ေဇာ္ေဇာ္ (ေျမာက္ဦး)
ရခုိင္ျပည္နယ္၊ ေမာင္ေတာၿမိဳ႕နယ္မွာတာ၀န္က်တဲ့ ေက်ာင္းဆရာ၊ ဆရာမေတြကို
စာသင္ႏွစ္ တစ္ႏွစ္သင္ၾကားၿပီးရင္ ေျပာင္းေရႊ႕ခြင့္ ျပဳထားတာဟာ
ေမာင္ေတာၿမိဳ႕နယ္ ပညာေရးတိုးတက္မႈအ တြက္ အခက္အခဲတစ္ခု ျဖစ္ေနတယ္လိုု႔
ဇူလုိင္လ (၂) ရက္ေန႔ ေမာင္ေတာၿမိဳ႕ အ.ထ.က (၁) ခန္းမ၌ ျပဳလုပ္ခဲ့သည့္
ေက်ာင္းဆရာ၊ ဆရာမမ်ား၊ ေက်ာင္းသူ၊ ေက်ာင္းသားမ်ား၊ ရပ္မိရပ္ဖမ်ားႏွင့္
အရပ္ဖက္လူမႈအဖြဲ႕အစည္းတုိ႔ ၿမိဳ႕နယ္ပညာေရး
ဖြံ႕ၿဖိဳးတုိးတက္ေရးေဆြးေႏြးပြဲတစ္ခုတြင္ ေမာင္ေတာၿမိဳ႕နယ္ ပညာေရးမွဴးက
ေျပာဆိုထားပါတယ္။
ၿပီးခဲ့တဲ့ ၂၀၁၆ ခုႏွင့္ ၂၀၁၇ ခုႏွစ္မ်ားအတြင္းက ေမာင္ေတာေဒသမွာ
အၾကမ္းဖက္တိုုက္ခိုုက္မႈ ေတြ ျဖစ္ပြားခဲ့ၿပီးတဲ့ေနာက္ ဆရာ၊ ဆရာမေတြကိုု လစာ
(၂) ဆ တုိးေပးၿပီး လံုုၿခံဳေရး အေျခအေန အရ တစ္ႏွစ္တာ တာဝန္ထမ္းေဆာင္ၿပီးရင္
တျခားတစ္ေနရာသိုု႔ ေျပာင္းေရႊ႕ႏိုုင္တယ္လိုု႔ ႏုိင္ငံေတာ္ အဆင့္
ပညာေရး၀န္ႀကီးဌာနက ေျပာဆိုုထားတာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ဆရာ၊ ဆရာမေတြဟာ
တစ္ႏွစ္ တာဝန္ထမ္းေဆာင္ၿပီးတာနဲ႔ ေျပာင္းေရႊ႕သြားခဲ့ၾကပါတယ္။ ေက်ာင္းသား၊
ေက်ာင္းသူေတြ ကေတာ့ စာသင္ႏွစ္အသစ္မွာ ဆရာ၊ ဆရာမအသစ္ေတြနဲ႔
စာသင္ၾကားေနၾကရပါတယ္။
ေမာင္ေတာေဒသမွာ အေတြ႕အႀကံဳရွိတဲ့ ဆရာ၊ ဆရာမေတြက ပညာသင္ႏွစ္ တစ္ႏွစ္ၿပီးရင္
တျခား ေဒသေတြဆီ ေျပာင္းေရႊ႕သြားတဲ့အတြက္ ေက်ာင္းသား၊ ေက်ာင္းသူမ်ားအေနျဖင့္
ဆရာ၊ ဆရာမ အ သစ္မ်ား၏ သင္ၾကားမႈ ပံုစံသစ္ကို နားလည္ရင္းႏွီးမႈရေအာင္
ႀကိဳးစားေနရသည့္အတြက္ ေက်ာင္း သူ၊ ေက်ာင္းသားေတြ၏ ပညာေရးထိခုိက္မႈေတြ
ရွိေနျခင္းျဖစ္သည္။ တခ်ိဳ႕ဆရာမေတြဆုိရင္ တစ္ ႏွစ္ျပည့္ေအာင္ေတာင္
မသင္ၾကားၾကဘူးလုိ႔ ၿမိဳ႕နယ္ပညာေရးမွဴး ဦးခင္ေအာင္က ေျပာပါတယ္။
