Photo Crd - WCS Myanmar

DMG ၊ စက္တင္ဘာ ၁၂

ရခိုင္ျပည္နယ္တြင္သာရွိသည့္ ရခိုင္ေတာင္လိပ္မ်ိဳးစိတ္မွာ မဆင္မျခင္ ဖမ္းဆီးစားေသာက္မႈမ်ားေၾကာင့္ လာမည့္ ၅ ႏွစ္တာအတြင္း မ်ိဳးသုဥ္းေပ်ာက္ကြယ္သြားႏိုင္သည့္အေရးႏွင့္ ႀကဳံေတြ႕ေနရေၾကာင္း လိပ္မ်ိဳးစိတ္ရွင္သန္ေရးအဖြဲ႕ထံမွ သိရသည္။

ရခိုင္ေတာင္လိပ္မ်ိဳးစိတ္မွာ ကမာၻေပၚတြင္ ရခိုင္ျပည္နယ္တစ္ခုတည္းသာဘ ေတြ႕ရွိႏိုင္သည့္ မ်ိဳးစိတ္တစ္ခုျဖစ္ၿပီး လက္ရွိတြင္ မ်ိဳးသုဥ္းမည့္အႏၲရာယ္ႏွင့္ ႀကဳံေတြ႕ေနရသည့္ မ်ိဳးစိတ္တစ္ခုျဖစ္သည့္အျပင္ ကမာၻ႔ေပၚမွ မ်ိဳးတုန္းေပ်ာက္ကြယ္ေတာ့မည့္ လိပ္မ်ိဳးစိတ္ ၂၅ မ်ိဳးထဲမွ တစ္မ်ိဳးအပါအဝင္ျဖစ္ေၾကာင္း လိပ္မ်ိဳးစိတ္ရွင္သန္ေရးအဖြဲ႕ ဒါ႐ိုက္တာ ေဒါက္တာကလ်ာက ဆိုသည္။

“႐ြာအခ်ိဳ႕မွာကေတာ့ အခုခ်ိန္ထိ စားတဲ့သူက စားေနၾကတုန္းဆိုတာကို သိရတယ္။ ဒီလိုမ်ိဳးသာ အရမ္းႀကီး သတ္စားေနၾကမယ္ဆိုရင္ေတာ့ မ်ိဳးတုန္းသြားမွာပါပဲ။ ေနာက္ဆယ္ႏွစ္ေလာက္အထိ မစားပဲထိန္းႏိုင္လိုက္မယ္ဆိုရင္ ဒီမ်ိဳးစိတ္အတြက္ အမ်ားႀကီး အဆင္ေျပသြားမွာပါ” ဟု သူကေျပာသည္။

လက္ရွိစစ္တမ္းမ်ားအရ ရခိုင္ျပည္နယ္တြင္ ရခိုင္ေတာင္လိပ္မ်ိဳးစိတ္ အေကာင္ေရ ၁၀၀၀ ဝန္းက်င္ခန႔္သာ က်န္ရွိေတာ့ေၾကာင္းႏွင့္ ရခိုင္ေတာင္လိပ္ဟုေခၚေဝၚေသာ္လည္း ၄င္းတို႔မွာ ေတာင္ေပၚတြင္က်က္စားေလ့မရွိပဲ ေတာင္ေျခဝါးေတာစပ္မ်ားတြင္ က်က္စားေနထိုင္ေလ့ရွိၿပီး ေန႔ဘက္တြင္ပုန္းေအာင္းေနထိုင္ေလ့ရွိေသာ မ်ိဳးစိတ္တစ္မ်ိဳးျဖစ္ေၾကာင္း ေဒါက္တာကလ်ာက ေျပာသည္။

“သူတို႔ေတြဟာ အစာမစားဘဲလည္း ပုန္းၿပီးေနႏိုင္တယ္။ ကြၽန္မတို႔ေလ့လာခ်က္ေတြအရ အခ်ိဳ႕လေတြဆိုရင္ တစ္ေနရာတည္းမွာပဲ ေနတာကိုေတြ႕ရသလို အခ်ိဳ႕လေတြဆိုရင္လည္း ေတာင္ခုႏွစ္ေတာင္ေလာက္ကို ျဖတ္သြားတာမ်ိဳးေတြ႕ရတယ္။ သြားလည္းအရမ္းသြားႏိုင္တယ္။ သူက အရမ္းႀကံ့ႀကံ့ခံႏိုင္တယ္။ ေလွာင္ထား ရင္ေတာင္ သံဇကာေတြကိုတြယ္ၿပီးတက္ႏိုင္တယ္”ဟု ၎ကရွင္းျပသည္။

