ႏွင္းႏြယ္ | DMG
ေပ်ာက္ဆုံးေနေသာ သားမ်ား၊ ေယာက္်ားမ်ားႏွင့္ အျမန္ဆုံးျပန္လည္ဆုံေတြ႕ႏိုင္ေရး တင္းမေက်း႐ြာေဒသခံမ်ားက ေမွ်ာ္လင့္ေနၾကသည္။ သို႔ေသာ္ ကိုးလေက်ာ္ၾကာျမင့္လာသည္အထိ ဖမ္းဆီးေခၚေဆာင္ျခင္းခံရသူမ်ားႏွင့္ ပတ္သက္သည့္ သတင္းအစအန တစ္စြန္းတစ္စကိုမွ် မရရွိဘဲျဖစ္ေနသည္။
အတိအက်ဆိုရေသာ္ ရခိုင္ျပည္နယ္အတြင္း တပ္မေတာ္ႏွင့္ ရကၡိဳင့္တပ္ေတာ္(AA)တို႔အၾကား တိုက္ပြဲမ်ားျပင္းထန္ ခဲ့သည့္ ေက်ာက္ေတာ္ၿမိဳ႕နယ္အတြင္းရွိ တင္းမႀကီးေက်း႐ြာႏွင့္ တင္းမ(သစ္)ေက်း႐ြာတြင္ ၂၀၂၀ ျပည့္ႏွစ္ မတ္လ ၁၃ ရက္ႏွင့္ ၁၆ ရက္ေန႔မ်ားအတြင္း ေဒသခံ႐ြာသား ၁၈ ဦး ဖမ္းဆီးခံခဲ့ရျခင္းျဖစ္သည္။
၎တို႔ ၁၈ ဦးမွာ ေနအိမ္မ်ားတြင္ရွိေနၾကစဥ္ ဖမ္းဆီးေခၚေဆာင္ျခင္းခံရျခင္းျဖစ္ၿပီး ယင္းေနာက္ပိုင္းတြင္ မိသားစုဝင္မ်ားႏွင့္ ျပန္လည္ဆုံေတြ႕ႏိုင္ျခင္း မရွိခဲ့ေပ။
ဖမ္းဆီးသြားသည့္ လက္နက္ကိုင္အဖြဲ႕မွာ ယင္းအခ်ိန္က ေက်း႐ြာအနီးရွိ ေတာင္ရွည္ေတာင္၌တပ္စြဲေနထိုင္ ေနသည့္ တပ္မေတာ္သားမ်ားျဖစ္ေၾကာင္း မိသားစုဝင္မ်ားက အေထာက္အထားမ်ားျဖင့္ ေျပာဆိုထားသည္။
မိမိတို႔၏ သားမ်ား၊ ေယာက္်ားမ်ား ျပန္လည္လြတ္ေျမာက္လာေရးအတြက္ မိသားစုဝင္မ်ားက နည္းလမ္းေပါင္းစုံ အသုံးျပဳကာ ဆက္သြယ္ရွာေဖြမႈမ်ား ျပဳလုပ္ေနေသာ္လည္း အေၾကာင္းမထူးေၾကာင္း ၎တို႔ကဆိုသည္။
ေပ်ာက္ဆုံးေနသူမ်ားကိုရွာေဖြေပးရန္ မိသားစုဝင္မ်ားက လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္မ်ားထံ အကူအညီေတာင္းခံ မႈႏွင့္ပတ္သက္ၿပီး ေက်ာက္ေတာ္ၿမိဳ႕နယ္ ျပည္နယ္လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ ဦးေမာင္ေမာင္က “က်ေနာ္တို႔ လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ေတြကလည္း တင္းမေက်း႐ြာသားေတြဖမ္းဆီးခံရကတည္းက ရဲစခန္းမွာသြားတိုင္ဖို႔ မိသားစုဝင္ေတြကိုအႀကံေပးခဲ့တယ္။ မိသားစုဝင္ေတြကလည္း သြားတိုင္တဲ့အခ်ိန္မွာ အမႈကိုလက္မခံဘဲ ျပန္လႊတ္လိုက္တာရွိတယ္” ဟု ရွင္းျပသည္။
