ေဟာင္ေကာင္တြင္ တနဂၤေႏြေန႔၌ တရုတ္၏လံုၿခံဳေရးအဆိုျပဳခ်က္ကို ကန္႔ကြက္ရန္ေရာက္လာၾကသည့္ ဒီမိုကေရစီအေရး ေထာက္ခံသူ ရာေပါင္းမ်ားစြာအား ရဲတပ္ဖြဲ႔က မ်က္ရည္ယိုဗံုးမ်ား၊ ငရုပ္ေကာင္းအရည္မ်ား ပက္ဖ်န္းကာ ၿဖိဳခြဲခဲ့သည္။
တရုတ္အစိုးရသည္ ၿပီးခဲ့သည့္အပတ္က အျငင္းပြားဖြယ္ရာ လံုၿခံဳေရးဥပေဒတစ္ရပ္ကို အဆိုျပဳတင္သြင္းခဲ့သည္။ ထိုဥပေဒအရ ေဟာင္ေကာင္၌ ႏိုင္ငံေတာ္သစၥာေဖာက္မႈ၊ အဖ်က္အေမွာင့္လုပ္ငန္းမ်ား ေဆာင္ရြက္မႈ၊ ႏိုင္ငံေတာ္အေပၚ အၾကည္အညိဳပ်က္ေစမႈ တို႔ျဖင့္ အေရးယူခြင့္ရွိလာမည္ျဖစ္သည္။
ေဟာင္ေကာင္တြင္ ဆႏၵျပမႈမ်ား အႀကိမ္ႀကိမ္ျဖစ္ပြားခဲ့ၿပီး တစ္ခါတစ္ရံတြင္ အၾကမ္းဖက္မႈမ်ားပါဝင္ျဖစ္ပြားခဲ့သည့္ အေပၚ တရုတ္အစိုးရသည္ လံုးဝအေလွ်ာ့ေပးမည္မဟုတ္ေၾကာင္း အႀကိမ္ႀကိမ္သတိေပးမႈမ်ား ရွိခဲ့သည္။
ယခုအဆိုျပဳတင္သြင္းလိုက္သည့္ ဥပေဒသည္ ေဟာင္ေကာင္၏လြတ္လပ္ခြင့္အေပၚ ထိပါးလာမည္ကို ေဟာင္ေကာင္လူထုသည္ ကန္႔ကြက္ဆႏၵျပခဲ့ၾကျခင္းျဖစ္သည္။
“ျပည္သူေတြ အစိုးရအေၾကာင္းကို ထုတ္ေျပာရံု၊ ပံုႏွိပ္ေဖာ္ျပရံုနဲ႔တင္ ရာဇဝတ္မႈျဖစ္သြားႏိုင္တယ္။” ဟု အသက္ ၂၅ ႏွစ္အရြယ္ ဆႏၵျပသမားတစ္ဦးက ေအအက္ဖ္ပီသတင္းဌာနသို႔ ေျပာၾကားသည္။
“ေဟာင္ေကာင္သားေတြ ေတာ္ေတာ္စိတ္ညစ္သြားၾကတယ္ထင္တယ္။ ဒါမ်ိဳးေတြ ခုေလာက္ထိျမန္ျမန္ဆန္ဆန္ ခပ္ၾကမ္းၾကမ္း ျဖစ္လာလိမ့္မယ္လို႔ ကြ်န္ေတာ္တို႔မထင္ခဲ့ၾကဘူး။ ဒါေပမဲ့ တရုတ္အစိုးရက ဘာမွမလုပ္ဘဲ ေနာက္ျပန္ဆုတ္သြားမယ္လို႔ေတာ့ ကြ်န္ေတာ္တို႔မထင္ထားပါဘူး။ အေျခအေနက ပိုဆိုးလာဖို႔ပဲရွိတယ္။” ဟု သူကဆိုသည္။