မိမိတို႔အေနျဖင့္လည္း ျပည္သူမ်ားကို အသိပညာေပးမႈမ်ား ဆက္တိုက္ လုပ္ေဆာင္ခဲ့ေသာ္လည္း လက္ရွိတြင္ ႏိုင္ငံေရးမတည္ၿငိမ္မႈမ်ားေၾကာင့္ ထိန္းသိမ္းေစာင့္ေရွာက္ေရးလုပ္ငန္းမ်ားႏွင့္ ပညာေပးလုပ္ငန္းမ်ားကို ယခင္ကဲ့သို႔လုပ္ေဆာင္ႏိုင္ျခင္းမရွိေၾကာင္း ေဒါက္တာကလ်ာကဆိုသည္။

“ဒါဟာ ရခိုင္ျပည္နယ္ရဲ႕ ရတနာတစ္ခုလို႔လည္း ေျပာလို႔ရတယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ အျခားသတၱဝါေတြရွာၾကည့္၊ ကိုယ့္ၿမိဳ႕နဲ႔ လူမ်ိဳးနာမည္ကိုယ္စား ေပးထားတာရွားတယ္ ဥပမာ- ရခိုင္မုန႔္တီလိုေပါ့။ တစ္ကမာၻလုံးမွာလည္း ရခိုင္မွာပဲရွိတာဆိုေတာ့ ထိန္းသိမ္းဖို႔လည္းလိုအပ္ပါတယ္” ဟု ၎ကေျပာသည္။

အစားအစာအျဖစ္ ဖမ္းဆီးစားေသာက္မႈ၊ သစ္ေတာမ်ားျပဳန္းတီးလာမႈႏွင့္ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံသို႔ တရားမဝင္တင္ပို႔မႈမ်ားေၾကာင့္ ရခိုင္ေတာင္လိပ္မ်ား မ်ိဳးတုန္းမည့္အႏၲရာယ္ႏွင့္ရင္ဆိုင္လာရျခင္းျဖစ္ေၾကာင္းႏွင့္ လိပ္မ်ားမွာ ကမာၻေပၚတြင္ သစ္ပင္စိုက္ပ်ိဳးမႈအျမင့္ဆုံးမ်ိဳးစိတ္ျဖစ္သည့္အတြက္ ထိန္းသိမ္းရမည့္အေရးႀကီးမ်ိဳးစိတ္တစ္ခုျဖစ္ေၾကာင္း ေလ့လာသူမ်ားကဆိုၾကသည္။

မိုးတြင္းကာလတြင္ လိပ္မ်ားကို ရခိုင္ရွိေစ်းမ်ားတြင္ ပုံစံမ်ိဳးစုံျဖင့္ ေရာင္းခ်ေနသည္ကိုေတြ႕ျမင္ရေလ့ရွိၿပီး တာဝန္ရွိသူမ်ားမွ အေရးယူေဆာင္႐ြက္သည္မ်ားကိုမူမၾကားမိေၾကာင္း စစ္ေတြၿမိဳ႕မွ အမည္မေဖာ္လိုသည့္ ေဒသခံတစ္ဦးကေျပာသည္။

“လိပ္ေတြကို မီးဖုတ္ၿပီးေရာင္းတာလည္းရွိတယ္။ အခ်ိဳ႕ဆိုရင္ ဒီအတိုင္းပုံးထဲထည့္ၿပီး ေစ်းထဲထိုင္ေရာင္းေနတာေတြလည္းရွိတယ္။ ဒီလိုေရာင္းရင္ ေစ်းစည္ပင္တို႔ဘာတို႔က အေရးယူတယ္ ဘာညာေတြကိုလည္းမၾကားမိဘူး။ တစ္ေလာကေတာ့ ေျမာက္ဦးမွာ အေရးယူမယ္ဆိုၿပီး စည္ပင္ကစာထုတ္တာေလာက္ပဲ ၾကားမိတယ္” ဟု ၎ကဆိုသည္။

လိပ္မ်ားကို မီးဖုတ္ေရာင္းခ်မႈမ်ားရွိခဲ့သျဖင့္ သတ္ျဖတ္ေရာင္းခ်သူမ်ားကို ေထာင္ဒဏ္ ၃ ႏွစ္မွ ၁၀ ႏွစ္အထိခ်မွတ္ႏိုင္ေၾကာင္း ေျမာက္ဦးၿမိဳ႕နယ္စည္ပင္မွ ၾသဂုတ္လ ၃၀ ရက္ေန႔က ေစ်းအတြင္း လိုက္လံသတိေပးမႈမ်ား ရွိခဲ့သည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ ကုန္းလိပ္ႏွင့္ ေရခ်ိဳလိပ္မ်ိဳးစိတ္ ၂၆ မ်ိဳးရွိၿပီး အာရွတိုက္တြင္ အင္ဒိုနီးရွား၊ အိႏၵိယႏွင့္ ဗီယက္နမ္ႏိုင္ငံတို႔ၿပီးလွ်င္ ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ စတုတၳေျမာက္ လိပ္အေကာင္ေရအမ်ားဆုံးရွိရာႏိုင္ငံတစ္ခုျဖစ္ေၾကာင္း လိပ္မ်ိဳးစိတ္ထိန္းသိမ္းေရးအဖြဲ႕မ်ားထံမွ သိရသည္။

Author: DMG