ကမၻာတစ္ဝန္းမွာ ကိုရိုနာဗိုင္းရပ္စ္ ကူးစက္ႏႈန္း တဟုန္ထိုးျမင့္တက္လာေနေပမယ့္ တရုတ္အပါအဝင္ အာရွႏိုင္ငံတခ်ိဳ႕မွာေတာ့ ကူးစက္ႏႈန္းဟာ သိသိသာသာေလ်ာ့ပါးလာေနပါတယ္။ ဒီအေၾကာင္း သတင္းဌာနတခ်ိဳ႕မွာ ေဖာ္ျပထားတာေတြကို ေကာက္ႏုတ္တင္ျပေပးပါမယ္။
ဒီဗိုင္းရပ္စ္ စတင္ပ်ံ႕ႏွံ႔ခဲ့တဲ့ ၂၀၁၉ ဒီဇင္ဘာလကေန သံုးလဝန္းက်င္အတြင္း တရုတ္ျပည္တြင္းမွာ ကူးစက္မႈ တဟုန္ထိုးျမင့္တက္ခဲ့ၿပီး စုစုေပါင္း ၈၀,၀၀၀ ဝန္းက်င္အထိရွိခဲ့ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ၂၀၂၀ မတ္လအေရာက္မွာ တရုတ္ျပည္တြင္း ကူးစက္မႈဟာ သိသိသာသာ က်ဆင္းလာရာက အခုဆိုရင္ မတ္လ ၁၂ ရက္ေန႔မွာ အသစ္ကူးစက္သူ စုစုေပါင္း ၈ ဦးသာရွိေၾကာင္း တရုတ္တာဝန္ရွိသူေတြ သတင္းထုတ္ျပန္ထားပါတယ္။ ေရွ႕ပိုင္းကာလေတြမွာ ေန႔စဥ္ အသစ္ကူးစက္မႈႏႈန္းဟာ ေထာင္နဲ႔ခ်ီ ရွိခဲ့တာျဖစ္ပါတယ္။
တရုတ္ေနာက္က ကပ္လိုက္လာတာက ေတာင္ကိုရီးယားျဖစ္ပါတယ္။ ေတာင္ကိုရီးယားမွာ ပထမဆံုးကိုရိုနာလူနာရွင္ကို ၂၀၂၀ ဇန္နဝါရီ ၂၀ ရက္ေန႔မွာ စတင္ေတြ႔ရွိခဲ့ပါတယ္။ ဒီေနာက္မွာေတာ့ ကူးစက္ႏႈန္းက တရိပ္ရိပ္ျမင့္တက္လာၿပီး ေဖေဖာ္ဝါရီ ၂၉ ဝန္းက်င္ေလာက္မွာ ေန႔စဥ္ကူးစက္မႈႏႈန္း ေထာင္ဂဏန္းေလာက္ထိ ျမင့္တက္ခဲ့ပါတယ္။ မတ္လကေနစၿပီး ကူးစက္မႈႏႈန္း က်ဆင္းလာပါတယ္။ လက္ရွိအခ်ိန္အထိေတာ့ ကူးစက္မႈ ၈,၀၀၀ ဝန္းက်င္၊ ေသဆံုးသူ ၇၀ ဝန္းက်င္ပါ။ လက္ရွိမွာ ေန႔စဥ္အသစ္ကူးစက္မႈႏႈန္းဟာ ၁၀၀ ဝန္းက်င္ပဲ ရွိပါေတာ့တယ္။
လက္ရွိမွာေတာ့ တရုတ္ေကာ ေတာင္ကိုရီးယားပါ ျပည္တြင္းအေနအထားကို ထိန္းသိမ္းထားႏိုင္တဲ့အဆင့္မွာ ရွိၿပီး နယ္စပ္နဲ႔ ျပင္ပႏိုင္ငံေတြက လူနာေတြ ျပန္မဝင္လာေအာင္ စစ္ေဆးေနရတဲ့အဆင့္ ျဖစ္ေနပါတယ္။
