ဖဒူ ထြန္းေအာင္ | DMG
ဇူလိုင္ ၁၃၊ စစ္ေတြ
ရကၡိဳင့္တပ္ေတာ္(AA)ႏွင့္ ပတ္သက္ၿပီး သံသယျဖင့္ ဖမ္းဆီးထားသူမ်ားကို စစ္ေဆးေနစဥ္အတြင္း ေသဆံုးသြားသူမ်ားရွိခဲ့ေသာေၾကာင့္ အမွန္အတိုင္းေပၚေပါက္ေစရန္ ဇူလိုင္လ ၁၂ ရက္ေန႔မွစ၍ စံုစမ္းစစ္ေဆးေရးခံုရုံး ဖဲြ႔စည္းေဆာင္ရြက္သြားမည္ဟု တပ္မေတာ္သတင္းမွန္ျပန္ၾကားေရးအဖြဲ႔က ထုတ္ျပန္သည္။
တပ္မေတာ္က စစ္ေဆးေနစဥ္အတြင္း ေသဆံုးသြားသူ (၁၅)ဦးရွိသည္။ လတ္တေလာ ေသဆံုးသြားသူမွာ ေျမာက္ဦးၿမိဳ႕နယ္၊ ေပါက္ေတာျပင္ေက်းရြာေန ကိုေဇာ္ဝင္းလိႈင္ဆိုသူျဖစ္ၿပီး တပ္မေတာ္ကစစ္ေဆးစဥ္ ဒဏ္ရာမ်ားရရွိခဲ့သျဖင့္္ စစ္ေတြေဆးရုံတြင္ ေဆးကုသမႈခံယူစဥ္ေသဆံုးသြားသည္။ စစ္ေဆးစဥ္ ႏွိပ္စက္မႈမရွိခဲ့ဟု တပ္မေတာ္က ျငင္းဆိုခဲ့သည္။
ေပါက္ေတာျပင္္ေက်းရြာက ေနမ်ိဳးထြန္းဆိုသူလည္း ဇြန္လ ေနာက္ဆံုးပတ္က ေသဆံုးခဲ့သည္။ ထို႔အျပင္ မင္းျပားၿမိဳ႕နယ္၊ ပန္းေျမာင္းေက်းရြာက တစ္ဦး၊ ေျမာက္ဦးၿမိဳ႕နယ္ လကၠာေက်းရြာမွ (၃)ဦး၊ ရေသ့ေတာင္ ၿမိဳ႕နယ္က ရြာသား (၈)ဦး၊ ေက်ာက္ေတာ္ၿမိဳ႕နယ္ မင္းသားေတာင္ေက်းရြာက တစ္ဦးတို႔ ေသဆံုးခဲ့သည္။
ေက်ာက္တန္းေက်းရြာက ေဒသခံမ်ား ေသဆံုးမႈျဖစ္စဥ္သည္ ေမလ ၂ ရက္ေန႔တြင္ ျဖစ္ပြားခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။ ယင္းရြာက ေဒသခံ ၂၇၀ ေက်ာ္အား AA ႏွင့္ဆက္စပ္သည္ဟု သံသယရွိသျဖင့္ တပ္မေတာ္က စာသင္ေက်ာင္းတြင္ စစ္ေဆးစဥ္ ေသနတ္ပစ္ခံရ၍ ေသဆံုးသြားျခင္းျဖစ္သည္။ ထိုသို႔ ပစ္ခတ္ခံရမႈမွာ စိတ္မႏွံ႔သူတစ္ဦးက ေအာ္ဟစ္စဥ္ ပစ္ခတ္ခဲ့ျခင္းဟု ဆိုေသာ္လည္း တပ္မေတာ္ကမူ ရြာသားမ်ား ေသနတ္ဝင္လုသျဖင့္ မျဖစ္မေန ပစ္ခတ္လိုက္ရျခင္းဟု တုန္႔ျပန္သည္။