ေဟာင္ေကာင္တြင္ လက္ရွိအခ်ိန္၌ ကိုရိုနာဗိုင္းရပ္စ္အေရးေပၚ ဥပေဒအရ လူ ၈ ဦးထက္ပိုစုခြင့္ မရွိေပ။ အာဏာပိုင္မ်ားသည္ လက္ရွိဥပေဒအရ လူစုလူေဝး မျပဳလုပ္ၾကရန္ သတိေပးခ်က္မ်ား ထုတ္ျပန္ခဲ့ၿပီးေနာက္ အဓိကရုဏ္းၿဖိဳခြဲေရး တပ္ဖြဲ႔ဝင္မ်ားကို ေနရာခ်ထားခဲ့သည္။
ယေန႔ေပၚေပါက္ခဲ့သည့္ လႈပ္ရွားမႈမ်ားသည္ ၿပီးခဲ့ေသာႏွစ္မ်ားအတြင္း ေပၚေပါက္ခဲ့သည့္ ဒီမိုကေရစီအေရး ဆႏၵေဖာ္ထုတ္မႈမ်ားကဲ့သို႔ပင္ မ်က္ရည္ယိုဗံုးမ်ား၊ ငရုပ္ေကာင္းရည္မ်ားျဖင့္ ၿဖိဳခြဲခံခဲ့ရသည္။ ဆႏၵျပသူအခ်ိဳ႕က ရဲတပ္ဖြဲ႔ဝင္မ်ားအား ထီးမ်ားျဖင့္ ျပန္လည္ပစ္ေပါက္မႈမ်ားလည္း ရွိခဲ့သည္။
ေဘက်င္းမွထိပ္တန္းအရာရွိတစ္ဦးကမူ ျပည္မမွဥပေဒသည္ ေဟာင္ေကာင္၏အတည္ျပဳခ်က္ မရဘဲ အသက္ဝင္မည္မဟုတ္ေၾကာင္း စေနေန႔က ေျပာၾကားခဲ့သည္။
“ေဟာင္ေကာင္မွာအဖမ္းခံရၿပီး စစ္ေဆးဖို႔ တရုတ္ကိုပို႔ခံရမွာကို ကြ်န္မစိတ္မပူဘူး။ ဒါမ်ိဳး လံုးဝ လံုးဝ လံုးဝကို ျဖစ္လာမွာမဟုတ္ဘူး။” ဟု ေဟာင္ေကာင္ဥပေဒအႀကံေပး မာရီယာတန္က ေအအက္ဖ္ပီသတင္းဌာနသို႔ ေျဖၾကားသည္။
ေဟာင္ေကာင္တြင္ ဒီမိုကေရစီအေရး လႈပ္ရွားမႈမ်ားသည္ ၿပီးခဲ့သည့္ႏွစ္က အရွိန္ျပင္းထန္ခဲ့ၿပီး ဆႏၵျပမႈမ်ားအတြင္း ဖမ္းဆီးခံရသူ ၈၃၀၀ ခန္႔ရွိခဲ့သည္။ ယခုလအေစာပိုင္း အေမမ်ားေန႔ကလည္း လူစုလူေဝး ျဖစ္ေပၚခဲ့ၿပီး လူ ၂၀၀ ခန္႔ ထိန္းသိမ္းခံခဲ့ရသည္။
ၿဗိတိသွ်အစိုးရသည္ ၎တို႔၏ကိုလိုနီနယ္ေျမ ေဟာင္ေကာင္အား ၁၉၉၇ ခုႏွစ္တြင္ တရုတ္ထံသို႔ ျပန္လည္လႊဲအပ္ခဲ့သည္။ သို႔ေသာ္ ေဟာင္ေကာင္ေဒသခံမ်ားသည္ လြတ္လပ္စြာေျပာဆိုခြင့္အပါအဝင္ အျခားေသာအခြင့္အေရးမ်ားကို ပိုမိုလိုလားၾကသလို မိမိကိုယ္ကိုလည္း တရုတ္ျပည္မႀကီး၏ အစိတ္အပိုင္းတစ္ရပ္မျဖစ္ မျမင္ၾကေပ။
