Written by ရကၡ | DMG

ကမ္းေဒးေခ်ာင္းကို ျဖတ္သန္းတိုက္ခတ္လာေသာ ေလေျပေအးကေလးမ်ားက အ.ထ.က ေက်ာင္း၀င္းေရွ႕အလံတိုင္ထက္မွ ႏိုင္ငံေတာ္အလံကို လူးလြန္႔လႈပ္ခါေနေစသည္။ ဦးေအာင္ေက်ာ္စိန္သည္ မိုးရနံ႔ပါေသာ ေလေျပေအးကေလးမ်ားကို ရွဴရႈိက္ရင္း အ.ထ.ကေက်ာင္း၊ ကမ္းေဒးေက်းရြာဟု ေရးထိုးထားေသာ အစိမ္းေရာင္ဆိုင္းဘုတ္ႀကီးကို ေငးစိုက္ၾကည့္ေနမိ၏။ မေန႔ညက သည္းထန္စြာရြာသြန္းခဲ့သည့္ မိုးေရရွိန္ေၾကာင့္ထင္သည္။ စာသင္ေက်ာင္းအေနာက္ဖက္ တစ္ဖာလံုခန္႕အကြာမွ ကမ္းေဒးေခ်ာင္းေရစီးသံကို “တ၀ုန္း၀ုန္း” ၾကားေနရ၏။

သည္ေက်းရြာႏွင့္ သည္စာသင္ေက်ာင္းသို႔ ဦးေအာင္ေက်ာ္စိန္ ေရာက္ရွိလာခဲ့သည္မွာ လပိုင္းမွ်သာ ၾကာေသး၏။ အေျခခံပညာအထက္တန္းေက်ာင္းတစ္ေက်ာင္းသို႔ ေက်ာင္းအုပ္တစ္ေယာက္အျဖစ္ ေျပာင္းေရြ႕တာ၀န္ထမ္းေဆာင္ရျခင္းမွာ သူ႔အတြက္ အဆန္းတၾကယ္မဟုတ္ေတာ့ေသာ္လည္း လက္ရွိ ေက်းရြာစာသင္ေက်ာင္းသို႔ ေရာက္ရွိခ်ိန္တြင္မူ ၀မ္းနည္းသလိုခံစားရသည္မွာ အမွန္ပင္။ ႏိုင္ငံေတာ္သည္ ပညာေရးႏွင့္ ပတ္သက္၍ အေကာင္းမြန္ဆံုး စြမ္းေဆာင္ေပးေနသည္ကို သူလက္ခံယံုၾကည္၏။ သို႔ေသာ္ လက္ရွိ ဦးေအာင္ေက်ာ္စိန္ ေရာက္ရွိေနေသာ စာသင္ေက်ာင္းမွာ အ.ထ.က ေက်ာင္းမွဟုတ္ပါေလစဟု သံသယ၀င္စရာေကာင္း လြန္းလွ၏။ ထိုအေတြးျဖင့္ပင္ ဦးအာင္ေက်ာ္စိန္တစ္ေယာက္ သက္ျပင္းမ်ား အခါခါခ်ရင္း ၀မ္းနည္းႏြမ္းလွ်ေနမိေလသည္။ အဆင့္တိုး စာသင္ေက်ာင္းမ်ား၏ လိုအပ္ခ်က္ႏွင့္ သူျဖတ္သန္းရမည့္ ပညာေရးခရီးအတြက္လည္း အခါခါ ရင္ေမာေနမိေလသည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ပညာေရးျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈမ်ားအရ လက္ရွိ ၂၀၁၉-၂၀၂၀ ပညာသင္ႏွစ္တြင္ ရခိုင္ျပည္နယ္ထဲ၌ အဆင့္တိုးေက်ာင္းအေရအတြက္ စုစုေပါင္း (၅၂၅) ေက်ာင္းအထိ ရွိေနသည္ကို ေတြ႔ရသည္။ အ.ထ. က ၂၀ ေက်ာင္း၊ အ.လ.က ၁၂၁ ေက်ာင္း၊ အ.မ.က ၃၅ ေက်ာင္း၊ ထ(ခြဲ) ၁၁၄ ေက်ာင္း၊ လ(ခြဲ) ၁၃၃ေက်ာင္း၊ မူလြန္ ၆၇ေက်ာင္းႏွင့္ မ(ခြဲ) ၃၄ ရွိေၾကာင္း ရခိုင္ျပည္နယ္ပညာေရးဌာန အင္တာနက္စာမ်က္ႏွာမွ ေဖာ္ျပသည္။ လြန္ခဲ့ေေသာ ၂၀၁၈-၂၀၁၉ ပညာသင္ႏွစ္တြင္ အထကေက်ာင္း( ၁၇) ေက်ာင္း၊ အထက(ခြဲ) ၄၈ ေက်ာင္း၊ အလကေက်ာင္း(၁၄၃) ေက်ာင္း၊ အလက(ခြဲ) ၁၂၆ ေက်ာင္း၊ မူလြန္ေက်ာင္း(၇၂) ေက်ာင္း၊ အမက ေက်ာင္း(၂၉) ေက်ာင္းႏွင့္ အမက(ခြဲ) ေက်ာင္း(၅၂) ေက်ာင္းတို႔ကို အဆင့္တိုးခဲ့ေၾကာင္း ရခိုင္ျပည္နယ္ပညာ ေရးမွဴးရံုး အင္တာနက္စာမ်က္ႏွာတြင္ ေဖာ္ျပခဲ့သည္။ သို႔ေသာ္ စာသင္ေက်ာင္းမ်ားတြင္ ၂၀၁၈ ပညာသင္ႏွစ္ အေစာပိုင္း၌ အထက္တန္းျပ (ကာယအပါအ၀င္) ၆၆၃ ဦး၊ အထက္တန္းေက်ာင္း အုပ္-၂၆ ေနရာႏွင့္ အလယ္တန္းေက်ာင္းအုပ္ ၁၃၃ ေနရာ လစ္လပ္မႈရွိခဲ့ေၾကာင္း ေဖာ္ျပထားသည္။