ယင္းေသဆံုးမႈကိစၥကို ဥပေဒႏွင့္အညီ ေဆာင္ရြက္မႈ ရွိ၊မရွိ စစ္ေဆးမည္ဟု တပ္မေတာ္ကေျပာဆိုခဲ့ေသာ္လည္း လက္ရွိအခ်ိန္ထိ တစ္စံုတစ္ရာ ထုတ္ေဖာ္ေျပာၾကားမႈမရွိေသးေပ။ ေနာက္ပိုင္းတြင္ ထိုကိိစၥကို ျမန္္မာလူ႔အခြင့္အေရးေကာ္မရွင္က စစ္ေဆးခဲ့ၿပီး လူ႔အခြင့္အေရးခ်ိဳးေဖာက္မႈ မရွိခဲ့ဟု ထုတ္ျပန္ခဲ့သည္။
တပ္မေတာ္က ဖမ္းဆီးစစ္ေဆးေနစဥ္အတြင္း ေဒသခံမ်ား ေသဆံုးမႈျဖစ္ေပၚလာေသာေၾကာင့္ ရခိုင္ေဒသခံမ်ားႏွင့္ အရပ္ဖက္အဖဲြ႔အစည္းမ်ား၏ ေဝဖန္သံမ်ားထြက္ေပၚလာသည္။ ထိုသို႔ထြက္ေပၚလာၿပီးေနာက္ စံုစမ္းစစ္ေဆးေရးခံုရုံး ဖဲြ႔စည္း၍ စစ္ေဆးမည္ဟု တပ္မေတာ္က ထုတ္ျပန္လာျခင္းျဖစ္သည္။
ထိုသို႔ စစ္ေဆးမည္ဟု ေျပာဆိုမႈႏွင့္ပတ္သက္ၿပီး ႀကိဳဆိုေသာ္လည္း ေျမျပင္ကို ကြင္းဆင္းၿပီး သမာသမတ္က်ေအာင္ စစ္ေဆးရန္ လိုအပ္သည္ဟု ရေသ့ေတာင္ၿမိဳ႕နယ္မွ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ ေဒၚခင္ေစာေဝက DMG ကိုေျပာသည္။
“မိသားစုေတြရဲ႕ ခံစားခ်က္၊ ေသဆံုးသူေတြရဲ႕ မိသားစုေတြနဲ႔ ေမးၿပီးေတာ့ တကယ့္တကယ္ အျဖစ္မွန္ေတြကို စံုစမ္းဖို႔လိုတယ္” ဟု ၎က ဆိုသည္။
၂၀၁၇ ခုႏွစ္က ေမာင္ေတာၿမိဳ႕နယ္၊ အင္းဒင္ေက်းရြာတြင္ မြတ္ဆလင္ ၁၀ ေယာက္သတ္ျဖတ္ခံရမႈႏွင့္ ပတ္သက္ၿပီး စံုစမ္းေရးအဖဲြ႔ ဖဲြ႔စည္း၍ စစ္ေဆးခဲ့သည္။ ထို႔ေနာက္ ျပစ္မႈက်ဴးလြန္သူ တပ္မေတာ္အရာရွိမ်ားႏွင့္ စစ္သည္ (၇)ဦးကို အလုပ္ၾကမ္းႏွင့္ေထာင္ဒဏ္ ၁၀ ႏွစ္က်ခံေစရန္ ျပစ္ဒဏ္ခ်မွတ္လိုက္သည္။
သို႔ေသာ္ တပ္မေတာ္ကာကြယ္ေရးဦးစီးခ်ဳပ္ထံသို႔ အသနားခံစာတင္ျပလာသျဖင့္ အလုပ္ႏွင့္ေထာင္ဒဏ္ (၁၀) ႏွစ္အစား တစ္ႏွစ္ခန္႔သာ ေထာင္က်ခံရၿပီးေနာက္ ျပန္လည္လြတ္ေျမာက္လာခဲ့သည္။ ထိုသို႔ လြတ္ေျမာက္လာခဲ့ျခင္းေၾကာင္း မြတ္ဆလင္အေရးလႈပ္ရွားသူမ်ားႏွင့္ ႏိုင္ငံေရးေလ့သံုးသပ္သူမ်ားက ေဝဖန္မႈမ်ားရွိခဲ့သည္။
