ေရွးေဟာင္းေျမာက္ဦးၿမိဳ႕ေတာ္ျမင္ကြင္း။ ဓါတ္ပုံ - ခုိင္မင္းသွ်င္
နန္းဒြါလီေသာင္း ေရးသားသည္
လည္ပတ္စရာမ်ားတဲ့ ရခိုင္ျပည္နယ္
ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ ခရီးသြားလုပ္ငန္းနဲ႔ အသက္ေမြး၀မ္းေက်ာင္းျပဳေနတ့ဲ တုိင္းနဲ႔ျပည္နယ္ထဲမွာ ရခိုင္ျပည္နယ္ကလည္း တစ္ခုအပါအ၀င္ျဖစ္ပါတယ္။ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ ခရီးသြားလုပ္ငန္း တြင္က်ယ္တာကေတာ့ ပုဂံ၊ ရန္ကုန္၊ မႏၱေလး စတ့ဲၿမိဳ႕ေတြက ထိပ္ဆုံးမွာရွိေနတာပါ။ လည္ပတ္စရာေတြမ်ားၿပီး ႏိုင္ငံျခားသားအႀကိဳက္ ေရွးေဟာင္း ၿမိဳ႕ေတာ္နဲ႔ နာမည္ေက်ာ္ ငပလီကမ္းေျခတို႔ရွိတဲ့ ရခိုင္ျပည္နယ္ကလည္း ခရီးသြားလုပ္ငန္း တြင္က်ယ္လာပါတယ္။ ေျမာက္ဦးၿမိဳ႕မွာ ေရွးေဟာင္းသမုိင္း၀င္ သွ်စ္ေသာင္း၊ ကုိးေသာင္း၊ ထုကၠန္သိမ္နဲ႔ ေလးမ်က္နာ စတ့ဲဘုရားမ်ားစြာရွိသလုိ ငပလီကမ္းေျခဟာလည္း အပန္းေျဖလုိ႔ေကာင္းတ့ဲ သဘာ၀႐ႈခင္းမ်ားစြာ ရွိပါတယ္။ ပုလဲကြၽန္းနဲ႔ ဆင္စီးစခန္းဆုိရင္ အရမ္းနာမည္ႀကီးတ့ဲ ေနရာေတြ ျဖစ္တယ္။ ေနာက္ထပ္ ရခုိင္ျပည္နယ္ထဲမွာ ေျမာက္ဦးၿမိဳ႕နဲ႔သိပ္မေ၀းတ့ဲ ေရွးေဟာင္းမဟာျမတ္မုနိဘုရားနဲ႔ ဗုဒၶျမတ္စြာဘုရား ရပ္နားေတာ္မူခ့ဲတ့ဲ ေက်ာက္ေတာ္ေတာင္ဆုိတာရွိတယ္။ အဲ့ဒီကေန ခရီးဆက္ရင္ ပုဏၰားကြၽန္းၿမိဳ႕မွာ သမုိင္းမွာ အထင္ကရျဖစ္တ့ဲ ဦးရာဇ္ေတာ္ေစတီဆုိတာလည္း သြားလည္လုိ႔ေကာင္းတ့ဲ ေဒသတစ္ခုျဖစ္ပါတယ္။
ၿပီးခဲ့တဲ့ ၂၀၁၇ ခုႏွစ္ ဘူးသီးေတာင္၊ ေမာင္ေတာၿမိဳ႕နယ္ေတြမွာ ျဖစ္ပြားခဲ့တဲ့ အၾကမ္းဖက္လုပ္ရပ္ေတြေၾကာင့္ ခရီးသြားလုပ္ငန္းကို သိသိသာသာထိခိုက္ေနပါတယ္။ ဒီအၾကမ္း ဖက္ျဖစ္စဥ္ေတြက ၂၀၁၂ က ျဖစ္ပ်က္ခ့ဲတ့ဲ ပဋိပကၡေတြထက္ ထိတ္လန္႔တုန္ လုပ္ဖို႔ေကာင္းတာေၾကာင့္ ကမၻာလွည့္ ခရီးသြားေတြ မလာရဲတဲ့ အေျခအေန ျဖစ္ေနပါတယ္။
