(ကိုးကား - AP, AFP ၊ ဓာတ္ပံု - Bloomberg)

မိုက္ပင္ေဆဆိုတာ လက္ရွိပြဲဆူေနတဲ့ အေမရိကန္သမၼတေဒၚနယ္ထရမ့္ကို ေလးႏွစ္တို္င္တိုင္ ေထာက္ခံအားေပးလာတဲ့ သစၥာရွိ ဒုသမၼတတစ္ဦးပါ။ ခုေတာ့ သူ႔အထက္အရာရွိ သမၼတထရမ့္ရဲ႕ ေစာင္မမႈနဲ႔ ဒုကၡလွလွေရာက္ေနရပါၿပီ။ ဗုဒၶဟူးေန႔က ထရမ့္လိုလားသူ လူအုပ္ႀကီး လြတ္ေတာ္ကိုဝင္စီးစဥ္မွာ “မိုက္ပင္ေဆကို ႀကိဳးေပးၾက” လို႔ လူတခ်ိဳ႕ ေအာ္ဟစ္ေနၾကတာေတာင္ ဗီဒီယိုဖိုင္ေတြမွာ ေတြ႔ရပါတယ္။

ၿပီးခဲ့တဲ့ ေလးႏွစ္တာကာလအတြင္းမွာ သမၼတထရမ့္နဲ႔ ဒုသမၼတမိုက္ပင္ေဆတို႔ဟာ အတြဲညီညီ အလုပ္ျဖစ္ခဲ့ၾကသူေတြပါ။ ခုေတာ့ သူတို႔ရဲ႕ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးသက္တမ္းျပည့္ဖို႔ ႏွစ္ပတ္ခန္႔သာ လိုေတာ့တဲ့ အခ်ိန္မွာ အကြဲအျပဲက သိသိသာသာ ထြက္ေပၚလာပါတယ္။

ၿပီးခဲ့တဲ့ ကာလေတြအတြင္း သမၼတထရမ့္ဟာ မိုက္ပင္ေဆဆီ ဖုန္းအႀကိမ္ႀကိမ္ဆက္ၿပီး ၂၀၂၀ ေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္ကို ေျပာင္းျပန္လွန္ႏိုင္ေအာင္ လုပ္ဖို႔ ေဒါသတႀကီး ဖိအားေပးမႈေတြ ရွိခဲ့တယ္လို႔ သူတို႔နဲ႔ နီးစပ္မႈရွိသူတစ္ေယာက္က ေအပီကို ေျပာပါတယ္။ ပင္ေဆဟာ ဒီျဖစ္ရပ္ေတြေၾကာင့္ အႀကီးအက်ယ္ စိတ္အေႏွာင့္အယွက္ ျဖစ္ခဲ့ရတယ္လို႔ သူနဲ႔ နီးစပ္သူေတြဆီက သိရပါတယ္။

ထရမ့္ကို လူသိရွင္ၾကား ဆန္႔က်င္လိုက္တာဟာ အလြန္အမင္း သမၼတအေပၚ သစၥာေစာင့္သိလြန္းသူ ပင္ေဆရဲ႕ ပထမဆံုးအႀကိမ္ ဆန္႔က်င္မႈပါပဲ။ ပင္ေဆဟာ သမၼတရဲ႕ လုပ္ရပ္ေတြကို ၂၀၁၆ တည္းက ေတာက္ေလွ်ာက္ဖာေထးလာသူ၊ ထရမ့္ရဲ႕ေလလံုးေတြေၾကာင့္ လက္လန္ကုန္တဲ့ ကမၻာေခါင္းေဆာင္ေတြကို ေခြ်းသိပ္ဖို႔ႀကိဳးစားသူ၊ ကိုယ္တိုင္လည္း ထရမ့္ရဲ႕ေဒါသကို ဂရုတစိုက္ ေရွာင္တိမ္းႏိုင္ခဲ့သူ ျဖစ္ပါတယ္။ ဘိုင္ဒန္ကို ရံႈးၿပီးတဲ့ေနာက္ အေျခအျမစ္မရွိဘဲ ေလွ်ာက္ေျပာတဲ့ ထရမ့္ရဲ႕စြပ္စြဲခ်က္ေတြဘက္ကပါ ရပ္တည္ေပးခဲ့သူပါ။