ယင္းေနာက္ လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္မ်ား၏ အကူအညီျဖင့္ ႏိုင္ငံေတာ္သမၼတ၊ အတိုင္ပင္ခံပုဂၢိဳလ္၊ လူ႔အခြင့္အေရးေကာ္မရွင္ႏွင့္ တပ္မေတာ္ကာကြယ္ေရးဦးစီးခ်ဳပ္႐ုံးတို႔ထံ စာေရးသားေပးပို႔ေတာင္းခံမႈမ်ားကို ၿပီးခဲ့သည့္ မတ္လအတြင္း ျပဳလုပ္ခဲ့သည္။
ယင္းတို႔အတြင္း ျမန္မာႏိုင္ငံလူ႔အခြင့္အေရးေကာ္မရွင္က ႏိုဝင္ဘာလေနာက္ဆုံးအပတ္တြင္ လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္မ်ားထံ ျပန္လည္ေပးပို႔လာသည့္ အေၾကာင္းၾကားစာတြင္ တင္းမေက်း႐ြာသားမ်ားကို တပ္မေတာ္စစ္ေၾကာင္းက လုံးဝ(လုံးဝ) ဖမ္းဆီးေခၚေဆာင္ျခင္းမရွိဟု ကာကြယ္ေရးဝန္ႀကီးဌာနက အေၾကာင္း ျပန္ၾကားထားသည္ဟု ေဖာ္ျပပါရွိသည္။
ဖမ္းဆီးခံရသူမ်ားတြင္ ပါဝင္သူတစ္ဦး၏ ဖခင္ျဖစ္သူကမူ “သူတို႔ပါးစပ္ရွိသေ႐ႊ႕ ေျပာခ်င္သလိုေျပာ၊ လုပ္ခ်င္သလို လုပ္ေနတာဆိုေပမယ့္ တင္းမေက်း႐ြာသားေတြက အမွန္တကယ္အဖမ္းခံခဲ့ရတာ။ ကြၽန္ေတာ္တို႔ တရားမွ်တမႈ လိုခ်င္တယ္” ဟု တုံ႔ျပန္ေျပာဆိုသည္။
ယင္းေနာက္ ႏိုဝင္ဘာလ(၂၇)ရက္ေန႔ကျပဳလုပ္ခဲ့သည့္ သတင္းစာရွင္းလင္းပြဲတြင္ တပ္မေတာ္သတင္းမွန္ ျပန္ၾကားေရးအဖြဲ႕မွ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေဇာ္မင္းထြန္းက ရခိုင္ျပည္နယ္အတြင္း ဖမ္းဆီးခံရသည့္ အရပ္သားမ်ား လြတ္ေျမာက္ေရးအတြက္ သက္ဆိုင္ရာရဲစခန္းသို႔ တိုင္ၾကားႏိုင္ေၾကာင္း ထုတ္ေဖာ္ေျပာဆိုလိုက္သည္။
ယင္းေၾကာင့္ ဒီဇင္ဘာလ ၈ ရက္ေန႔တြင္ တင္းမေက်း႐ြာမွ ဖမ္းဆီးခံရသူမ်ား၏ မိသားစုဝင္မ်ားႏွင့္ အမႈကို ကူညီေဆာင္႐ြက္ေပးေနသူမ်ားက ေက်ာက္ေတာ္ရဲစခန္းသို႔သြားေရာက္ကာ ေပ်ာက္ဆုံးေနသူမ်ားအတြက္ အမႈတိုင္တန္းစာမ်ားကို ဂတ္စာေရးထံ ကိုယ္တိုင္အပ္ႏွံမႈ ျပဳလုပ္ခဲ့သည္။