“လုံၿခံဳေရးအရ ဆရာ၊ ဆရာမေတြကလည္း ေျပာင္းတယ္။ အဲဒီေတာ့ ဆရာ၊ ဆရာမေတြက
မတည္ၿမဲဘူး။ ေျပာရရင္ ဆရာ၊ ဆရာမေတြကုိ အေတြ႕အႀကံဳနဲ႔သင္ၾကားေပးတ့ဲ
နယ္ေျမတစ္ခုလုိ ျဖစ္ေနတယ္။ ဒါကပညာေရး ဖြံ႕ၿဖိဳးတုိးတက္ေရးအတြက္
ျပႆနာတစ္ခုပဲ။ အေျပာင္းအေရႊ႕မ်ားတ့ဲ အခါမွာ နယ္ကေက်ာင္းသားေတြအတြက္
ပညာေရးထိခုိက္ေနတယ္” လိုု႔ သူက ေျပာပါတယ္။
ေက်ာင္းသား၊ ေက်ာင္းသူေတြဟာ အရင္ႏွစ္က စာသင္ျပခဲ့တဲ့ ဆရာ၊ ဆရာမေတြနဲ႔
ရင္းႏွီးမႈရွိၿပီး သူတိုု႔ရဲ႕ သင္ပံုသင္နည္းေတြကိုုလည္း နားလည္ၾကပါတယ္။
ဒါေပမယ့္ အသစ္ေရာက္လာတဲ့ ဆရာ၊ ဆရာမေတြနဲ႔ ရင္းႏွီးမႈတည္ေဆာက္မႈေတြ
အခ်ိန္ယူရၿပီး သူတိုု႔ရဲ႕ သင္ၾကားပံုစနစ္ေတြကိုုလည္း ထပ္ေလ့လာရတာေၾကာင့္
အခက္အခဲ့တစ္ခု ျဖစ္ေနတယ္လို႔ ေက်ာင္းသား၊ ေက်ာင္းသူေတြက ဆိုုပါတယ္။
“အရင္တုန္းက ဆရာမေတြနဲ႔ ရင္းႏွီးၿပီးသားပဲေလ။ စာသင္ၾကားမႈေတြလည္း
အဆင္ေျပပါတယ္။ အခုအသစ္ေရာက္လာတဲ့ ဆရာမေတြနဲ႔ဆိုေတာ့ ရင္းႏွီးမႈလည္းမရွိဘူး။
ဒါကကြ်န္မတုိ႔ ပညာေရး အတြက္ အခက္အခဲ တစ္ခုေပါ့” လိုု႔ ေမာင္ေတာၿမိဳ႕ အ.ထ.က
(၂) သတၱမတန္းမွာ သင္ယူေနတဲ့ ဘဂၤလီေက်ာင္းသူ တစ္ဦးက ေျပာပါတယ္။
ေမာင္ေတာေဒသမွာ ဆရာ၊ ဆရာမေတြဟာ အၾကမ္းဖက္တိုက္ခိုက္မႈေတြ
ထပ္မံႀကံဳေတြ႕လာမွာကို စိုးရိမ္ေနၾကတာေၾကာင့္ တစ္ႏွစ္ၿပီးရင္
ေျပာင္းေရႊ႕သြားၾကတာ ျဖစ္တယ္လို႔ ေက်ာင္းသားမိဘေတြ ဆိုပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္
ေက်ာင္းသား၊ ေက်ာင္းသူေတြ စိတ္ခ်မ္းသာစြာနဲ႔ စာသင္ႏိုင္ေရးအတြက္ လံုၿခံဳေရး
ေကာင္းမြန္ ေအာင္ ျပဳလုပ္ေပးဖို႔ လိုအပ္တယ္လို႔ ေဒသတြင္း တာဝန္က်ေနတဲ့ ဆရာ၊
ဆရာမေတြက ဆိုၾကပါ တယ္။
ဆရာ၊ ဆရာမေတြ ေမာင္ေတာေဒသမွာ တစ္ႏွစ္တစ္ႀကိမ္ ေျပာင္းေရႊ႕တာမ်ိဳးမဟုတ္ဘဲ
ႏွစ္ရွည္စာ ျပေနရင္ ပညာေရးဖံြ႕ၿဖိဳးတိုုးတက္လာမွာပဲလို႔
ၿမိဳ႕နယ္ပညာေရးမွဴး ဦးခင္ေအာင္က ေျပာပါတယ္။