စြပ္စြဲခ်က္ေတြ တရားရံုးတစ္ခုၿပီးတစ္ခုမွာ ရံႈးနိမ့္ခဲ့ၿပီးေနာက္မွာ ေရြးစရာလမ္း မရွိေတာ့တဲ့ ထရမ့္နဲ႔ ေနာက္လိုက္ေတြဟာ လႊတ္ေတာ္ရဲ႕ မဲစာရင္းေရတြက္မႈကို ပစ္မွတ္အျဖစ္ ေရြးလိုက္ပါေတာ့တယ္။
ယုတၱိမရွိတဲ့ ဥပေဒေကာက္ခ်က္ခ်မႈေတြ နဲ႔အတူ ထရမ့္အုပ္စုက သမၼတကိုေရြးပိုင္ခြင့္ရွိတဲ့ ကိုယ္စားလွယ္ေတြက ဂ်ိဳးဘိုင္ဒင္ကို မဲေပးေရြးခ်ယ္ထားျခင္းကို ဒုသမၼတမိုက္ပင္ေဆက ျငင္းပယ္ခြင့္အာဏာ ရွိတယ္ဆိုၿပီး သတင္းျဖန္႔လိုက္ပါတယ္။ အမွန္ကေတာ့ လႊတ္ေတာ္မွာသာ ဒီအာဏာရွိေၾကာင္းကို ဖြဲ႔စည္းပံုမွာ ရွင္းရွင္းလင္းလင္း ေဖာ္ျပထားၿပီးသားပါ။

ဒါနဲ႔ပဲ မိုက္ပင္ေဆဟာ ထရမ့္ရဲ႕အရံႈးအတြက္ စြပ္စြဲဖို႔ ဓားစာခံထြက္ေပါက္ ျဖစ္သြားရပါေတာ့တယ္။ ပင္ေဆဟာ  သူ႔ေရွ႕ေနေတြ၊ ဖြဲ႔စည္းပံုေလ့လာသူေတြနဲ႔ တိုင္ပင္ၿပီး သူမလုပ္ႏိုင္ေၾကာင္း ဗုဒၶဟူးေန႔နံနက္ပိုင္းမွာ ေျပာျပတဲ့အခါမွာေတာ့ ထရမ့္တစ္ေယာက္ ေဒါသအိုးေပါက္ကြဲပါေတာ့တယ္။

ဒီေနာက္မွာေတာ့ ထရမ့္ဟာ သူ႔ကိုေထာက္ခံသူ ေထာင္ေပါင္းမ်ားစြာေရွ႕မွာပဲ ေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္ကို ပင္ေဆက ေျပာင္းလဲေပးႏိုင္ေၾကာင္းနဲ႔ လႊတ္ေတာ္အေဆာက္အအံုဆီ ခ်ီတက္ၾကဖို႔ပါ ေျပာခဲ့ပါတယ္။

“မိုက္ပင္ေဆသာ မွန္ကန္တဲ့လုပ္ရပ္ကို လုပ္လိုက္မယ္ဆိုရင္ ကြ်န္ေတာ္တို႔ ေရြးေကာက္ပြဲႏိုင္ၿပီ” လို႔ပါ တလြဲေျပာခဲ့ပါတယ္။ သူ႔မိန္႔ခြန္းထဲမွာလည္း မိုက္ပင္ေဆနာမည္ကို ထပ္တလဲလဲ ထည့္ေျပာၿပီး ဖိအားေပးခဲ့ပါတယ္။

တကယ္တမ္းမွာ ထရမ့္ဟာ ဒုသမၼတမိုက္ပင္ေဆ ဘာလုပ္မယ္ဆိုတာ ႀကိဳသိၿပီးသားပါ။ ထရမ့္မိန္႔ခြန္းေျပာေနတုန္းမွာပဲ မိမိအေနနဲ႔ ျပည္နယ္ေတြရဲ႕ မဲေတြကို တစ္ဘက္သတ္ျငင္းပယ္ပိုင္ခြင့္ မရွိဘူးလို႔  ေဖာ္ျပထားတဲ့ စာတစ္ေစာင္ကို ဒုသမၼတဟာ လႊတ္ေတာ္ဆီေပးပို႔ခဲ့ပါတယ္။

