DMG ၊ ဇူလိုင္ ၂၅

(ေဆာင္းပါး)

ရကၡိဳင္ျပည္အတြင္းက လူဦးေရေျခာက္သိန္းေက်ာ္ကို တစ္ႏွစ္ေက်ာ္ၾကာသည့္တိုင္ အင္တာနက္လိုင္း ျဖတ္ေတာက္ကာ ကမာၻႏွင့္အဆက္အသြယ္ျဖတ္ခဲ့မႈသည္ ကမာၻမွာ စံခ်ိန္တင္ေလာက္သည့္ အင္တာနက္ျဖတ္ေတာက္မႈ (သို႔မဟုတ္) လူ႔အခြင့္အေရးခ်ိဳးေဖာက္မႈျဖစ္ခဲ့သည္။

အင္တာနက္ျဖတ္ေတာက္ထားမႈအား ဆန႔္က်င္ကန႔္ကြက္ ဆႏၵေဖာ္ထုတ္မႈေၾကာင့္ အမႈဖြင့္အေရးယူခံရသူ စုစုေပါင္း ၅၂ ဦးအထိရွိခဲ့ေၾကာင္း ၂၀၂၀ ခုႏွစ္ ေအာက္တိုဘာလ ၁ ရက္ေန႔တြင္ လြတ္လပ္စြာ ထုတ္ေဖာ္ဆိုခြင့္အေရးေဆာင္႐ြက္ေနသည့္ (အသံအဖြဲ႕)က ထုတ္ျပန္ခဲ့သည္။ ထိုသို႔ လူတို႔၏ရပိုင္ခြင့္ မဆုံးရႈံးေစရန္ ေရွ႕ထြက္ေတာင္းဆိုခဲ့ၾကသူမ်ားထဲတြင္ ရကၡိဳင္က ေက်ာင္းသားမ်ားလည္း ပါဝင္ခဲ့သည္။

ရကၡိဳင္ျပည္အတြင္းက ၿမိဳ႕နယ္ ၈ ၿမိဳ႕နယ္ႏွင့္ ခ်င္းျပည္နယ္၊ ပလက္ဝၿမိဳ႕နယ္တို႔ကို ၂၀၁၉ ခုႏွစ္ ဇြန္လ ၂၁ ရက္ေန႔တြင္ အစိုးရက ႀကိဳတင္အသိမေပးဘဲ အင္တာနက္လိုင္းမ်ားကို ျဖတ္ေတာက္ခဲ့ၿပီး ၂၀၂၀ ခုႏွစ္ ၾသဂုတ္လ ၂ ရက္ေန႔မွ အင္တာနက္ကို ျပန္လည္ဖြင့္ေပးခဲ့သည္။
NLD အစိုးရလက္ထက္ လႈပ္ရွားမႈ

NLD အစိုးရလက္ထက္ ၂၀၁၈ ခုႏွစ္ေႏွာင္းပိုင္းတြင္ ရကၡိဳင္ျပည္အတြင္း ျမန္မာစစ္တပ္ႏွင့္ ရကၡိဳင့္တပ္ေတာ္(AA)တို႔ၾကား စစ္ေရးပဋိပကၡ ျပင္းထန္ခဲ့သည္။ ထိုစစ္ပြဲႏွင့္အတူ ရကၡိဳင္ျပည္အတြင္းက ၿမိဳ႕နယ္အခ်ိဳ႕ကို အစိုးရက အင္တာနက္လိုင္းျဖတ္ေတာက္ခဲ့ၿပီး သံသယရွိသည့္ ေဒသခံ ၂၀၀ ေက်ာ္ကို ျမန္မာစစ္တပ္က သံသယျဖင့္ ဖမ္းဆီးတရားစြဲဆိုခဲ့သည္။