“တကယ္က ေျပာင္းေရႊ႕ခြင့္ကုိ (၂) ႏွစ္ ျဖစ္သင့္ပါတယ္။”
ေမာင္ေတာၿမိဳ႕နယ္မွာ ၂၀၁၆ ခုုႏွစ္က
တကၠသုိလ္၀င္တန္းေအာင္ခ်က္ရာခိုုင္ႏႈန္းမွာ ၁၆.၂၀ ရာခုိင္ ႏႈန္းနဲ႔ ၂၀၁၇
ခုႏွစ္မွာ ၉.၉၉ ရာခုိင္ႏႈန္းသာရွိခဲ့ပါတယ္။ ခုုလိုု
တကၠသုိလ္၀င္တန္းေအာင္ခ်က္ ရာခိုုင္ႏႈန္းက်ဆင္းခဲ့တာဟာ ၂၀၁၆ နဲ႔ ၂၀၁၇
ခုႏွစ္ေတြက ျဖစ္ပြားခ့ဲတ့ဲ အၾကမ္းဖက္မႈေတြေၾကာင့္ ျဖစ္တယ္လိုု႔
ၿမိဳ႕နယ္ပညာေရးဌာနက သံုုးသပ္ပါတယ္။
၂၀၁၇ ခုႏွစ္ ၾသဂုတ္လကလည္း ဘူးသီးေတာင္၊ ေမာင္ေတာနဲ႔ ရေသ့ေတာင္ၿမိဳ႕နယ္ေတြက
လုံၿခံဳေရးကင္းစခန္း (၃၀) အထိ တိုုက္ခိုုက္မႈကိုု ခံခဲ့ရတာေၾကာင့္
စာသင္ေက်ာင္း ၄၀၀ ေက်ာ္ ပိတ္ခ့ဲရပါတယ္။ ေမာင္ေတာေဒသအတြင္းရွိ ေက်ာင္းသား၊
ေက်ာင္းသူေတြဟာ လံုုၿခံဳတဲ့ေနရာ ေတြကိုု ထြက္ေျပးခဲ့ရပါတယ္။
ဒါေၾကာင့္စာသင္ၾကားမႈေတြပ်က္ကြက္ခဲ့ရၿပီး ေက်ာင္းသား၊ ေက်ာင္းသူေတြအတြက္
အခက္ခဲဆံုုးကာလတစ္ခုသိုု႔ ေရာက္ရွိခဲ့တာေတြကိုု ေတြ႕ရပါတယ္။
“ဘူးသီးေတာင္ ၊ေမာင္ေတာက ခံုနံပါတ္က်ၿပီးသား ေက်ာင္းသား၊ ေက်ာင္းသူ (၇၀၀)
ေက်ာ္ ေလာက္က လာမေျဖပါ။ ေက်ာင္းကိုု မွန္မွန္ မတက္ၾကဘူး။
အေၾကာင္းအမ်ိဳးမ်ိဳးေၾကာင့္ ေက်ာင္း ပ်က္တာေတြမ်ားတယ္။ ဒါေတြေၾကာင့္
ေအာင္ခ်က္နည္းတာလည္းပါတယ္” လိုု႔ ၂၀၁၇ ခုုႏွစ္က
ေအာင္ခ်က္နည္းပါးရျခင္းအေၾကာင္းကိုု ျပည္နယ္ ဒုုတိယပညာေရးမွဴး
ဦးစိန္ထြန္းလွက DMG ကိုု ေျပာဆိုုထားပါတယ္။
ေမာင္ေတာၿမိဳ႕နယ္ရဲ႕ ၂၀၁၈ ခုုႏွစ္ တကၠသုိလ္၀င္တန္း
ေအာင္ခ်က္ရာခိုုင္ႏႈန္းမွာ ၁၈.၁၂ ရာခုိင္ႏႈန္း အထိ တိုုးတက္လာပါတယ္။ ဒါဟာ
အၾကမ္းဖက္တိုုက္ခိုုက္မႈၿပီးတဲ့ေနာက္မွာ ေက်ာင္းသား၊ ေက်ာင္းသူေတြ
စာေမးပဲြေျဖဆိုုဖိုု႔ အခက္အခဲျဖစ္ခဲ့ၿပီး စာေမးပြဲေျဖဆုိတ့ဲ ေက်ာင္းသားအေရ
အတြက္ နည္းလို႔ျဖစ္တယ္လုိ႔ ေမာင္ေတာၿမိဳ႕နယ္ပညာေရးမွဴး ဦးခင္ေအာင္က