ပညာေရးက႑ ျမႇင့္တင္မႈဆိုရာတြင္ စာသင္ေက်ာင္းမ်ားကို အဆင့္တိုးျမႇင့္ေပးရံုမွ်ျဖင့္ လံုေလာက္လိမ့္မည္ မဟုတ္ေခ်။ အဆင့္တိုးျမႇင့္ေပးလိုက္ေသာ စာသင္ေက်ာင္းမ်ား၏ အဆင့္အတန္းႏွင့္ညီမွ်ေသာ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈကို တပါတည္းလုပ္ေဆာင္ေပးရန္ လိုအပ္လိမ့္မည္ျဖစ္သည္။ မူလတန္းေက်ာင္းတစ္ေက်ာင္းကို အလယ္တန္းေက်ာင္းအဆင့္သို႔ တိုးျမွင့္မည္ဆိုပါက တိုးပြားလာမည့္ ေက်ာင္းသားဦးေရအတြက္ လံုေလာက္ေသာ စာသင္ေက်ာင္းအေဆာက္အဦး၊ လံုေလာက္ေသာ ဆရာ၊ ဆရာမမ်ားႏွင့္ လံုေလာက္ေသာ ပညာေရးေထာက္ပံ့မႈမ်ားကို တဆက္တည္း ေပးအပ္ႏိုင္ရန္ လိုအပ္သည္။ သို႔ေသာ္ ရခိုင္ျပည္နယ္ထဲမွ စာသင္ေက်ာင္းတခ်ိဳ႕တြင္ လက္ရွိအခ်ိန္အထိ စာသင္ေဆာင္ႏွင့္ ဆရာ၊ ဆရာမ မလံုေလာက္မႈမ်ားကို ႀကံဳေတြ႔ေနရဆဲျဖစ္သည္။

