သီဟ | DMG
ဒီဇင္ဘာ ၂၃ ၊ စစ္ေတြ
ရခိုင္ျပည္နယ္၊ စစ္ေတြၿမိဳ႕၊ အာက်ိတ္ေတာ္ကုန္းအနီးတစ္ဝိုက္ ေနထိုင္သူမ်ားအေနျဖင့္ ယင္းတြင္ရွိေသာ အမႈိက္ပုံမွထြက္ရွိလာသည့္ မီးခိုးေငြ႕မ်ားကို ေန႔စဥ္နဲ႔အမွ် ႐ွဴ႐ႈိက္ေနၾကရေၾကာင္း ေနထိုင္သူမ်ားထံမွ သိရသည္။
စစ္ေတြတစ္ၿမိဳ႕လုံးမွ ထြက္ရွိသည့္ အမႈိက္မ်ားကို အာက်ိတ္ေတာ္ကုန္းရွိ အမႈိက္က်င္းတြင္ စြန႔္ပစ္ျခင္းျဖစ္ၿပီး အမႈိက္ပုံအနီးမွ စက္႐ုံစုရပ္ကြက္(၁)ကယ္ဆယ္ေရးစခန္းတြင္ ေနထိုင္ေနသည့္ ေဒၚဝင္းစိန္က စခန္းကို ေရာက္ကတည္းကပင္ မီးခိုးေငြ႕မ်ား ရႉရႈိက္ေနရျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း ဆိုသည္။
“ဒီလိုအခ်ိန္ေတြေရာက္ရင္ ကေလးေတြလည္းေခ်ာင္းဆိုးတယ္။ ကြၽန္မတို႔ေတြလည္းမြန္းၾကပ္တယ္။ တစ္ညလုံး ေနလို႔မရဘူး။ ေနမရထိုင္မရနဲ႔ ေလ႐ွဴလို႔လည္းမဝဘူး။ ဒီမွာလာေနကတည္းကျဖစ္တာ။ အရင္ ဓညဝတီဘက္မွာေနတုန္းက အခုလိုမျဖစ္ဘူး။ အဲဒီမွာတုန္းက ေခ်ာင္းဆိုးရင္လည္း ေဆးေလးဘာေလး ေသာက္ရင္ ေကာင္းသြားတယ္။ ဒီကိုေရာက္ၿပီးကတည္းက ေဆး႐ုံတက္ရတာ ငါးေခါက္ရွိၿပီ။ အဲဒီအနံ႔ကို လုံးဝမခံႏိုင္ဘူး”ဟု သူကေျပာသည္။
ယခုကဲ့သို႔ အမႈိက္မီးခိုးေငြ႕မ်ားကို ႐ွဴ႐ႈိက္ေနရသည့္အတြက္ ေဆး႐ုံေဆးခန္းမ်ားသို႔ သြားေရာက္ျပသေနရၾက ရသူမ်ားရွိေၾကာင္း စက္႐ုံစုရပ္ကြက္(၁) ကယ္ဆယ္ေရးစခန္း၏ ရပ္မိရပ္ဖတစ္ဦးျဖစ္သူ ဉီးေမာင္ဇံက ဆိုသည္။
“တစ္ရက္ခ်င္းတိုက္တာမဟုတ္ဘူး။ ႏွစ္ရက္သုံးရက္က်ရင္ တစ္ႀကိမ္စီလာတိုက္တယ္။ၿပီးရင္ သုံးေလးငါးရက္ မီးေလာင္ေနေရာ။ အဲဒီအခ်ိန္က်ရင္ က်ေနာ္တို႔အသက္႐ွဴရင္ မခံႏိုင္ဘူး။ ေဆးခန္းသြားတဲ့သူသြား၊ ႐ြာက ေဆးမွဴးနဲ႔ကုတဲ့သူ ကုရတယ္၊ ကေလးေတြဆိုရင္ ပိုဆိုးပါတယ္။ ကေလးေတြကို မိဘေတြအၿမဲၾကည့္ေနႏိုင္မွ၊ က်ေနာ္တို႔ရပ္ကြက္က ဒီအမႈိက္ပုံနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး အမ်ားႀကီးခံစားရပါတယ္”ဟု သူကရွင္းျပသည္။