ရခိုင္ကိုခရီးသြားေတြ မလာရဲေတာ့ဘူး
ခရီးသြားလုပ္ငန္းကို အမီွအခိုျပဳေနတဲ့ ရခိုင္ျပည္နယ္က စုိးရိမ္စရာ ေနအထားကုိ ေရာက္ရွိေနပါတယ္။ ဒီလုိအေျခအေနေတြေၾကာင့္ မြန္နဲ႔ကယားျပည္နယ္တုိ႔ထက္ ခရီးသြားေလ်ာ့က်လာတယ္လုိ႔ ရခုိင္ျပည္နယ္အတြင္းက ခရီးသြားလုပ္ငန္းေအဂ်င္စီေတြက ဆုိၾကပါတယ္။
ေျမာက္ဦးၿမိဳ႕နယ္ဆိုရင္ ခရီးသြားလုပ္ငန္းကုိ ၿမိဳ႕ေပၚတစ္ခုလုံးက မွီခုိေနရတာပါ။ ခရီးသြားမ်ားမ်ား ေရာက္တ့ဲႏွစ္ဆုိရင္ေတာ့ ဟုိတယ္နဲ႔ တည္းခုိခန္းေတြ၊ အဲ့ဒီမွာလုပ္ေနၾကတ့ဲ ၀န္ထမ္းေတြ၊ စားေသာက္ဆုိင္ေတြ၊ အမွတ္တရပစၥည္း အေရာင္းဆုိင္ေတြ၊ ခရီးသြားဧည့္လမ္းၫႊန္ေတြ၊ သုံးဘီးဆုိင္ကယ္ ေတြ၊ ဆုိကၠားေတြ စတ့ဲ နယ္ပယ္စုံက လုပ္ငန္းေတြ အဆင္ေျပၾကပါတယ္။
ဒါေပမဲ့ ခရီးသြားဧည့္သည္ေတြဟာ ၂၀၁၂ ေနာက္ပုိင္းကေန လာေရာက္မႈမရွိသေလာက္ နည္းပါးသြားတာေၾကာင့္ ေျမာက္ဦးၿမိဳ႕က စီးပြားေရးလုပ္ငန္းေတြဟာ အဆင္မေျပၾကေတာ့ဘဲ ဧည့္လမ္းၫႊန္ေတြဟာလည္း လုပ္ငန္းေျပာင္းတာေတြရွိသလုိ ၀င္ေငြေကာင္းရွာဖုိ႔ ရခုိင္ျပည္နယ္နဲ႔ ေ၀းရာေနရာေဒသသုိ႔ အလုပ္ထြက္လုပ္သူေတြလည္းရွိတယ္လုိ႔ ေျမာက္ဦးဧည့္ လမ္းၫႊန္အဖြဲ႕ရဲ႕ဥကၠ႒ ဦးသိန္းေအာင္က ဆုိပါတယ္။
ရခုိင္ျပည္နယ္အတြင္း ပဋိပကၡျဖစ္တ့ဲႏွစ္ဆုိရင္ ခရီးသြားလုပ္ငန္းဟာ သိသိသာသာ က်ဆင္းသြားတာကုိ ေတြ႕ရပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ ေရွးေဟာင္း ေျမာက္ဦးၿမိဳ႕ရဲ႕ ခရီးသြားလုပ္ငန္းဟာ ၂၀၁၂ ကဆုိရင္ ဘဂၤလီ-ရခုိင္ အေရးအခင္းေၾကာင့္ လုံး၀ေအာက္ဆုံးအထိ က်ဆင္းသြားတာကုိ ေတြ႕ရပါတယ္။ ဒါဟာ ျပည္နယ္၀င္ေငြအတြက္ေရာ အလုပ္အကုိင္အခြင့္အလမ္းအတြက္ပါ အႏုတ္လကၡဏာတစ္ခုပါ။
ခရီးသြားလုပ္ငန္းကေန ျပည္နယ္အတြက္ အလုပ္အကိုင္နဲ႔၀င္ေငြကုိ ရွာေပးတယ္