“ကမ္းေဒး အထကေက်ာင္းမွာ ဒီႏွစ္ မူလတန္း ၁၁၇ ေယာက္၊ အလယ္တန္း ၂၃၅ ယာက္ နဲ႕ အထက္တန္း ၁၀၈ ေယာက္ ရွိပါတယ္။ အထက္တန္းျပ ဆရာ၊ ဆရာမဦးေရက ခြဲေ၀ ၁၃ ေယာက္မွာ လက္ရွိ ၈ ေယာက္ရွိတယ္။ အလယ္တန္းျပက ခြဲေ၀ ၉ ေယာက္မွာ ၇ ေယာက္ နဲ႔ မူလတန္းျပက ခြဲေ၀ ၅ ေယာက္မွာ ၄ ေယာက္ ရွ္ိတယ္ေပါ့။ ေက်ာင္းသားေက်ာင္းသူ အေရအတြက္နဲ႔ ဆရာ၊ ဆရာမအေရအတြက္ မမွ်ဘူးျဖစ္ေနတယ္။ ၿပီးေတာ့ စာသင္ခန္းလည္း မလံုေလာက္ဘူး ျဖစ္ေနတယ္” ဟု ကမ္းေဒးေက်းရြာ အထကေက်ာင္းအုပ္ဆရာႀကီး ဦးေအာင္က်ာ္စိန္က ေျပာသည္။

ဦးေအာင္ေက်ာ္စိန္သည္ လြန္ခဲ့ေသာႏွစ္က ေတာင္ကုတ္ၿမိဳ႕ေပၚရွိ ဂူတာအထက(ခြဲ) ေက်ာင္းတြင္ ေက်ာင္းအုပ္အျဖစ္ တာ၀န္ထမ္းေဆာင္ခဲ့သူျဖစ္သည္။ ဂူတာေက်ာင္းမွာ ၿမိဳ႕ေပၚေက်ာင္းျဖစ္သျဖင့္ အဆင္ေျပခဲ့ေသာ္လည္း ကမ္းေဒး အ.ထ.က ေက်ာင္းတြင္မူ အခက္အခဲမ်ားစြာရွိေနေၾကာင္း သူကဆိုသည္။ လက္ရွ္ိ ကမ္းေဒး အ.ထ.က ေက်ာင္းသည္ အထက္တန္းအျဖစ္သို႔ ၂၀၁၈ ခုႏွစ္က တိုးျမႇင့္ရရွိခဲ့ျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း သူကဆိုသည္။ သို႔ေသာ္ ကမ္းေဒးအထကေက်ာင္းတြင္ ေပ ၁၀၀ ခန္႔ရွိေသာ မူလစာသင္ေဆာင္တစ္ေဆာင္ႏွင့္ အလွဴရွင္မ်ား ေဆာက္လုပ္လွဴဒါန္းထားေသာ ၃ ခန္းတြဲ စာသင္ေဆာင္တစ္ေဆာင္သာရွိေၾကာင္း ဆိုသည္။

“အခုႏွစ္ေတြမွာဆိုရင္ ႏိုင္ငံေတာ္က ပညာေရးနဲ႔ပတ္သက္ၿပီးတာ့ စာသင္ေက်ာင္းေတြကို အဆင့္တိုး ျမႇင့္တာေတြလုပ္တယ္။ ဒါေပမယ့္ လံုေလာက္တဲ့ ဆရာ/မအေရအတြက္၊ စာသင္ေက်ာင္း အေဆာက္အဦးနဲ႔ ပညာေရးသင္ေထာက္ကူပစၥည္းေတြကို တိုးျမႇင့္ေထာက္ပံ့မႈ အားနည္းေနေသးတယ္” ဟု ဦးအာင္ေက်ာ္စိန္က ေထာက္ျပသည္။