ထိုအေျခအေနမ်ားေၾကာင့္ “ဖက္ဆစ္စစ္တပ္ အလိုမရွိ၊ ကိုလိုနီအစိုးရ အလိုမရွိ၊ Burmese Government Get Out ၊ Burmese Army Get Out”ဆိုသည့္ ေႂကြးေၾကာ္ဆႏၵေဖာ္ထုတ္သံမ်ားမွာ စစ္ေတြၿမိဳ႕၊ အတုလမာရဇိန္ ျပည္လုံးခ်မ္းသာဘုရားႀကီးေရွ႕တြင္ ၂၀၂၀ ခုႏွစ္၊ ေအာက္တိုဘာ ၁၉ ရက္ေန႔က ထြက္ေပၚခဲ့သည္။ ထိုသို႔အသံထြက္ရန္ ေက်ာင္းသားမ်ားက ဦးေဆာင္ခဲ့ၾကျခင္းျဖစ္သည္။

ရကၡိဳင္က စစ္ပြဲသည္ ၂၀၂၀ ျပည့္ႏွစ္ ႏိုဝင္ဘာလတြင္ ျပန္လည္ၿငိမ္သက္သြားခဲ့ၿပီး ၂ ႏွစ္တာ တိုက္ပြဲကာလအတြင္း ျပည္သူတို႔၏လိုအပ္ခ်က္ႏွင့္ လူ႔အခြင့္အေရးခ်ိဳးေဖာက္ခံရမႈတို႔ကို ေက်ာင္းသားမ်ားက နည္းမ်ိဳးစုံျဖင့္ အသံထြက္ေပးခဲ့သည္။ ထို႔ေၾကာင့္လည္း ေက်ာင္းသားမ်ား ဖမ္းဆီးေထာင္ခ်ခံခဲ့ရသည္။ ထိုသို႔ အက်ဥ္းက်ခံရသည့္အထဲတြင္ ရကၡိဳင္ကေက်ာင္းသားမ်ားသာမက ျပည္မရွိ ေက်ာင္းသားမ်ားလည္း ပါဝင္ခဲ့သည္။

စစ္အာဏာသိမ္းၿပီးေနာက္ လႈပ္ရွားမႈ

၂၀၂၀ ေ႐ြးေကာက္ပြဲတြင္ မဲမသာမာမႈရွိသည္ဟု အေၾကာင္းျပခ်က္ျဖင့္ ၂၀၂၁ ခုႏွစ္ ေဖေဖၚဝါရီလ ၁ ရက္ေန႔တြင္ အရပ္သားအစိုးရကိုျဖဳတ္ခ်ကာ စစ္တပ္က ႏိုင္ငံေတာ္အာဏာကို သိမ္းယူခဲ့သည္။

အာဏာသိမ္းအစိုးရကို အျပင္းအထန္ရႈတ္ခ်ကန႔္ကြက္ေၾကာင္း၊ အာဏာဖီဆန္ေရးလႈပ္ရွားမႈႏွင့္ အာဏာသိမ္း စစ္အစိုးရကို ဖီဆန္ေနၾကသည့္ ျပည္သူ႔ဝန္ထမ္းမ်ားႏွင့္အတူ ျပတ္သားစြာရပ္တည္ေၾကာင္း ရကၡိဳင္ျပည္ ေက်ာင္းသားသမဂၢက သေဘာထားေၾကညာခ်က္တစ္ေစာင္ကို အာဏာသိမ္းၿပီး ၅ ရက္ေျမာက္ေန႔တြင္ ထုတ္ျပန္ခဲ့သည္။

“ပြင့္ပြင့္လင္းလင္းေျပာရမယ္ဆိုရင္ လက္ရွိ စစ္တပ္ကအာဏာသိမ္းတာကို က်ေနာ္တို႔မႀကိဳက္ဘူး။ ႏိုင္ငံတကာ အသိုင္းအဝိုင္းမွာလည္း အာဏာသိမ္းမႈေတြဟာ ေခတ္ေနာက္ျပန္ဆြဲတဲ့ပုံစံမ်ိဳးျဖစ္သြားတယ္”ဟု ရကၡိဳင္ျပည္ ေက်ာင္းသားသမဂၢႏွင့္ ကြန္ပ်ဳတာတကၠသိုလ္(စစ္ေတြ)၏ ျပန္ၾကားေရးတာဝန္ခံ ကိုဦးသန္းႏိုင္ကေျပာသည္။