ေက်ာက္တန္းေက်းရြာက ေဒသခံမ်ား ေသနတ္ပစ္ခံမႈေၾကာင့္ ေသဆံုးမႈႏွင့္ပတ္သက္ၿပီး လူ႔အခြင့္အေရးေကာ္မရွင္က စံုစမ္းစစ္ေဆးမႈျပဳလုပ္ခဲ့ရာတြင္ ေျမျပင္အေျခအေနႏွင့္ ကြဲလဲြမႈရွိခဲ့ေသာေၾကာင့္ အစိုးရအဖဲြ႔က လုပ္ေဆာင္မႈႏွင့္ပတ္သက္ၿပီး ယံုၾကည္မႈကင္းမဲ့သည္ဟု ေဒၚခင္ေစာေဝက ေျပာသည္။
“အခုလည္း တပ္က ဖဲြ႔စည္းေပးလိုက္တဲ့ အဖဲြ႔တစ္ခု လာစစ္မယ္ဆိုရင္လည္း တစ္ေယာက္မွ ယံုၾကည္မႈမရွိေတာ့ဘူး။ အဲဒါေၾကာင့္ ေနာင္ကို ဒီလိုအျဖစ္မ်ိဳးေတြကို မျဖစ္ဖို႔အတြက္ အေရးႀကီးတယ္လို႔ ေျပာခ်င္တယ္” ဟု ေဒၚခင္ေစာေဝက ဆိုသည္။
ရခိုင္ျပည္နယ္တြင္ ၂၀၁၈ ခု၊ ဒီဇင္ဘာလ အေစာပိုင္းကစတင္ၿပီး တပ္မေတာ္ႏွင့္ ရကၡိဳင့္တပ္ေတာ္(AA)တို႔ တိုက္ပဲြျဖစ္ပြားခဲ့သည္။ ဒီဇင္ဘာလ ၂၁ ရက္ေန႔တြင္မူ တပ္မေတာ္က တိုက္ပဲြျဖစ္ပြားမႈရွိေနသည့္ ရခိုင္ျပည္နယ္ကလဲြၿပီး တျခားတိုင္းစစ္ဌာနခ်ဳပ္(၅)ခုတြင္ အပစ္ရပ္စဲေၾကာင္း ေၾကျငာခဲ့သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ ရခိုင္ျပည္နယ္တြင္လည္း အပစ္ရပ္ေပးရန္ တိုင္းရင္းသားလက္နက္ကိုင္အဖဲြ႔အစည္းမ်ားက ေတာင္းဆိုခဲ့ေသာ္လည္း အေကာင္အထည္ မေဖာ္ခဲ့ေပ။
ယင္းေနာက္ပိုင္း ဇန္နဝါရီလ ၄ ရက္ေန႔တြင္ ဘူးသီးေတာင္ၿမိဳ႕နယ္ရွိ ရဲကင္းစခန္းေလးခုကို AA က ဝင္ေရာက္တိုက္ခဲ့သည္။ ထိုျဖစ္စဥ္ေၾကာင့္ ႏိုင္ငံေတာ္သမၼတရုံးကလည္း AA ကို အင္အားသံုးတိုက္ခိုက္ရန္ တပ္မေတာ္ကို ညႊန္ၾကားခဲ့သည္။ ထို႔အျပင္ ႏိုင္ငံေတာ္၏ အတိုင္ပင္ခံပုဂၢိဳလ္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကလည္း AA ကို ျမန္ျမန္ဆန္ဆန္တိုက္ခိုက္ရန္ တပ္မေတာ္ကို ညႊန္ၾကားခဲ့ၿပီး လက္ရွိအခ်ိန္ထိ ရခိုင္ျပည္နယ္တြင္ တိုက္ပဲြမ်ား ျပင္းထန္ေနသည္။
တိုက္ပဲြျဖစ္ပြားစဥ္ကာလအတြင္းတြင္ AA ႏွင့္ဆက္ႏြယ္သည္ဟု သံသယျဖင့္ ဖမ္းဆီးခဲ့သူ ၉၀ ေက်ာ္ ရွိသည္ဟု တပ္မေတာ္က ထုတ္ျပန္သည္။ သို႔ေသာ္ ယင္းထက္ အေရအတြက္မ်ားႏိုင္သည္ဟု ရခိုင္အရပ္ဖက္အဖဲြ႔အစည္းမ်ားက ေျပာဆိုၾကသည္။