ဒီေနရာမွာ ထည့္ေျပာစရာတစ္ခုရွိပါတယ္။ ကူးစက္မႈအရွိန္ေလ်ာ့နည္းသြားတာဟာ ဗိုင္းရပ္စ္အားေပ်ာ့သြားလို႔ မဟုတ္ဘဲ သက္ဆိုင္ရာႏိုင္ငံေတြရဲ႕ ေျဖရွင္းတဲ့ပံုစံေၾကာင့္သာ ျဖစ္ပါတယ္။
ေတာင္ကိုရီးယားမွာဆိုရင္ ေရာဂါစတင္ေတြ႔ရွိရတဲ့ ဒယ္ဂုၿမိဳ႕မွာ အေရးေပၚအေျခအေန ေၾကညာလိုက္ၿပီး ကူးစက္မႈကို ထိန္းခ်ဳပ္တဲ့က်န္းမာေရးအစီအစဥ္ေတြ တိုးျမွင့္လုပ္ကိုင္ခဲ့ပါတယ္။
တရုတ္ကေတာ့ ျဖစ္ၿပီးဘယ္ေလာက္မွမၾကာ ဝူဟန္အပါအဝင္ ၿမိဳ႕ႀကီးေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားကို ပိတ္ဆို႔ၿပီး အဝင္အထြက္ေတြ ထိန္းခ်ဳပ္လိုက္ပါတယ္။ ရက္ပိုင္းနဲ႔အၿပီး ေဆးရံုအသစ္ေဆာက္လိုက္တဲ့ သတင္းဆိုရင္ လူေတြ တအံ့တၾသျဖစ္ၾကရတဲ့အထိပါပဲ။ အေစာပိုင္းမွာ က်န္းမာေရးပစၥည္းေတြ မလံုေလာက္မႈျဖစ္ေပၚခဲ့တဲ့ တရုတ္ဟာ အခုေတာ့ အီတလီ၊ အီရန္၊ ေတာင္ကိုရီးယားလိုႏိုင္ငံေတြကို က်န္းမာေရးပစၥည္းေတြ၊ ေဆးဝါးေတြ အျပန္လွဴဒါန္း ေထာက္ပံ့ေနပါၿပီ။
ဒီႏိုင္ငံေတြနဲ႔ ေျပာင္းျပန္ပါပဲ။ အေနာက္ႏိုင္ငံေတြမွာေတာ့ ကူးစက္ႏႈန္းဟာ ျမင့္တက္လာေနပါတယ္။ အီတလီ၊ ျပင္သစ္၊ စပိန္၊ ဂ်ာမနီ၊ ယူေက အစရွိတဲ့ႏိုင္ငံေတြဟာ ကူးစက္ႏႈန္းအျမင့္ဆံုးျဖစ္ေနပါတယ္။ အီတလီမွာ ကူးစက္မႈျမင့္တက္လာေနၿပီး ၁၅,၀၀၀ ဝန္းက်င္ရွိေနပါၿပီ။ ေသဆံုးသူက ၁၀၀၀ ဝန္းက်င္ပါ။ အေမရိကန္မွာလည္း အေစာပိုင္းက ထရမ့္အစိုးရက ေလွ်ာ့ေပါ့ေျပာဆိုေနရာက အခု ေဖေဖာ္ဝါရီလကုန္ပိုင္းကေနစၿပီး ကူးစက္မႈ ေတာက္ေလွ်ာက္ျမင့္တက္လာေနတာ အခု ၁,၅၀၀ ဝန္းက်င္အထိ ေရာက္ေနပါၿပီ။
အီတလီကေတာ့ တရုတ္နမူနာအတိုင္း ေရာဂါကူးစက္မႈႏႈန္းျမင့္တက္လာေနတဲ့ ႏိုင္ငံေျမာက္ပိုင္းက ၿမိဳ႕ေတြကို အဝင္အထြက္ ပိတ္လိုက္သလို တစ္ႏိုင္ငံလံုးအတိုင္းအတာနဲ႔လည္း ခရီးသြားလာခြင့္ေတြ ကန္႔သတ္လိုက္ပါတယ္။