ကမ္းေဒးေက်းရြာသည္ ရခိုင္ျပည္နယ္၊ ေတာင္ကုတ္ၿမိဳ႕နယ္ထဲတြင္ ပါ၀င္ၿပီး ၿမိဳ႕ေပၚမွ ၁၃ မိုင္ခန္႔ ကြာေ၀းသည္။ ေတာင္ကုတ္-သံတြဲ ကားလမ္းမနံေဘးတြင္ တည္ရွိၿပီး ေတာင္ကုတ္ၿမိဳ႕မွ ဆိုင္ကယ္ (သို႔မဟုတ္) ကားျဖင့္ သြားလာႏိုင္သည္။ လက္ရွိကမ္းေဒးေက်းရြာ အထကေက်ာင္းသို႔ ကမ္းေဒးေက်းရြာ၊ ဘာေယေက်းရြာႏွင့္ ေခ်ာင္းသံုးခြ ေက်းရြာတို႔မွ ေက်ာင္းသူ/သားေပါင္း ၄၆၀ ေက်ာ္ တက္ေရာက္သင္ၾကားလွ်က္ရွိသည္.

“ကမ္းေဒးေက်းရြာ အ.ထ.က ေက်ာင္းဟာ အရင္ကေတာ့ တြဲဖက္ အ.ထ.က ေက်ာင္းျဖစ္ခဲ့တယ္။ ဟိုတုန္းကဆိုရင္ ဆရာ၊ ဆရာမေတြကို ေက်းရြာက ငွားသင္ရတဲ့အေျခအေန ရွိခဲ့ပါတယ္။ အနီးအနား ေက်းရြာေတြက ေက်ာင္းသူ/သားေတြဟာ ရြာစဥ္ေတြကို ေျခက်င္ျဖတ္ေလွ်ာက္ေတာ့ ထမင္းခ်ိဳင့္ကေလးေတြနဲ႔ ေက်ာင္းလာတက္ၾကရတယ္။ ပညာေရးအေတာ္တန္ နိမ့္ပါးခဲ့တဲ့ ေနရာေတြလို႔ ဆိုႏိုင္ပါတယ္”

ကမ္းေဒးေက်းရြာ စာသင္ေက်ာင္းတြင္ ၂၀၀၅ ခုႏွစ္မွ ၂၀၀၉ ခုႏွစ္အထိ အလယ္တန္းျပေက်ာင္းအုပ္အျဖစ္ တာ၀န္ထမ္းေဆာင္ခဲ့ဖူးသူ ဆရာခိုင္ေမာင္(ပညာေရး) မွ ေျပာျပေသာစကားမ်ားပင္ ျဖစ္သည္။

သူ တာ၀န္ထမ္းေဆာင္ခဲ့စဥ္က ကမ္းေဒးေက်ာင္းသည္ အလယ္တန္းေက်ာင္းအဆင့္မွ်သာျဖစ္၍ အ.ထ.က(ခြဲ)ျဖစ္လာေအာင္ ႀကိဳးစားခဲ့ေသာ္လည္း မရရွိခဲ့ေၾကာင္းဆိုသည္။ လက္ရွိအခ်ိန္တြင္ ကမ္းေဒးေက်ာင္းသည္ အ.ထ.က.အဆင့္သို႕ တိုးျမႇင့္ေရာက္ရွိလာခဲ့ေသာ္လည္း စာသင္ေက်ာင္းအေဆာက္အဦးမ်ားမွာ ယခင္မူလအတိုင္းသာ ရွိေနေသးသျဖင့္ အေဆာက္အဦးမ်ား လိုအပ္ေနလိမ့္မည္မွာ ေသခ်ာေၾကာင္း သူကဆိုသည္။ ထို႔အျပင္ လက္ရွိပညာေရးစနစ္ႏွင့္ပတ္သက္၍ ႀကိဳဆိုေထာက္ခံေသာ္လည္း အနာဂတ္တြင္ က်ဴရွင္မရွိေသာပညာေရးစနစ္တစ္ခုအျဖစ္ ႐ႈျမင္လိုေၾကာင္း ဆရာခိုင္ေမာင္(ပညာေရး) ကဆိုသည္။