သို႔ေသာ္ အမႈဖြင့္ရန္သြားေရာက္သည့္ ဒီဇင္ဘာလ ၁၅ ရက္ေန႔တြင္မူ အဆိုပါ စာ႐ြက္စာတမ္းမ်ား အပါအဝင္ ယင္းစာမ်ားကို လက္ခံသိမ္းဆည္းေပးသည့္ ဂတ္စာေရးကိုပါ ရွာမေတြ႕ေတာ့ေၾကာင္း မိသားစုဝင္မ်ားက ဆိုသည္။
“ရဲစခန္းက အမႈဖြင့္ေပးဖို႔ေနေနသာသာ အမႈတိုင္တန္းတဲ့စာေတြေတာင္ မရွိေတာ့ဘူးလို႔ စခန္းမႉးကိုယ္တိုင္ ေျပာတယ္။ ဒါကေတာ့ စာ႐ြက္စာတမ္းေတြ၊ အမႈဖိုင္တြဲေတြကို ေဖ်ာက္ဖ်က္မႈသက္ေရာက္တယ္” ဟု ယင္းအမႈတြင္ လိုက္ပါကူညီေပးသူ ကိုေဇာ္ဝင္းကဆိုသည္။
အမႈတိုင္တန္းစာမ်ားအား ဂတ္စာေရးထံ ကိုယ္တိုင္၊ကိုယ္က်အပ္ထားခဲ့ေသာ္လည္း ယခုကဲ့သို႔ ေပ်ာက္ဆုံး သြားေၾကာင္းေျပာဆိုျခင္းမွာ ရဲတပ္ဖြဲ႕ဝင္မ်ားအေနျဖင့္ ကိုယ္လြတ္႐ုန္းျခင္းသာျဖစ္ေၾကာင္း ဖမ္းဆီးခံရသူ ကိုေမာင္ၾကည္လင္း၏ အစ္မျဖစ္သူ မျမဝင္းၾကည္ကေျပာသည္။
“ဟုတ္သည္ျဖစ္ေစ၊ မဟုတ္သည္ျဖစ္ေစ သူတို႔ကအမႈလက္ခံရမွာ။ အခုက ဟုတ္မွန္ရက္နဲ႔ အမႈဖြင့္စာ တင္လိုက္ ရက္နဲ႔ မရွိဘူးဆိုေတာ့ သူတို႔က ကိုယ့္ဘက္ကိုစူးမွာေၾကာက္လို႔လုပ္တာ။ ကိုယ္လြတ္႐ုန္းတာ” ဟု၄င္းကဆိုသည္။
သို႔ေသာ္ ေက်ာက္ေတာ္ၿမိဳ႕မရဲစခန္းမွ စခန္းမွဴးသူရထြန္းက မိသားစုဝင္မ်ားက အမႈတိုင္တန္းစာ အပ္ႏွံထားခဲ့သည့္ ဂတ္စာေရးမွာ နယ္ေျပာင္းေ႐ႊ႕သြားသည့္အတြက္ ယင္းတိုင္စာမ်ားမွာ ရဲစခန္း၌မရွိေတာ့ေၾကာင္း ဧရာဝတီသတင္းဌာနသို႔ ေျပာဆိုထားသည္။
ယင္းသို႔ေျပာဆိုခ်က္အေပၚ သဇင္ဥပေဒအေထာက္အကူျပဳအဖြဲ႕ စီမံကိန္းဒါ႐ိုက္တာ ဉီးမ်ိဳးျမတ္ဟိန္းက “အခု လက္ရွိစခန္းမွဴးေျပာင္းသြားရင္ေရာ သူဖြင့္ထားတဲ့အမႈေတြအကုန္လုံး ရပ္သြားမွာလား။ အဲဒီလိုေျပာလို႔မွမရတာ။ အစိုးရဝန္ထမ္းမွာ အဲဒီလိုမွမရွိတာ။ နယ္ေျပာင္းသြားတာပဲျဖစ္ျဖစ္၊ ေသဆုံးသြားတာပဲျဖစ္ျဖစ္ သူ႔ရဲ႕လုပ္ငန္း တာဝန္ေတြကို ေနာက္တစ္ေယာက္ကို တာဝန္လႊဲေျပာင္းရတယ္ေလ” ဟု ေထာက္ျပေျပာဆိုသည္။
ထို႔အျပင္ တင္းမျဖစ္စဥ္မွာ တပ္မေတာ္စစ္ဆင္ေရးနယ္ေျမမ်ားတြင္ ျဖစ္ပြားခဲ့ျခင္းျဖစ္ကာ ရဲအေရးမပိုင္ ေသာေၾကာင့္ အမႈကိုလက္ခံ၍မရေၾကာင္း ေက်ာက္ေတာ္ၿမိဳ႕မရဲစခန္းမွဴး၏ ေျပာဆိုခ်က္တြင္ပါဝင္သည္။