ရခုိင္ျပည္နယ္ရဲ႕ ခရီးသြားလုပ္ငန္းဟာ ျပည္နယ္၀င္ေငြကုိ တစ္ဖက္တစ္လမ္းကေန ရွာေပးေနတာပါ။ ဒီလုပ္ငန္းမွာဆုိရင္ အလုပ္အကုိင္အခြင့္အလမ္းေတြ အဓိကရရွိၾကၿပီး ေဒသထြက္ အစားအေသာက္ေတြကလည္း စီးပြားေရးကုိ အေထာက္အကူျပဳေစပါတယ္။ ဟုိတယ္၀န္ထမ္းေတြျဖစ္တ့ဲ ေဒသခံအလုပ္သမားဆုိရင္ ေျမာက္ဦးနဲ႔ ငပလီကမ္းေျခ ႏွစ္ခုေပါင္းရင္ လူေပါင္း ၅၀၀၀ ၀န္းက်င္ကုိ အလုပ္ေပးႏုိင္တာပါ။ ဒီလူေတြဟာ ခရီးသြားေတြ မလာေရာက္ဘူးဆုိရင္ အလုပ္လက္မ့ဲျဖစ္ သြားႏုိင္တ့ဲအတြက္ ျပည္နယ္အစုိးရ၊ သက္ဆုိင္ရာဟုိတယ္၀န္ႀကီးဌာနနဲ႔ ေဒသအာဏာပုိင္ေတြအေနနဲ႔ ခရီးသြား လုပ္ငန္း ျပန္ၿပီးနလန္ထူႏိုင္မယ့္ အစီအမံေတြ ျပဳလုပ္ေပးဖို႔လိုအပ္ေနပါတယ္။
ခရီးသြားလုပ္ငန္းနလန္ထူဖို႔ အစီအစဥ္ေတြ လုပ္ေနပါတယ္
ရခုိင္ျပည္နယ္ရဲ႕ခရီးသြားလုပ္ ငန္းဖြံ႕ၿဖိဳးတုိးတက္ဖုိ႔ ျပည္နယ္အစုိးရဲ႕ အစီအစဥ္ေတြနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး အခြန္၊ ဘ႑ာနဲ႔စီမံစီးပြားေရး၀န္ႀကီး ဦးေက်ာ္ေအးသိန္းက အခုလိုေျပာပါယ္။
“ က်ေနာ္တုိ႔ ရခုိင္ျပည္နယ္ရဲ႕ ခရီးသြားလုပ္ငန္းကုိ အဆင့္ျမင့္တုိးခ်ဲ႕ဖုိ႔ ေဆာင္ရြက္ေနပါတယ္။ ငပလီမွာဆုိရင္ ဟုိတယ္ဇုန္ေတြ တုိးခ်ဲ႕လုပ္ကုိင္ဖုိ႔ ေဆာင္ရြက္ေနပါတယ္။ မၾကာခင္မွာလည္း ဂ်ပန္မွာ ခရီးသြားနဲ႔ ပတ္သက္တ့ဲ ၀န္ေဆာင္မႈပုိင္းေတြ၊ လုံၿခံဳေရးပုိင္းေတြကုိ ရွင္းလင္းၿပီး ဖိတ္ေခၚဖုိ႔ ျပင္ဆင္ေနပါတယ္။ ရခုိင္ျပည္နယ္အတြင္း ဟုိတယ္နဲ႔ ခရီးသြားလုပ္ငန္းအတြက္ သင္တန္းေတြလည္းေပးေနတာရွိပါတယ္။ ”
ရခုိင္ျပည္နယ္ရဲ႕ ခရီးသြားလုပ္ငန္းက ရရွိတ့ဲ၀င္ေငြဟာ တစ္ႏွစ္မွာ ဘီလီယံနဲ႔ခ်ီၿပီးရွိေနပါတယ္။ ဒီ၀င္ေငြက ရခုိင္ျပည္နယ္အတြက္ တစ္စုံတစ္ခု အေထာက္အပ့ံျဖစ္ေနေပမယ့္ ပဋိပကၡျဖစ္တ့ဲႏွစ္၊ ခရီးသြားေတြ ၀င္ေရာက္မႈ နည္းတ့ဲႏွစ္ဆုိရင္ ဒီ၀င္ေငြေလ်ာ့ဆင္းသြားမွာျဖစ္ပါတယ္။ ျမန္မာႏုိင္ငံထဲမွာ အဆင္းရဲဆုံးျပည္နယ္အျဖစ္ မားမားမတ္မတ္ ရပ္တည္ေနရတ့ဲ ရခုိင္ျပည္နယ္အေနနဲ႔ ေတာ္ေတာ္ေလးအထိနာမွာျဖစ္ပါတယ္။