အဆိုပါအမႈိက္ပုံအနီးရွိသည့္ ဘုန္းေတာ္ႀကီးေက်ာင္းမ်ားတြင္ တိုက္ပြဲေၾကာင့္ေနရပ္စြန႔္ခြာလာၾကသည့္ စစ္ေဘးေရွာင္အခ်ိဳ႕ခိုလႈံေနထိုင္လ်က္ရွိၿပီး အမႈိက္ပုံကထြက္ရွိေသာ မီးခိုးေငြ႕ဒဏ္ကို စစ္ေဘးေရွာင္မ်ားကလည္း ခံစားေနၾကရေၾကာင္းဆိုသည္။
“အဲဒီကအနံ႔ေတြနံရင္ ကြၽန္ေတာ္တို႔အသက္ႀကီးတဲ့သူေတြ ဝမ္းမေကာင္းျဖစ္တယ္။ အသက္႐ွဴလို႔လည္း မရဘူး။ ေဆး႐ုံကေန ဒီကိုေဆးလာထိုးေပးတဲ့လူေတြ ေဆးထိုးေပးမွ နည္းနည္းသက္သာတယ္။ ကြၽန္ေတာ္တို႔က အသက္ႀကီးပိုင္းျဖစ္ေတာ့ ေတာ္ေတာ္ေရာဂါမ်ားပါတယ္။ ေခ်ာင္းဆိုးတယ္၊ ရင္ၾကပ္တယ္၊ ဒူးေတြလည္းနာတယ္၊ မ်က္စိလည္းမေကာင္းျဖစ္တယ္။အဲ့ဒီေတာ့ ဟိုကလာတဲ့အနံ႔နဲ႔ ဒီကျဖစ္ေနတာေတြနဲ႔ဆိုရင္ တကယ့္ကို မလြယ္တာပါ” ဟု ေတဇာရာမပ႒ာန္းေက်ာင္းတိုက္တြင္ ခိုလံႈေနသည့္ စစ္ေဘးေရွာင္တစ္ဦးျဖစ္သူ ဦးစိန္ႏုေမာင္ကေျပာသည္။
ဘုန္းေတာ္ႀကီးေက်ာင္းတြင္ ခိုလႈံေနေသာ စစ္ေဘးေရွာင္မ်ားထဲ၌ သက္ႀကီး႐ြယ္အို၊ ကေလးသူငယ္မ်ားႏွင့္ နာမက်န္းသူမ်ား ပါဝင္သည့္အတြက္ ထိုသူမ်ား၏ က်န္းမာေရးထိခိုက္လာမည္ကို စစ္ေဘးေရွာင္မ်ားက စိုးရိမ္ေနၾကသည္။
စစ္ေတြၿမိဳ႕နယ္စည္ပင္သာယာေရးေကာ္မတီအေနျဖင့္ အမႈိက္က်င္းကို စက္ႀကီးမ်ားအသုံးျပဳကာ စနစ္တက် ထိန္းသိမ္းမႈမ်ား လုပ္ေဆာင္ေနၿပီး မီး႐ႈိ႕ဖ်က္ဆီးျခင္းမ်ား လုပ္ေဆာင္ေလ့မရွိေၾကာင္း စစ္ေတြၿမိဳ႕နယ္ စည္ပင္သာေရးေကာ္မတီ ဒုတိယၫႊန္ၾကားေရးမွဴး ဦးေက်ာ္မိုးက ဆိုသည္။
“ကြၽန္ေတာ္တို႔ကေတာ့ မီးမ႐ႈိ႕ပါဘူး။ တစ္ခါတစ္ေလ ရာသီဥတုေၾကာင့္ အပူလြန္ၿပီး အမႈိက္ေတြ မီးေလာင္တာရွိတယ္။ ေနာက္ၿပီး အဲဒီအနားမွာ အမႈိက္ေကာက္ခဲ့တဲ့သူေတြ မီးရႈိ႕တာေၾကာင့္ မီးေလာင္တာရွိတယ္။ ကြၽန္ေတာ္တို႔လည္း စနစ္တက် ထိမ္းသိမ္းဖို႔ေတာ့ လုပ္ေနပါတယ္”ဟု သူကဆိုသည္။