ေျပာပါတယ္။
“ ေမာင္ေတာမွာ ဘဂၤါလီေက်ာင္းသားေတြ၊ ရခုိင္ေက်ာင္းသားေတြ ရွိပါတယ္။
ဘဂၤါလီေက်ာင္းသား ကေတာ့ ပုိမ်ားပါတယ္။ ၂၀၁၈ ခုႏွစ္မွာ ေအာင္ခ်က္တက္သြားတာက
တကယ့္အရည္အခ်င္းရွိတ့ဲ သူေတြမ်ားလုိ႔ မဟုတ္ဘဲ ေျဖဆုိေက်ာင္းသားအေရအတြက္
အလြန္နည္းသြားတ့ဲအတြက္ျဖစ္တယ္။ ေက်ာင္းသားအမ်ားစုက
ေျဖဖုိ႔အခက္အခဲျဖစ္ခ့ဲၾကတယ္” လိုု႔ ၄င္းက ဆိုုပါတယ္။
အၾကမ္းဖက္တိုုက္ခိုုက္မႈေတြ ျဖစ္ပြားၿပီးေနာက္ တျခားေဒသသိုု႔
ထြက္ေျပးတိမ္းေရွာင္ခဲ့ရတာ ေၾကာင့္ စာသင္ၾကားမႈေတြ ျပတ္ေတာက္သြားခဲ့ၿပီး
ေနရာသစ္မ်ားတြင္ ျဖစ္သလုိသင္ၾကားခဲ့ရတဲ့ ေက်ာင္းသား၊ ေက်ာင္းသူေတြမွာ
စာလုုိက္မမီႏိုုင္ခဲ့ဲတဲ့ အခက္အခဲကုုိ ရင္ဆုုိင္ေနရတယ္ လိုု႔ ေမာင္ေတာၿမိဳ႕
အ.ထ.က (၁)မွ ဆယ္တန္းေက်ာင္းသူ မႏွင္းႏွင္းေ၀က ေျပာဆိုုပါတယ္။
“ သမီးတုိ႔ ကုိးတန္းႏွစ္ကဆုိရင္ ပညာတစ္ပုိင္းတစ္စနဲ႔ ေျပးရတယ္။
ေနာက္တစ္ေနရာမွာ တက္တ့ဲ အခါ သင္ခန္းစာေတြက သမီးတုိ႔သင္ထားတာထက္
အမ်ားႀကီးေက်ာ္လြန္ေနတယ္။ သမီးတုိ႔လည္း ဘယ္လုိမွ နားမလည္ႏုိင္ဘူး။
သမီးတုိ႔အျပင္ ဆယ္တန္းမွာအေျခခံမပါဘဲနဲ႔ တက္လာတ့ဲ ေက်ာင္း သား၊
ေက်ာင္းသူေတြ လည္းရွိတယ္။ အဲဒါကုိ နားလည္ေအာင္လုပ္ဖုိ႔ကလည္း မျဖစ္ႏုိင္ဘူး။
ျပန္ၿပီး ေနာက္တစ္ႏွစ္ေစာင့္ၿပီး သင္မယ္ဆုိရင္လည္း မျဖစ္ႏုိင္ဘူး” လိုု႔
သူကေျပာပါတယ္။
အၾကမ္းဖက္တုိက္ခုိက္မႈေတြ ထပ္မံျဖစ္ပြားလာႏုိင္တယ္လုိ႔
သတင္းမ်ားထြက္ေပၚေနတဲ့အတြက္ ဆရာ၊ ဆရာမေတြနဲ႔ ေက်ာင္းသား၊ ေက်ာင္းသူေတြမွာ
သူတုိ႔ရဲ့ လုံၿခဳံေရးအတြက္ စိုုးရိမ္ေၾကာင့္ၾက ေနၾကတယ္လုိ႔
ပညာေရးေဆြးေႏြးပြဲမွာ တင္ျပေဆြးေႏြးၾကပါတယ္။ ဒါဟာ ပညာသင္ၾကားေရးပုိင္း တြင္
စိတ္ပိုုင္းဆိုုင္ရာအေႏွာင့္အယွက္ ျဖစ္ေစတယ္ လုိ႔ ေမာင္ေတာ ၿမိဳ႕ အ.ထ.က (၁)
ေက်ာင္းမွ အထက္တန္းျပ ဆရာမ ေဒၚတာတာက ေျပာပါတယ္။