အေရွ႕အလယ္ပိုင္းႏိုင္ငံေတြထဲမွာေတာ့ အီရန္ဟာ စိုးရိမ္စရာေကာင္းတဲ့ အေျခအေနမွာရွိပါတယ္။ အီရန္မွာ ၂၀၂၀ ေဖေဖာ္ဝါရီ လလယ္ေလာက္က ဗိုင္းရပ္စ္စေတြ႔တာပါ။ စေတြ႔ခ်ိန္ကေန ခုခ်ိန္ထိ ကူးစက္မႈႏႈန္းဟာ ေန႔စဥ္နဲ႔အမွ် ျမင့္တက္လာေနပါတယ္။ မတ္လ ၁၂ ရက္ေန႔အထိ ကူးစက္သူ ၁၀၀၀၀ ဝန္းက်င္၊ ေသဆံုးသူ ၄၀၀ ေက်ာ္ရွိပါတယ္။
ဒီရက္ပိုင္း အထင္ကရ ျဖစ္ရပ္ေတြကို ေျပာရရင္ေတာ့ ကမၻာ့က်န္းမာေရးအဖြဲ႔ WHO က COVID-19 ဟာ ကမၻာ့ကပ္ေရာဂါအဆင့္ကို ေရာက္ရွိလာၿပီလို႔ မတ္လ ၁၁ ရက္ေန႔မွာ တရားဝင္သတင္းထုတ္ျပန္ပါတယ္။
မင္းသားႀကီးတြမ္ဟန္႔တို႔ဇနီးေမာင္ႏွံဟာ ၾသစၾတးလ်မွာ ဇာတ္ကားရိုက္ရင္း ကိုရိုနာဗိုင္းရပ္စ္ကူးစက္လို႔ ေဆးကုသမႈခံေနရပါတယ္။
ကေနဒါမွာလည္း ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ကေတာ္ကိုယ္တိုင္း ဗိုင္းရပ္စ္ကူးစက္ခံထားရေၾကာင္း မေန႔က သတင္းထုတ္ျပန္ပါတယ္။ ကေနဒါႏိုင္ငံအတြင္း ျပည္နယ္ေျခာက္ခုမွာ ကူးစက္ခံထားရသူ စုစုေပါင္း ၁၅၀ နီးပါးရွိပါတယ္။
ဂ်ာမနီႏိုင္ငံမွာေတာ့ ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္အန္ဂ်လာမာကယ္က ဂ်ာမန္လူဦးေရ ၇၀ ရာႏႈန္းေလာက္အထိ ဗိုင္းရပ္စ္ကူးစက္ခံရႏိုင္ေျခ ရွိေနတယ္လို႔ သတိေပးထားပါတယ္။
ကမၻာတစ္ဝန္းႏိုင္ငံေပါင္း ၁၂၃ ႏိုင္ငံမွာ ကိုရိုနာဗိုင္းရပ္စ္ ေရာက္ရွိေနပါၿပီ။ တစ္ကမၻာလံုးအတိုင္းအတာနဲ႔ ကူးစက္ခံရသူစုစုေပါင္း ၁၃၀,၀၀၀ ေက်ာ္သြားၿပီျဖစ္ၿပီး ေသဆံုးသူစုစုေပါင္း ၅,၀၀၀ နီးပါးရွိေနၿပီလို႔ ကမၻာ့က်န္းမာေရးအဖြဲ႔က ေနာက္ဆံုးထုတ္ျပန္ထားတဲ့ အခ်က္အလက္ေတြအရ သိရပါတယ္။
ေစာသႏၱာေအး
(ကိုးကား - AP, WHO, VOA, Reuters)
ဆက္စပ္ဖတ္ရႈရန္ -
■ အေမရိကန္ေဆးရံုမ်ား၌ ကိုရိုနာကူးစက္လူနာ ၉၆ သန္းအထိ ကုသေပးႏိုင္ေအာင္ ျပင္ဆင္
■ ကိုရိုနာဗိုင္းရပ္စ္ကာကြယ္ေဆး စမ္းသပ္သံုးစြဲဖို႔ အသင့္ျဖစ္ၿပီ
■ ကိုရိုနာဗိုင္းရပ္စ္ ကာကြယ္နည္း အတုအေယာင္မ်ား