“အခုေခတ္ ပညာေရးစနစ္က အေကာင္းဆံုးျဖစ္ေအာင္ လုပ္ေဆာင္ေနတဲ့ ပညာေရးစနစ္မ်ိဳးလို႔ ဆိုႏိုင္ပါတယ္။ ဒီစနစ္သစ္က ေက်ာင္းသူ/သားေတြကို ဆရာ/မေတြက အဆင္သင့္ ခြံ႔ေကၽြးလိုက္တဲ့ပံုစံမ်ိဳး မဟုတ္ဘဲ သူတို႔ကိုယ္ပိုင္စြမ္းရည္နဲ႕ ေတြးေတာေျမာ္ျမင္ ဆင္ျခင္တတ္ေအာင္လုပ္ေပးတဲ့ ပညာေရးစနစ္မ်ိဳးေပါ့။ အရိုးရွင္းဆံုးေျပာရမယ္ဆိုရင္ေတာ့ အရင္တုန္းကပညာေရးစနစ္မွာ “ကႀကီး” ဆိုရင္ “ကႀကီး” ပဲသိမွာေပါ့။ အခု ပညာေရးမွာေတာ့ ကေလးေတြကေတာ့ “ကႀကီး” ကိုေျပာင္းျပန္လွန္လိုက္ရင္ “ယပက္လက္” ျဖစ္ သြားႏိုင္တယ္လို႔ ကိုယ္ပိုင္ေတြးေခၚႏိုင္မယ့္ ပညာေရးစနစ္ေပါ့။ ကိုယ္ပိုင္ ေျမာ္ျမင္ေတြးေခၚႏိုင္မႈကို ဦးစားေပးတဲ့ စနစ္ပါ” ဟု ေတာင္ကုတ္ၿမိဳ႕၏ လက္ရွိပညာေရးမွဴး ဆရာမေဒၚဦးေက်ာ့ခင္ က ေျပာသည္။

ဆရာမသည္ လြန္ခဲ့ေသာ ဆယ္စုႏွစ္မ်ားအတြင္းက ေတာင္ကုတ္ၿမိဳ႕ေပၚေက်ာင္းမ်ားတြင္ စာသင္ၾကားခဲ့ရသူတစ္ဦးျဖစ္သည္။ ထို႕အျပင္ သံတြဲခ႐ိုင္ပညာေရးမွဴး႐ံုးတြင္ လက္ေထာက္ညႊန္ၾကားေရးမွဴးအျဖစ္လည္း တာ၀န္ထမ္းေဆာင္ခဲ့သူ ျဖစ္သည္။ ပညာေရးက႑တြင္ က်ဴရွင္ကိစၥ အေရးပါေနျခင္းႏွင့္ပတ္သက္၍ ေက်ာင္းသားမိဘမ်ား ကိုယ္တိုင္သည္လည္း သားသမီးမ်ား၏ပညာေရးအတြက္ ေလာဘမႀကီးရန္ႏွင့္ က်ဴရွင္ကို အားမကိုးၾကရန္လိုအပ္ေၾကာင္း သူကဆိုသည္။

ရခိုင္ျပည္နယ္၏ လက္ရွိပညာေရးစနစ္ထဲတြင္ တကၠသိုလ္၀င္တန္းစာေမးပြဲကို တစ္ဦးတေလမွ် ေအာင္ျမင္ျခင္းမရွိခဲ့ေသာ အထက္တန္းႏွင့္ အထက္တန္းေက်ာင္း(ခြဲ) ေက်ာင္းမ်ားစြာ ရွိေနသည္။ ၂၀၁၇-၂၀၁၈ပညာ သင္ႏွစ္၌ ရခိုင္ျပည္နယ္တြင္ မူလတန္းမွ အထက္တန္းအထိ ေက်ာင္းေပါင္း ၃၀၀ ေက်ာ္ကို အဆင့္တိုးျမႇင့္ခဲ့ေသာ္လည္း ဆရာ၊ ဆရာမ လံုေလာက္ျခင္းမရွိခဲ့သျဖင့္ အထက(ခြဲ)ေက်ာင္းမ်ားတြင္ တကၠသိုလ္၀င္တန္းေအာင္ခ်က္ ညံ့ခဲ့ေၾကာင္း ဒုညႊန္ၾကားေရးမွဴး ဦးစိန္ထြန္းလွ (ရခိုင္ျပည္နယ္ပညာေရးမွဴး႐ံုး) က ေျပာဆိုထားသည္ကိုလည္း ေတြ႔ခဲ့ရသည္။ ပညာေရးဖြံ႔ၿဖိဳးတိုးတက္ေရးအတြက္ဆိုလွ်င္ ေက်ာင္းသားေက်ာင္းသူမ်ားသာ အဓိကက်သည္ မဟုတ္ဘဲ ေက်ာင္းသားမိဘမ်ား၏ မွန္ကန္တည့္မတ္ေသာ လမ္းျပမႈမ်ားလည္း လိုအပ္လိမ့္မည္ျဖစ္သည္။ ထို႔အျပင္ ေက်ာင္းအေဆာက္အဦးမ်ားႏွင့္ ဆရာ/မအင္အား လံုေလာက္မႈရွိရန္လည္း မရွိမျဖစ္ လိုအပ္မည္သာ ျဖစ္၏။