“ေမာင္ေတာရဲ႕ ပညာေရးတုိးတက္ဖုိ႔က အဓိကတည္ၿငိမ္ေအးခ်မ္းဖုိ႔ လုိအပ္ပါတယ္။
တည္ၿငိမ္ ေအးခ်မ္းမွသာ ပညာကုိ ေအးခ်မ္းစြာသင္ၾကားသင္ယူႏုိင္မွာ
ျဖစ္တ့ဲအတြက္ တကယ့္တကယ္ အရည္အခ်င္းရွိတ့ဲ လူသားရင္းျမစ္ေလးေတြျဖစ္တ့ဲ
လူငယ္ပုိင္းေတြဟာ ေက်ာင္းစာထဲမွာပဲ စိတ္ခ်မ္းခ်မ္းသာသာနဲ႔
ေကာင္းေကာင္းမြန္မြန္ သင္ယူႏုိင္လိမ့္မယ္လုိ႔ ထင္ျမင္မိပါတယ္” လိုု႔ သူက
ဆိုုပါတယ္။
ေမာင္ေတာေဒသမွာ အၾကမ္းဖက္မႈေတြႏွင့္ ျပသာနာမ်ား ထပ္မံ မျဖစ္ပြားရေအာင္
လံုုၿခံဳေရး အစီ အမံေတြ ျပဳလုုပ္သင့္တယ္လိုု႔ ေဒသခံေတြက ဆိုၾကပါတယ္။
ေမာင္ေတာ ေျမာက္ပုိင္းမွာ တာ၀န္ က်ေနတ့ဲ ဆရာ၊ ဆရာမေတြအတြက္ ပညာေရး
၀န္ႀကီးဌာနက ေက်ာင္းအႀကိဳအပုိ႔ ကားေတြ စီစဥ္ ေပးသင့္သလုိ၊
လုံၿခံဳေရးတာ၀န္ရွိသူေတြကလည္း အေစာင့္အေရွာက္ မ်ားမ်ားခ်ေပး သင့္တယ္လုိ႔
ၿမိဳ႕မိၿမိဳ႕ဖအဖြဲ႕၀င္တစ္ဦးျဖစ္တ့ဲ ဦးေအာင္ေက်ာ္ၫြန္႔က ေျပာပါတယ္။
“ကြၽန္ေတာ့္သမီးက ငန္းေခ်ာင္းမွာ တာ၀န္က်ပါတယ္။ အိမ္ကပဲ ႀကိမ္ေခ်ာင္းက ဆရာ၊
ဆရာမ ေတြရဲ႕ ငွားထားတ့ဲကားနဲ႔ လုိက္ပါသြားတယ္။ ဘာေၾကာင့္ ကားငွားသြားရတာလဲ။
ႀကိမ္ေခ်ာင္းမွာ ညအိပ္ဖုိ႔မ၀့ံရဲလုိ႔။ ဒါက စိတ္ဓာတ္လုံၿခံဳေရးအပုိင္းပါ။
လုံၿခံဳေရးက လုံး၀စိတ္မရခ်ဘူး။ နယ္က ဆရာ၊ ဆရာမေတြအတြက္ စကူးဘာ့စ္
(အႀကိဳအပုိ႔ကား) ၅ စီးေလာက္ စီစဥ္ေပးသင့္ပါတယ္။ အခု ဆရာ၊ ဆရာမေတြမွာ တစ္ရက္
အသြားအျပန္ ေငြတစ္ေသာင္းေလာက္ ကုန္ေနတယ္။ သူတုိ႔ရဲ႕ လစာန႔ဲ
ဘယ္လုိမွအဆင္မေျပႏိုင္ဘူး။”
ဒါ့ေၾကာင့္ ျပည္ေထာင္စုအစုိးနဲ႔ ျပည္နယ္အစုိးရကပါ အေသအခ်ာစဥ္းစားၿပီး
ေမာင္ေတာေဒသ ပညာေရးဖြံ႔ၿဖိဳးတုိးတက္ေရးအတြက္ လုိအပ္တဲ့ေထာက္ပံ့မႈေတြနဲ႔
လုံၿခံဳစိတ္ခ်ရတ့ဲ အေျခအေန တစ္ခုုျဖစ္ေအာင္ ဖန္တီးေပးဖုိ႔ လိုုအပ္တယ္လို႔
ေမာင္ေတာေဒသခံေတြက ေျပာဆုိေနၾကပါတယ္။