ခရီးသြားေဒသေတြက လုံၿခံဳပါတယ္
ပဋိပကၡျဖစ္တ့ဲႏွစ္ဆုိရင္ ခရီးသြားေတြ ၀င္ေရာက္မႈ နည္းသြားတာကလည္း ေကာလဟလေတြကုိ အခ်ိန္မီတားဆီးႏုိင္ဖုိ႔နဲ႔ တုန္႔ျပန္ႏုိင္ဖုိ႔ မွန္ကန္တ့ဲ သတင္းအခ်က္အလက္ ျဖန္႔ေ၀ေပးမႈအားနည္းျခင္းပါပဲ။ ၂၀၁၇ ခုႏွစ္ ၾသဂုတ္လက ျဖစ္သြားတ့ဲ ဘူးသီးေတာင္၊ ေမာင္ေတာ တုိက္ခုိက္ခံရမႈကိစၥဆုိရင္ ခရီးသြားေတြ စုိးရိမ္ေနတ့ဲအေပၚမွာ ျပည္နယ္အစုိးရက လုံၿခံဳပါတယ္၊ ေဘးကင္းပါတယ္၊ လြတ္လပ္စြာ လာေရာက္လည္ပတ္ႏုိင္ပါတယ္ဆုိတ့ဲ ေျပာဆုိခ်က္ေတြ၊ ေၾကညာခ်က္ေတြ အခုအထိ မေတြ႕ရေသးပါဘူး။ ဒါက ခရီးသြားလုပ္ငန္းအတြက္ အဓိကအေရးႀကီးတ့ဲအခ်က္ျဖစ္ပါတယ္။
ဟုိတယ္နဲ႔ ခရီးသြားလုပ္ငန္း ၀န္ႀကီးဌာနကေတာ့ ဘူးသီးေတာင္၊ ေမာင္ေတာမွာ ျဖစ္ပြားခ့ဲတ့ဲ အၾကမ္းဖက္ခံရမႈနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ေျမာက္ဦးၿမိဳ႕ မွာ ဘာမွျပႆနာ မရွိပါဘူးဆုိတ့ဲအေၾကာင္း၊ ခရီးသြားေတြ အတြက္ လုံၿခံဳေရးအာမခံခ်က္ရွိပါတယ္ဆုိတ့ဲ အေၾကာင္းေတြကုိ ထုတ္ျပန္ထားတာေတြ႕ရပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ႏုိင္ငံတကာဆီကုိေတာ့ အဲဒီသတင္းအခ်က္အလက္က ထင္သေလာက္ကုိ မပ်ံ႕ႏွံ႔ပါဘူး။
အလုပ္ေတြေျပာင္းလဲလုပ္ကိုင္လာရတယ္
ခရီးသြားလုပ္ငန္းက်ဆင္းလာ တာနဲ႔အမွ် ႏုိင္ငံျခားကုိသြားၿပီး အလုပ္လုပ္ေနတ့ဲသူေတြ မ်ားလာပါတယ္။ ကခ်င္ျပည္နယ္ ဖားကန္႔ဘက္မွာဆိုရင္ ေရမေဆးရွာေဖြသူအမ်ားစုက ရခိုင္ျပည္နယ္ကျဖစ္ပါတယ္။