ေႏြဦးေတာ္လွန္ေရးတြင္ ပါဝင္တိုက္ပြဲဝင္ေနၾကေသာ ေက်ာင္းသားျပည္သူမ်ားႏွင့္အတူ တစ္သားတည္း ရပ္တည္ကူညီမည္ျဖစ္ေၾကာင္းလည္း ရကၡိဳင္ေက်ာင္းသားသမဂၢ(တကၠသိုလ္ ၁၁ ဖြဲ႕)က ၂၀၂၁ ခုႏွစ္ မတ္လ ၂၁ ရက္ေန႔တြင္ ပူးတြဲသေဘာထားထုတ္ျပန္ေၾကညာခဲ့ျပန္သည္။

စစ္အာဏာသိမ္းမႈကို ဆန႔္က်င္သည့္ လူထုဆႏၵျပပြဲမ်ား ျပည္နယ္အႏွံအျပားတြင္ေပၚေပါက္ခဲ့ေသာ္လည္း ရခိုင္တြင္ကား ထိုသို႔ဆႏၵေဖာ္ထုတ္မႈမ်ား နည္းပါးခဲ့သည္။ ယင္းအေပၚ ေဝဖန္မႈမ်ားလည္းရွိခဲ့သည္။

ရကၡိဳင္ျပည္ေက်ာင္းသားသမဂၢအေနနဲ႔ အမ်ိဳးသားစီးပြားအတြက္ ရကၡိဳင္ျပည္သူမ်ားႏွင့္အတူ ေလွ်ာက္လွမ္းေနသည္ဟု ရကၡိဳင္ျပည္ေက်ာင္းသားသမဂၢမွ ျပန္ၾကားေရးတာဝန္ခံ ကိုေက်ာ္ႏိုင္ေဌးက ေျပာသည္။

“ျပည္မကက်ရင္ ဒီမိုကေရစီအေရး၊ စစ္အာဏာရွင္က်ဆုံးေရးေတြကို လႈပ္ရွားၾကတယ္။ ရကၡိဳင္ျပည္မွာက အဲဒီထက္ အမ်ိဳးသားအက်ိဳးစီးပြားအတြက္ က်ေနာ္တို႔ ရကၡိဳင္ျပည္သူေတြမွာ ကိုယ္ပိုင္ႏိုင္ငံေရးလမ္းစဥ္ေတြရွိတယ္။ အဲဒီလမ္းစဥ္မွာ က်ေနာ္တို႔က ျပည္သူေတြနဲ႔အတူတူသြားရတယ္”ဟု ၎ကဆိုသည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ စစ္အာဏာသိမ္းမႈကိုဆန႔္က်င္သည့္ ဒီမိုကေရစီအေရး လႈပ္ရွားသူမ်ားႏွင့္ ေႏြဦးေတာ္လွန္ေရး ကာလတြင္ ေသဆုံးသြားေသာ ျပည္သူ(၂၀၈၄)ဦးရွိလာသည္ဟု ႏိုင္ငံေရးအက်ဥ္းသားမ်ား ကူညီေစာင့္ေရွာက္ေရးအသင္း(AAPP)၏ ၂၀၂၂ ခုႏွစ္ ဇူလိုင္လ ၁၄ ရက္ေန႔စာရင္းကဆိုသည္။

ထို႔အျပင္ ဖမ္းဆီးခံထားရသူ ၁၁၅၈၅ ဦးထဲမွ ေထာင္ဒဏ္ခ်မွတ္ခံထားရသူ (၁၃၁၈)ဦးရွိသည္ဟု (AAPP)၏ ထုတ္ျပန္ခ်က္ကဆိုသည္။ သို႔ေသာ္ စစ္အာဏာရွင္ ဖီဆန္ေရးလႈပ္ရွားမႈမ်ားမွာ ရပ္တန႔္သြားျခင္းမရွိဘဲ လက္ရွိအခ်ိန္ထိ နည္းလမ္းေပါင္းစုံျဖင့္တြန္းလွန္ေနၾကသည္ကို ေတြ႕ရသည္။