ဦးေအာင္ေက်ာ္စိန္သည္ ကမ္းေဒးေက်းရြာ အထကေက်ာင္းတြင္ ေက်ာင္းအုပ္ႀကီးအျဖစ္တာ၀န္ထမ္း ေဆာင္ခဲ့ရေသာ ရက္လတို႔ အတန္ၾကာခဲ့ၿပီ ျဖစ္သည္။ သို႔ေသာ္ သူ႔စိတ္ထဲတြင္ ေက်ာင္းႏွင့္ အသားမက်ေသးသလို ျဖစ္ေနသည္။ သို႔မဟုတ္ သူတာ၀န္ထမ္းေဆာင္ေနရေသာ အ.ထ.က ေက်ာင္းအတြက္ အားမလိုအားမရ ျဖစ္ေနတတ္၏။ ေက်ာင္းသားေက်ာင္းသူ ၅၀၀ နီးပါးခန္႔ရွိေနေသာ အထက္တန္းေက်ာင္းတစ္ေက်ာင္းတြင္ စာသင္ေဆာင္အေဆာက္အဦး မလံုေလာက္မႈႏွင့္ ဆရာ/မ မလံုေလာက္မႈကို နဖူးတိုက္ဒူးတိုက္ ရင္ဆိုင္ေနရသည္မွာ သူ႔အတြက္ ပင္ပန္းလွ၏။

လက္ရွိသူေရာက္ရွိေနေသာ ကမ္းေဒးေက်ာင္းသည္ ၂၀၁၈-၂၀၁၉ ပညာသင္ႏွစ္တြင္ တကၠသိုလ္၀င္ တန္းေအာင္ျမင္ခဲ့သူ ေလးဦးမွ်သာ ရွိခဲ့သည္။ သည္အတိုင္း ခရီးဆက္ရနည္ဆိုပါက သည္ႏွစ္အတြက္လည္း ဦးေအာင္ေက်ာ္စိန္တစ္ေယာက္ ရင္ေလးေနမိ၏။ အလံုးစံု ၿပီးျပည္စံုမႈဆိုသည္မွာ ေနရာတိုင္းတြင္ မရွိႏိုင္ေသာ္လည္း အထက္တန္းေက်ာင္းအုပ္တစ္ေယာက္အေနႏွင့္ သူ႔ေက်ာင္းကိုေတာ့ အေတာ္အတန္ ျပည့္စံုမႈရွိေသာ စာသင္ေက်ာင္းတစ္ခုအျဖစ္ ျမင္လိုလွသည္။ သည္အတြက္လည္း ႏိုင္ငံေတာ္မွ အတတ္ႏိုင္ဆံုး ပံ့ပိုးကူညီရန္ သူေမွ်ာ္လင့္မိေလသည္။ အဆင့္တိုးစာသင္ေက်ာင္းမ်ား၏ လိုအပ္ခ်က္မ်ားကို ႏိုင္ငံေတာ္မွ ေစ့ငံုၾကည့္ႏိုင္ရန္သာ သူေမွ်ာ္လင့္ေနမိေလသည္။     ။

ရကၡ

(၂၉.၈.၂၀၁၉)

Author: Admin