အဲဒီလုိပဲတစ္ပုိင္တစ္ႏုိင္ လုပ္ကုိင္စားေသာက္ေနၾကတ့ဲ ကုန္စုံဆုိင္ေတြ၊ စားေသာက္ဆုိင္ေတြ၊ ရခုိင္႐ုိးရာအမွတ္တရ ပစၥည္းအေရာင္းဆုိင္ေတြ စတ့ဲဆုိင္ပုိင္ရွင္ေတြမွာ ၀င္ေငြထိခုိက္ၿပီး သူတုိ႔ရဲ႕ မိသားစု ပညာေရး၊ စား၀တ္ေနေရးကုိပါ ထိခုိက္တယ္လာလုိ႔ ေျမာက္ဦးမွာ ေၾကးသြင္း႐ုပ္ထုကုိ လုပ္ကိုင္ေနတ့ဲ ဦးေမာင္သိန္းက ေျပာၾက ပါတယ္။
“ ကြၽန္ေတာ္တုိ႔မွာ ျပည္တြင္း ျပည္ပဧည့္သည္ေတြ ေရာက္လာလို႔ရွိ ရင္ေရာင္းရတယ္။ အဲဒါနဲ႔ပဲ မွီခုိလုိ႔စား ေသာက္ေနရတယ္၊ သူတုိ႔မလာဘူး၊ သူတုိ႔ အေရာက္အေပါက္နည္းတယ္ဆုိလုိ႔ရွိရင္ ကြၽန္ေတာ္တုိ႔ အခက္အခဲေတြ ရွိလာႏုိင္ပါတယ္။ ”
ငပလီကမ္းေျခကုိ အပန္းေျဖဖုိ႔လာၾကတ့ဲ ႏုိင္ငံျခားသား ခရီးသြားေတြဟာ ေဒသကထြက္တ့ဲ ႐ုိးရာလက္ မႈပညာနဲ႔ လုပ္ထားတ့ဲ အမွတ္တရပစၥည္းေတြကုိ အဓိကသေဘာက်ၿပီး ဒါေပမယ့္ နည္းပညာအခက္အခဲနဲ႔ ဗဟုသုတနည္းတ့ဲအတြက္ ရခုိင္႐ုိးရာ အလွပစၥည္းေတြ မထုတ္လုပ္ႏုိင္ဘူးလုိ႔ ငပလီကမ္းေျခမွာ ရခုိင္႐ုိးရာအလွ ပစၥည္းေတြေရာင္းေနတ့ဲေဒၚသိန္းသိန္းက ေျပာပါတယ္။
“ ႏုိင္ငံျခားသားေတြက See food ေတြႀကိဳက္ၾကတယ္။ ေဒသကထြက္တ့ဲ လက္မႈပညာနဲ႔ လုပ္ထားတ့ဲ အမွတ္ တရပစၥည္းေလးေတြ ၀ယ္ၾကတယ္။ အက်ၤ ီေတာ့ သိပ္မ၀ယ္ၾကဘူး။ ဒီေဒသက လုပ္ထားတ့ဲ အ႐ုပ္ေတြဆုိရင္ ႀကိဳက္ ၾကတယ္။ ဒါေပမယ့္ တကယ့္မလုပ္ႏုိင္ၾကဘူး။ နည္းပညာလည္းအားနည္းတယ္။ ဗဟုသုတေတြလည္း အားနည္းေတာ့ ရခုိင္လက္မႈပညာနဲ႔ လုပ္ထားတ့ဲ အမွတ္တရပစၥည္းေတြက သိပ္မရွိဘူး။ အရင္းအႏွီးကလည္းလုိတာကုိ။ တခ်ိဳ႕ မိသားစုေတြက ရရာက်ပန္းအလုပ္ကုိပဲ လုပ္ၾကတယ္။ ”
ခရီးသြားေတြ အခ်က္အလက္မွန္ရဖို႔ လိုေနပါၿပီ
တကယ္က အၾကမ္းဖက္မႈေတြ ျဖစ္တဲ့ေဒသေတြနဲ႔ ခရီးသြားေဒေတြက အလွမ္းကြာေ၀းပါတယ္။ ျပည္တြင္း၊ ျပည္ပ ဧည္႔သည္ေတြအေနနဲ႔ ဒီေနရာေတြ အၾကမ္းဖက္မႈျဖစ္ပြားတဲ့ ေဒသေတြနဲ႔ အလွမ္းေ၀းတာေၾကာင့္ စိုးရိမ္ ဖို႔မလိုဘူးဆိုတဲ့သတင္းအခ်က္အလက္ အမွန္ေတြ ရရွိဖို႔လိုအပ္ေနပါတယ္။