လက္ရွိ အာဏာသိမ္းစစ္ေကာင္စီလက္ထက္တြင္ ရကၡိဳင္ကေက်ာင္းသားမ်ားမွာ လႈပ္ရွားမႈပုံစံ ေျပာင္းလဲသြားခဲ့ကာ အသံတိတ္ လႈပ္ရွားေနသည္ဟုဆိုသည္။

“လက္ရွိအစိုးရဟာ အာဏာသိမ္းအစိုးရျဖစ္တဲ့အတြက္ အရင္လို လူထုလႈပ္ရွားမႈနဲ႔ မထိေရာက္ဘူးလို႔ သုံးသပ္တယ္။ ဆိုေတာ့ လႈပ္ရွားမႈပုံစံေျပာင္းလိုက္တယ္။ က်ေနာ္တို႔အေနနဲ႔ လက္ေတြ႕ေျမျပင္မွာ ပိုၿပီးထိေရာက္ေအာင္ ဘယ္လိုလုပ္ေဆာင္သြားမလဲ။ အဲဒါကိုပဲ ပိုၿပီးအားထည့္သြားတယ္။ နည္းလမ္းဟာ မတူျဖစ္သြားတယ္”ဟု ကိုေက်ာ္ႏိုင္ေဌးက ေျပာသည္။

ရကၡိဳင္ျပည္က ၿမိဳ႕နယ္တိုင္းတြင္ သမဂၢတိုးခ်ဲ႕ေရးႏွင့္ သမဂၢျဖစ္လာေရး၊ ေက်ာင္းသားသမဂၢမ်ားကို စုစုစည္းစည္းႏွင့္ ပို၍အားေကာင္းလာေအာင္ ေဆာင္႐ြက္ေနၿပီး ရကၡိဳင္အမ်ိဳးသားေရးႏွင့္ပတ္သက္သည့္ လုပ္ငန္းမ်ားကိုလည္း လုပ္ေဆာင္ေနသည္ဟုဆိုသည္။

စစ္ေကာင္စီ၏ ဖိႏွိပ္မႈ

ရကၡိဳင္ျပည္ေက်ာင္းသားသမဂၢ၏ အဓိကအားထားရာ စစ္ေတြတကၠသိုလ္ေက်ာင္းသားသမဂၢ႐ုံးကို ၂၀၂၂ ခုႏွစ္၊ ေဖေဖာ္ဝါရီလ ၂၈ ရက္ေန႔တြင္ အၿပီးတိုင္ဖယ္ရွားေပးရန္ တကၠသိုလ္တာဝန္ရွိသူတို႔ကို စစ္ေကာင္စီက ဖိအားေပးေစခိုင္းခဲ့သည္။ ရကၡိဳင္ျပည္ေက်ာင္းသားသမဂၢ႐ုံးခန္းသာမက ဆရာမ်ားသမဂၢ႐ုံးကိုလည္း ဖယ္ရွားခိုင္းခဲ့သည္။

သမဂၢ႐ုံးခန္းမ်ားကို ဖယ္ရွားခိုင္းရာတြင္ အတိုက္အခံျပဳလုပ္ပါက ရခိုင္ျပည္နယ္၊ အေနာက္ပိုင္းတိုင္းစစ္ဌာနခ်ဳပ္ တိုင္းမႉးႏွင့္ ေျဖရွင္းရလိမ့္မည္ဟုလည္း ၿခိမ္းေျခာက္ေျပာဆိုခဲ့သည္ဟုလည္း စစ္ေတြတကၠသိုလ္ ေက်ာင္းသားမ်ားသမဂၢ၏ ေဖေဖာ္ဝါရီ ၂၆ ရက္ေန႔ ထုတ္ျပန္ခ်က္တြင္ေဖာ္ျပထားသည္။