သို႔ေသာ္ ရဲတပ္ဖြဲ႕အေနျဖင့္ အမႈကိုလက္ခံမရေၾကာင္း ျငင္းခ်က္ထုတ္ေနျခင္းထက္ ဥေပဒေၾကာင္းအရ မည္ကဲ့သို႔ ဆက္လက္ေဆာင္႐ြက္ႏိုင္ေၾကာင္း လမ္းၫႊန္ေပးသင့္သည္ဟု ေျပာလာသူက လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ ဦးေမာင္ေမာင္ျဖစ္သည္။
“တပ္နယ္ေျမျဖစ္လို႔ ရဲနဲ႔မဆိုင္လို႔ေျပာတာတစ္ပိုင္းေပါ့။ ဒါေပမယ့္ ရဲကေတာ့ ျပည္သူေတြကို ဥပေဒေၾကာင္းအရ ကာကြယ္ေပးရမယ္။ သူတို႔ရဲ႕ ကူညီပါရေစဆိုတာနဲ႔အညီ လုပ္ကိုလုပ္ရမယ္” ဟု ၎က ေထာက္ျပေျပာဆိုသည္။
တပ္မေတာ္အေနျဖင့္ ဖမ္းဆီးခံအရပ္သားမ်ားလြတ္ေျမာက္ႏိုင္ေရးအတြက္ သက္ဆိုင္ရာရဲစခန္းမ်ားသို႔ တိုင္ခ်က္ ဖြင့္ႏိုင္ေၾကာင္း ေျပာဆိုထားေသာ္လည္း ရဲစခန္းမ်ားက အမႈကိုလက္မခံျဖစ္ေနေသာေၾကာင့္ သက္ဆိုင္ရာ အဖြဲ႕အစည္းမ်ားၾကား ညႇိႏႈိင္းေဆာင္႐ြက္မႈမရွိသည္မွာ ေပၚလြင္ေၾကာင္း ေဒသခံမ်ားကဆိုသည္။
“ရဲစခန္းမွာ သက္ေသအေထာက္အထားေတြနဲ႔ တိုင္လို႔ရတယ္ဆိုတဲ့ စကားတစ္ခြန္းေၾကာင့္ က်ေနာ္တို႔က ဝမ္းသာအားရနဲ႔ သတင္းအစအနကို ျပန္ေဖာ္ထုတ္ဖို႔သြားၾကတာ။ အခုေတာ့ သူတို႔ကလက္မခံဘူး၊ အခက္အခဲေတြ အမ်ားႀကီးေတြ႕ရတယ္” ဟု တင္းမႀကီးေက်း႐ြာ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးမွဴး ဦးေမာင္ေက်ာ္ဝင္းက ဆိုသည္။
ယင္းကိစၥရပ္ႏွင့္ပတ္သက္ၿပီး တပ္မေတာ္သတင္းမွန္ျပန္ၾကားေရးအဖြဲ႕ကမူ ရဲစခန္းမ်ားသည္ တပ္မေတာ္၏ ကြပ္ကဲမႈေအာက္တြင္ မရွိေသာေၾကာင့္ ဝင္ေရာက္စြက္ဖက္ႏိုင္ျခင္းမရွိေၾကာင္း တုံ႔ျပန္ေျပာဆိုသည္။
တပ္မေတာ္သတင္းမွန္ျပန္ၾကားေရးအဖြဲ႕မွ ဗိုလ္မွဴးခ်ဳပ္ရဲရင့္ေအာင္က “ရဲစခန္းက တပ္မေတာ္ရဲ႕ ကြပ္ကဲမႈ ေအာက္မွာမရွိတဲ့အတြက္ က်ေနာ္တို႔အေနနဲ႔ ဒီကိစၥေတြနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ဘာမွၫႊန္ၾကားထားတာ မရွိပါဘူး။ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေဇာ္မင္းထြန္းလည္း ေျပာထားၿပီးပါၿပီ။ ဒါကေတာ့ ဥပေဒအတိုင္းပဲ နယ္ဖက္ကေနၿပီး လုပ္ထုံးလုပ္နည္း အတိုင္းသြားရင္ အဆင္ေျပပါတယ္’’ ဟု ဆိုသည္။