ခရီးသြားၿမိဳ႕ေတြျဖစ္တ့ဲ ေရွး ေဟာင္းေျမာက္ဦးၿမိဳ႕နဲ႔ ငပလီကမ္းေျခက အခုျပႆနာျဖစ္ေနတ့ဲ ဘူးသီးေတာင္၊ ေမာင္ေတာၿမိဳ႕နယ္ေတြနဲ႔ အလွမ္းေ၀း တယ္ဆုိတာကုိ ျပည္တြင္းျပည္ပ ခရီးသြားေတြက မသိၾကဘဲ ရခုိင္ျပည္နယ္ တစ္ခုလုံးမွာျဖစ္ေနတယ္ လုံၿခံဳေရးအေနအထားအရ မသြားသင့္ဘူးဆုိတ့ဲ ထင္ျမင္ခ်က္နဲ႔ ရခုိင့္ခရီးသြားလုပ္ငန္းဟာ က်ဆင္းေနတာကုိ ဟုိတယ္ႏွင့္ ခရီးသြားလုပ္ငန္းဌာနနဲ႔ ေျမာက္ဦးေရွး ေဟာင္းသုေတသနဌာနေတြရဲ႕ မွတ္တမ္းအရ ေတြ႕ရွိရပါတယ္။
ပဋိပကၡေတြ၊ ျပႆနာေတြ၊ အဓိက႐ုဏ္းေတြျဖစ္တယ္ဆုိရင္ ပတ္၀န္းက်င္ေတြကုိပါ ထိခုိက္တယ္ဆုိတာကုိ လက္ခံလုိ႔ရေပမယ့္ လက္ရွိအေနအထားမွာ ျပႆနာျဖစ္တ့ဲေနရာနဲ႔ ခရီးသြားလာေရာက္တ့ဲ ၿမိဳ႕ေတြဟာ အရမ္း ေ၀းတယ္ဆုိတာရယ္၊ ခရီးသြားလာ မယ့္ၿမိဳ႕ေတြဟာေဘးကင္းၿပီး ေအးခ်မ္းတယ္ဆုိတာကုိ သတင္းအခ်က္အလက္ မွ်ေ၀မႈ အရမ္းအားနည္းတယ္လုိ႔ ေျမာက္ဦးအမ်ိဳးသားျပတုိက္ႏွင့္ ေရွးေဟာင္းသုေတသနဌာနမွ ၫႊန္ၾကားေရးမွဴးေဟာင္း ဦးညိမ္းလြင္ကေျပာျပပါတယ္။
“ မဟုတ္တ့ဲ သတင္းအခ်က္အလက္ပဲ ႏုိင္ငံတကာကုိ ေရာက္သြားတယ္။ ဒီေန႔ သွ်စ္ေသာင္းမွာ ဆြမ္းဆန္စိမ္းလွဴပြဲရွိတယ္။ စည္စည္ကားကားပဲ။ ျပႆနာရွိေနရင္ ဘယ္သူက လာလွဴႏုိင္မွာလဲ။ ဒီေနရာက တကယ့္ကုိ လုံၿခံဳတ့ဲေနရာပါ။ ေျမာက္ဦးၿမိဳ႕ဆုိတာ။ ေရလမ္းကပဲ လာမလား လွတယ္။ ကုန္လမ္းကပဲ လာမလား သဘာ၀႐ႈခင္းက သာယာတယ္။ ” လုိ႔ ရခုိင္ျပည္နယ္ရဲ႕ မွန္ကန္တ့ဲ သတင္းအခ်က္အလက္ေတြကုိ ျဖန္႔ေ၀မႈ အားနည္းတာကုိ ဦးညိမ္းလြင္က ေထာက္ျပထားတာပါ။
ေျမာက္ဦးၿမိဳ႕ရွိ သွ်စ္ေသာင္းဘုရားအတြင္းလႈိင္ဂူျမင္ကြင္း။ ဓါတ္ပုံ - ေဇာ္ေဇာ္ (ေျမာက္ဦး)
ခရီးသြားေတြကို စြဲေဆာင္ဖို႔လည္း လိုေနပါေသးတယ္