ထိုအမႈိက္က်င္းထဲတြင္ စြန႔္ပစ္ပစၥည္းမ်ားေကာက္ယူကာ ဝမ္းစာရွာေဖြေနသူအခ်ိဳ႕လည္းရွိေနၿပီး ထိုသူတို႔၏ ေျပာဆိုခ်က္အရ အမႈိက္က်င္းကို စည္ပင္မွမီးလာ႐ႈိ႕ျခင္းမ်ား ရွိသကဲ့သို႔ တစ္ခါတစ္ရံ မိမိတို႔ကလည္း မီး႐ႈိ႕ျခင္းမ်ား ရွိေၾကာင္း စြန႔္ပစ္ပစၥည္း ေကာက္သူမ်ားကဆိုသည္။
အမႈိက္မီး႐ႈိ႕တဲ့ေနရာတြင္ စနစ္တက်မီး႐ႈိ႕ျခင္းမ်ား လုပ္သင့္ၿပီး အမႈိက္မီး႐ႈိ႕ရာမွတစ္ဆင့္ ထြက္လာသည့္ မီးခိုးေငြ႕မ်ားကို႐ွဴမိပါက ေခါင္းကိုက္ျခင္း ၊ အသက္႐ွဴလမ္းေၾကာင္း၌ အနာျဖစ္ေစျခင္းတို႔အျပင္ ကင္ဆာ ေရာဂါအထိျဖစ္ေစႏိုင္ေၾကာင္း သန႔္ျမန္မာအဖြဲ႕၏ မန္ေနးဂ်င္းဒါ႐ိုက္တာ ေဒၚေမသက္ေထြးကေျပာသည္။
“ပလတ္စတစ္အမႈိက္ေတြကို မီးရႈိ႕တဲ့အခါ အပူခ်ိန္ 800 ံC အထက္မွာဆိုမွ အဲကထြက္တဲ့ အေငြ႕ရဲ႕ ဆိုးက်ိဳးပမာဏက ေလွ်ာ့သြားတယ္။ ေျမေပၚမွာပဲ ပုံၿပီးမီး႐ႈိ႕တာဆိုရင္ေတာ့ ဒိုင္ေအာက္ဆီေတြ ထြက္တယ္။ အဲအထဲမွာ သစ္႐ြက္စိမ္းေတြပါရင္ေတာ့ အဲဒါက ကင္ဆာျဖစ္ေစႏိုင္တဲ့ဓာတ္ကို ပိုမ်ားေစႏိုင္ပါတယ္။ မီး႐ႈိ႕ခါစမွာေတာ့ အဲဒီအေငြ႕ကို ႐ွဴတဲ့လူေတြအေနနဲ႔ ေခါင္းကိုက္တာေတြ၊ အသက္႐ွဴလမ္းေၾကာင္းမွာ အနာျဖစ္တာေတြ ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္”ဟု သူကဆိုသည္။
DMG သတင္းဌာနမွ စစ္ေတြၿမိဳ႕၊ အာက်ိတ္ေတာ္ကုန္းတြင္ရွိသည့္ အမႈိက္က်င္းကို ဒီဇင္ဘာလ ၁၅ ရက္ေန႔က သြားေရာက္ၾကည့္ရႈခဲ့သည့္အခါ ပုံထားေသာအမႈိက္မ်ား မီးေလာင္ေနသည္ကို ေတြ႕ရွိခဲ့ရသကဲ့သို႔ မီးခိုးေငြ႕မ်ား တေထာင္းေထာင္းထြက္ရွိေနသည္ကို ေတြ႕ျမင္ခဲ့ရသည္။
အခုကဲ့သို႔ အမႈိက္မ်ားကို မီး႐ႈိ႕ျခင္းမ်ားရွိေနမည္ဆိုပါက အနီးအနားတြင္ ေနထိုင္သူမ်ားမွာ မီးခိုးေငြ႕မ်ားကို ဆက္လက္႐ွဴ႐ႈိက္ေနရဦးမွာပဲျဖစ္သည္။