သို႔ေသာ္ တင္းမေက်း႐ြာကိစၥအပါအဝင္ တပ္မေတာ္၏ စစ္ဆင္ေရးနယ္ေျမမ်ားတြင္ အရပ္သားမ်ား ဖမ္းဆီးခံရ ျခင္းကို ဥပေဒေၾကာင္းအရ အကာအကြယ္မရသည္မွာ တရားဥပေဒစိုးမိုးေရးအတြက္ စိုးရိမ္ဖြယ္အေျခအေန ျဖစ္ေနေၾကာင္း လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္မ်ားက ေထာက္ျပေျပာဆိုသည္။
ထို႔အျပင္ အရပ္သားမ်ား ဖမ္းဆီးခံရမႈအတြက္ သက္ဆိုင္ရာအဖြဲ႕အစည္းမ်ားမွ တာဝန္ယူ၊ တာဝန္ခံမႈ မရွိသည့္ အျပင္ ယင္းအမႈတြဲမ်ားကို ကိုင္တြယ္လိုစိတ္မရွိေၾကာင္း ထင္ရွားေနသည္ဟု ေထာက္ျပေျပာဆိုလာသူက ေက်ာက္ေတာ္ၿမိဳ႕နယ္ ျပည္နယ္လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ ဦးေမာင္ေမာင္ျဖစ္သည္။
“သူနဲ႔မဆိုင္၊ ကိုယ္နဲ႔မဆိုင္ဆိုေတာ့ သက္ဆိုင္တဲ့အဖြဲ႕အစည္းေတြက တာဝန္ယူမႈ၊တာဝန္ခံမႈ အားနည္းတာ” ဟု ၎ကဆိုသည္။
မည္သို႔ပင္ဆိုေစ ကိုးလေက်ာ္အၾကာ သတင္းအစအနေပ်ာက္ဆုံးေနေသာ တင္းမေက်း႐ြာသားမ်ား ဖမ္းဆီးခံရမႈ အတြက္ မည္သည့္အဖြဲ႕အစည္းကမွ် တာဝန္ခံမႈမရွိသည့္ အေျခအေနသို႔ ေရာက္ရွိေနသည္။
ဖမ္းဆီးခံရသည့္ ေဆြးမ်ိဳးသားမ်ားအတြက္ မိမိတို႔၏ အသက္ရွင္သန္ေနသေ႐ႊ႕ နည္းလမ္းေပါင္းစုံသုံးၿပီး တရားမွ်တမႈရရွိေအာင္ ေဆာင္႐ြက္သြားရန္ ဆုံးျဖတ္ထားသူမ်ားတြင္ ဦးေမာင္ေက်ာ္ဝင္းလည္း ပါဝင္သည္။
ဖမ္းဆီးခံရသူမ်ားတြင္ ေမြးကတည္းက စကားမေျပာတက္သူ အသက္ ၂၅ ႏွစ္အ႐ြယ္ သားအတြက္ မည္သည့္ သတင္းမွမၾကားရ၍ အထူးစိုးရိမ္မိေၾကာင္း ဦးေမာင္ေက်ာ္ဝင္းက ဆိုသည္။
“ဟိုဖက္ကိုလည္း တိုင္လို႔မရ၊ ဒီဖက္ကိုလည္း တိုင္လို႔မရဘူးဆိုေတာ့ အာဏာရွိတဲ့လူ တစ္ေယာက္မွမရွိေတာ့ ဘူးေပါ့။ ဒီတိုင္းသာဆိုရင္ တင္းမကိစၥက လုံးဝေပ်ာက္သြားႏိုင္တယ္” ဟု ဉီးေမာင္ေက်ာ္ဝင္းက ေျပာသည္။