ငပလီကမ္းေျခမွာ ရခုိင္႐ုိးရာ အမွတ္တရပစၥည္းဆုိရင္ အုန္းသီးနဲ႔လုပ္ထားတ့ဲ ေမ်ာက္႐ုပ္၊ ဆင္႐ုပ္နဲ႔ တျခားစိတ္၀င္စားဖုိ႔ ေကာင္းတ့ဲ ခ႐ုနဲ႔ လုပ္ထားတ့ဲ အ႐ုပ္ေတြနဲ႔အိမ္အလွဆင္ ပစၥည္းေတြေလာက္ပဲ ရႏုိင္ပါတယ္။ အစားအစာမွာဆုိရင္ ငပိတို႔၊ ပုစြန္ေျခာက္ တို႔၊ ငါးေျခာက္တို႔ရပါတယ္။ တကယ့္ ႏုိင္ငံတကာ ခရီးသြားေတြ အႀကိဳက္ကုိေတာ့ မလုပ္ႏုိင္ေသးဘူး ျဖစ္ေနပါတယ္။ ဒါကုိ အစုိးရနဲ႔ လႊတ္ေတာ္ကကူညီရင္ ေဒသတြင္းအလုပ္ အကုိင္အခြင့္အလမ္းေတြ ရရွိလာမွာျဖစ္တယ္။
ငပလီကမ္းေျခမွာ ခရီးသြားေတြ တစ္ႏွစ္ထက္တစ္ႏွစ္ တုိးလာေပမယ့္ ေမွ်ာ္လင့္ထားသေလာက္ တုိးမလာဘဲ တုိးလာရင္လည္း ဧည့္သည္ေတြကုိ ၀န္ေဆာင္ေပးႏုိင္ဖုိ႔လုံေလာက္တ့ဲ အခန္းအေရအတြက္ရယ္၊ ဟုိတယ္ေတြ နည္းေနပါတယ္။ ေနာက္ထပ္ ဟုိတယ္ဇုန္အသစ္ေတြ တုိးခ်ဲ႕ေပးဖုိ႔ လုိအပ္တယ္လုိ႔ ငပလီကမ္းေျခ ဟုိတယ္ ဇုန္အသင္း ဥကၠ႒ကေျပာပါတယ္။
“ ဧည့္သည္ေတြတုိးလာရင္ အခန္းက လုံေလာက္ဖုိ႔လုိတယ္။ ၀င္လာသမွ်ကုိ က်ပ္ၿပီးေတာ့ ထားမယ္ဆုိရင္ မေကာင္းဘူး။ ဧည့္သည္အတြက္လည္း မေကာင္းဘူး။ ဒီေနရာအတြက္လည္း ပုံရိပ္က က်ဆင္းသြားႏုိင္တယ္။ ” လို႔ဆိုပါတယ္။
လက္ရွိ ငပလီမွာ ဟိုတယ္ ၂၅ လုံးေလာက္ရွိတယ္။ တည္ခုိခန္းအ ေရးအတြက္ဆုိရင္ စုစုေပါင္း အခန္းအ ေရအတြက္က ၂၀၀၀ ၀န္းက်င္သာ ရွိပါတယ္။
“ ၂၀၁၂ ေနာက္ပုိင္း ျပႆနာ ေတြက ဆက္တုိက္ျဖစ္ေနေတာ့ ဧည့္ သည္ေတြ ၀င္ေရာက္မႈ နည္းသြား တယ္။ က်ေနာ္တုိ႔ စားေသာက္ဆုိင္ ေတြ၊ ဟုိတယ္ေတြက ျပင္ဆင္ထားေပ မယ့္ ခရီးသည္ေတြ မရွိေတာ့ ထိခုိက္ တာေပါ့။ ျပည္တြင္းဧည့္သည္ဆုိရင္ တအားနည္းသြားတယ္။ ျပည္ပဧည့္ သည္ေတြဆုိရင္ လုံး၀ကုိ နည္းသြား တယ္။ အခု ဒီႏွစ္ ေမာင္ေတာမွာျဖစ္ သြားတ့ဲ ကိစၥဆုိရင္ ကမၻာေက်ာ္တ့ဲ ျပ ႆနာျဖစ္သြားေတာ့ က်ေနာ္တုိ႔ စား ေသာက္ဆုိင္ေတြ၊ ဟုိတယ္ေတြနဲ႔ ဒီ လုပ္ငန္းကုိ မွီခုိေနတ့ဲသူေတြ စိုးရိမ္ပူ ပန္ေနၾကတယ္။ ” လုိ႔ ငပလီကမ္းေျခ စားေသာက္ဆုိင္မ်ားအသင္း အတြင္းေရးမွဴး ဦးေက်ာ္စုိးထြန္းက ေျပာျပခ့ဲတာပါ။