သမဂၢ႐ုံးမ်ားကို (ေက်ာင္းသားနားေနေဆာင္ျပဳလုပ္မည္ဟုဆိုကာ) အေၾကာင္းျပခ်က္ ခိုင္လုံမႈမရွိဘဲ ဖယ္ရွားျခင္းမွာ သမဂၢႏွစ္ခု၏ ရပ္တည္ခ်က္ႏွင့္ လုပ္ငန္းေဆာင္တာမ်ားကို ဖိႏွိပ္ခ်ဳပ္ခ်ယ္ကာ အာဏာရွင္ဆန္စြာ ျပဳလုပ္ျခင္းျဖစ္သည္ဟု ဖယ္ရွားခံရသည့္ သမဂၢကမ်ားကဆိုသည္။

“အခြင့္သာတဲ့အေျခအေနတစ္ခုမွာ ရွိမေနတဲ့အတြက္ အာဏာရွင္လက္ပါးေစေတြရဲ႕ လုပ္ရပ္ေတြ ေရွာင္လႊဲဖို႔အတြက္ ႐ုံးေျပာင္းေ႐ႊ႕တာျပဳလုပ္ေတာ့မွာျဖစ္ပါတယ္"ဟု စစ္ေတြတကၠသိုလ္ ေက်ာင္းသားမ်ားသမဂၢက ထုတ္ျပန္ခဲ့သည္။

ထိုသို႔ ေက်ာင္းသားသမဂၢ႐ုံးကို ဖယ္ရွားခိုင္းျခင္းမွာ ရကၡိဳင္ျပည္တြင္းက ေက်ာင္းသားသမဂၢအားလုံးကို ၿခိမ္းေျခာက္လိုက္သည့္သေဘာျဖစ္သည္ဟု ရကၡိဳင္ျပည္ေက်ာင္းသားသမဂၢႏွင့္ ကြန္ပ်ဳတာတကၠသိုလ္(စစ္ေတြ)၏ ျပန္ၾကားေရးတာဝန္ခံ ကိုဦးသန္းႏိုင္ကရႈျမင္သည္။

“စစ္ေတြတကၠသိုလ္သမဂၢကို ဖယ္ရွားႏိုင္တယ္ဆိုရင္ က်ေနာ္တို႔ ကြန္ပ်ဳတာတကၠသိုလ္ ေက်ာင္းသားသမဂၢကိုေရာ။ ေနာက္တျခား ရကၡိဳင္ျပည္မွာရွိတဲ့ ေက်ာင္းသားသမဂၢေတြပါ ဖယ္ရွားလို႔ရတယ္လို႔ ၿခိမ္းေျခာက္တဲ့ပုံစံမ်ိဳးျဖစ္တယ္”ဟု ၎ကဆိုသည္။

ထိုသို႔ဖိႏွိပ္မႈမ်ားရွိေသာ္လည္း ေက်ာင္းသားသမဂၢအေနျဖင့္ ရရာလမ္းေၾကာင္းမွေန၍ ရကၡိဳင္အမ်ိဳးသား အက်ိဳးစီးပြားအတြက္ ႀကိဳးပမ္းေနမည္ျဖစ္ေၾကာင္း စစ္ေတြတကၠသိုလ္ေက်ာင္းသားသမဂၢမွ ထိပ္ပိုင္းေခါင္းေဆာင္ ကိုေက်ာ္ႏိုင္ေဌးကေျပာသည္။
“ေက်ာင္းသားသမဂၢေတြရဲ႕ လႈပ္ရွားခြင့္ကို ရည္႐ြယ္ခ်က္ရွိရွိ ပိတ္ပင္တာျဖစ္တယ္။ ဒါေပမယ့္ စစ္ေတြတကၠသိုလ္ ေက်ာင္းသားသမဂၢလည္း ေပ်ာက္မသြားဘူး။ က်ေနာ္တို႔က လုပ္စရာရွိတာ ဆက္လုပ္သြားမွာျဖစ္တယ္”ဟု ၎ကဆိုသည္။

လက္ရွိမွာ သမဂၢ႐ုံးေနရာမရွိသည့္အတြက္ ေက်ာင္းသားမ်ားကို စည္း႐ုံးရာတြင္ အခက္အခဲမ်ားျဖစ္ေပၚရကာ တကၠသိုလ္ေက်ာင္းတြင္း လိုအပ္ခ်က္မ်ားႏွင့္ပတ္သက္ၿပီး လႈပ္ရွားရာတြင္လည္း ယခင္ေလာက္ ထိေရာက္မႈမရွိဟု ကိုေက်ာ္ႏိုင္ေဌးကေျပာသည္။

အစိုးရႏွင့္ စစ္တပ္ကိုဆႏၵျပသည့္အတြက္ ေထာင္ဒဏ္ခ်မွတ္ခံခဲ့ရသည့္ စစ္ေတြတကၠသိုလ္ ေက်ာင္းသားသမဂၢ၏ ထိပ္ပိုင္းေခါင္းေဆာင္ ကိုေက်ာ္ႏိုင္ေဌးကိုလည္း ေက်ာင္းတာဝန္ရွိသူတို႔က ႏိုင္ငံေရး ဆက္မလုပ္ရန္ ၂၀၂၂ ခုႏွစ္ မတ္လ ၁၅ ရက္ေန႔တြင္ သတိေပးစာထုတ္ကာ ဖိအားေပးခဲ့ေသးသည္။

ကိုေက်ာ္ႏိုင္ေဌးမွာ တကၠသိုလ္ဝင္ခြင့္လမ္းၫႊန္ အပိုင္း(ဃ)၊ ေက်ာင္းစည္းကမ္းေဖာက္ဖ်က္မႈဆိုင္ရာ ျပစ္မႈမ်ား အမွတ္စဥ္(၂)အား က်ဴးလြန္သည္ကို စစ္ေဆးေတြ႕ရွိရသည့္အတြက္ ယင္းသို႔သတိေပးျခင္းဟု သတိေပးစာတြင္ပါရွိသည္။

“ေနာက္ေနာင္ ျပစ္မႈတစ္ခုခုက်ဳးလြန္ပါက သင္တန္းမွရပ္စဲသည့္အထိ အေရးယူမည္ျဖစ္ေၾကာင္း သတိေပး လိုက္သည္”ဟု စစ္ေတြတကၠသိုလ္ပါေမာကၡခ်ဳပ္ ေဒါက္တာ ခင္ေမာင္ေဇာ္က လက္မွတ္ေရးထိုးထားကာ သတိေပးထားသည္။

ကိုေက်ာ္ႏိုင္ေဌးအပါအဝင္ ရခိုင္ေက်ာင္းသားေလးဦးတို႔မွာ ျမန္မာစစ္တပ္ႏွင့္ အစိုးရကို အလိုမရွိေၾကာင္း ၂၀၂၀ ခုႏွစ္၊ ေအာက္တိုဘာလ ၁၉ ရက္ေန႔တြင္ ဆႏၵေဖာ္ထုတ္ခဲ့သည့္အတြက္ ဖမ္းဆီးခံရကာ ေထာင္ဒဏ္ ၂ ႏွစ္ႏွင့္ေျခာက္လ ခ်မွတ္ခံခဲ့ရသည္။ ၎တို႔မွာ ၂၀၂၂ ခုႏွစ္၊ မတ္လ ၁၁ ရက္ေန႔မွာ လြတ္ရက္ေစ့၍ လြတ္ေျမာက္လာခဲ့သည္။

လက္ရွိ ရကၡိဳင္ေက်ာင္းသားမ်ား၏ေလွ်ာက္လွမ္းမွာ “ကိုယ့္ ကံၾကမၼာကို ကိုယ္ဖန္တီးေရး”ဆိုသည့္ ရကၡိတလမ္းစဥ္ေပၚတြင္ ေလွ်ာက္လွမ္းေနသည္ဟု ရကၡိဳင္ျပည္ေက်ာင္းသားသမဂၢ၏ ျပန္ၾကားေရးတာဝန္ခံ ကိုဦးသန္းႏိုင္ကေျပာသည္။

“က်ေနာ္တို႔က လက္ရွိ ရကၡိတလမ္းစဥ္အေပၚမွာပဲ အားကိုးတယ္”ဟု ၎ကဆိုသည္။

မင္းထြန္း-ေရးသည္။

Author: Admin