ရခုိင္ျပည္နယ္ရဲ႕ ခရီးသြားဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ ေႏွာင့္ေႏွးရတ့ဲ အဓိကအခ်က္ေတြထဲမွာ လမ္းပန္းဆက္သြယ္ေရး မေကာင္းတာလည္းပါ၀င္ပါတယ္။ ေျမာက္ဦးၿမိဳ႕ဆုိရင္ ရန္ကုန္ကေနေလ ယဥ္နဲ႔တုိက္႐ုိက္လာလုိ႔မရဘဲ စစ္ေတြကေနတဆင့္ သေဘၤာစီးၿပီးလာရတ့ဲအတြက္ ခရီးစဥ္ၾကာျမင့္ၿပီးရက္ေတြလုိ တာထက္ ယူေနရတာေၾကာင့္ ခရီးသည္ေတြ လာေရာက္ဖုိ႔ အခ်ိန္မေပးႏိုင္ၾကပါဘူး။ ဒါက ျပည္နယ္အစုိးရရဲ႕ လုပ္ေဆာင္ေပးမႈ အားနည္းျခင္းပါပဲ။ ျပည္နယ္အစုိးရဲ႕ ေဒသဖြံ႕ၿဖိဳးေရးကုိ စဥ္းစားတ့ဲအခါ ဒီလမ္းပန္းဆက္သြယ္ ေရးကုိ အေလးထားေဆာင္ရြက္ေပးဖုိ႔လဲ လိုအပ္ေနပါတယ္။
ဒါ့ေၾကာင့္ ရခုိင္ျပည္နယ္ရဲ႕ ခရီးသြားလုပ္ငန္း ဖြံ႕ၿဖိဳးတုိးတက္ဖုိ႔အတြက္ အားလုံးက သေဘာထားႀကီးႀကီး ေစတနာပါပါ လုပ္ေဆာင္ေပးဖုိ႔ လုိအပ္ပါတယ္။ ဘာျဖစ္လုိ႔လည္းဆုိေတာ့ ေရွးေဟာင္းေျမာက္ဦးၿမိဳ႕ကုိ လက္ရွိမွာ ယူနက္စကုိ၀င္ဖုိ႔ ႀကိဳးပမ္းေဆာင္ရြက္ေနတ့ဲ အခ်ိန္ကာလလည္းျဖစ္တယ္။ ဒါ့ေၾကာင့္ ေတာ္ေတာ္ အေလးထား ေဆာင္ရြက္ရမယ့္က႑ေတြျဖစ္တယ္။ ခရီးသြားလုပ္ငန္းရဲ႕ အဟန္႔အတားမ်ားစြာကုိ မဆုိင္သလုိ ဥပကၡာျပဳၿပီး ေရွာင္ဖယ္ေရွာင္ဖယ္ လုပ္ေနမယ္ဆုိရင္ေတာ့ ခရီးသြားလုပ္ငန္းကုိ မီွခုိအားထားေနၾကတ့ဲ မိသားစုေပါင္း ေျမာက္မ်ားစြာအတြက္စား၀တ္ေနေရး ဆုိးရြားစြာႀကံဳေတြ႕ရမွာျဖစ္ပါတယ္။
ငပလီကမ္းေျခက ေဒသထြက္ အိမ္တြင္းအလွဆင္ အမွတ္တရပစၥည္းမ်ား။ ဓါတ္ပုံ - ေနေရာင္မင္း (စစ္ေတြ)
(၂၀၁၈ ခုႏွစ္၊ မတ္လ ၁ ရက္ေန႔တြင္ထြက္ရွိေသာ Development News Journal ၏ အမွတ္ (၈၂) တြင္ ေဖာ္ျပခဲ့သည့္ ေဆာင္းပါးျဖစ္သည္။)