ဘယ္ေလာက္မွ မၾကာေတာ့တဲ့အခ်ိန္မွာပဲ ထရမ့္ေထာက္ခံသူ လူအုပ္ႀကီးဟာ လႊတ္ေတာ္ဆီေရာက္လာၿပီး လံုၿခံဳေရးေတြကို ေက်ာ္ျဖတ္၊ ျပတင္းေတြရိုက္ခ်ိဳးၿပီး အေဆာက္အအံုႀကီးထဲ အတင္းဝင္လာၾကလို႔ မဲေရတြက္မႈလုပ္ငန္းစဥ္ကို ရပ္လိုက္ရပါတယ္။ ဒုသမၼတ၊ ဇနီးနဲ႔သမီး၊ ဝန္ထမ္းေတြဟာလည္း လံုၿခံဳတဲ့ေနရာတစ္ခုမွာ နာရီနဲ႔ခ်ီ တိမ္းေရွာင္ခဲ့ရပါတယ္။

ထရမ့္ကေတာ့ မိုက္ပင္ေဆရဲ႕ လံုၿခံဳေရးအတြက္ ေမးျမန္းစံုစမ္းျခင္းလည္း မရွိသလို ပင္ေဆရဲ႕ လုပ္ရပ္အေပၚ တစ္ေန႔လံုး ေဒါပြရင္းအခ်ိန္ကုန္ခဲ့ပါတယ္။ တြစ္တာေပၚမွာလည္း “မိုက္ပင္ေဆဟာ ကြ်န္ေတာ္တို႔ႏိုင္ငံနဲ႔ ဖြဲ႔စည္းပံုကို ကာကြယ္ဖို႔ လုပ္သင့္လုပ္ထိုက္တဲ့ လုပ္ရပ္ကို လုပ္ဖို႔သတၱိမရွိဘူး” လို႔ ေရးသားခဲ့ပါတယ္။
လႊတ္ေတာ္ကိုေရာက္လာတဲ့ လူအုပ္ႀကီးထဲမွာလည္း “မိုက္ပင္ေဆကို ႀကိဳးေပးၾက” လို႔ ေအာ္ဟစ္ေနသူေတြ ပါဝင္တာကို ဗီဒီယိုဖိုင္ေတြမွာ ေတြ႔ရပါတယ္။

အျခားတစ္ဘက္မွာေတာ့ မိုက္ပင္ေဆလည္း ဒီျဖစ္ရပ္ေတြေၾကာင့္ ေတာ္ေတာ္ေလး စိတ္မေကာင္းျဖစ္သလို ေဒါသလည္း ထြက္ေနတယ္လို႔ သူနဲ႔ နီးစပ္သူေတြက ေျပာၾကပါတယ္။
“ပင္ေဆတစ္ေယာက္ ဒီေန႔ေလာက္ ေဒါသထြက္တာ ကြ်န္ေတာ္တစ္ခါမွ မျမင္ဖူးဘူး” ရီပါပလီကန္လြတ္ေတာ္အမတ္ ဂ်င္အင္ဟိုေဖးက သတင္းဌာနတစ္ခုကို ေျဖၾကားပါတယ္။

ထရမ့္ရဲ႕ သမၼတသက္တမ္းက ႏွစ္ပတ္နီးပါးက်န္ေသးတဲ့အတြက္ ဒီကာလမွာ ထရမ့္နဲ႔ ပင္ေဆတို႔အၾကား ဘယ္လိုဆက္ၿပီး စခန္းသြားမလဲ ရွင္းရွင္းလင္းလင္း မသိရေသးပါဘူး။ အိမ္ျဖဴေတာ္ဘက္ကေတာ့ သမၼတရဲ႕ အျမင္ကို ေျဖၾကားဖို႔ ျငင္းဆန္ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ပင္ေဆဟာ ဒီသီတင္းႏွစ္ပတ္မွာ သမၼတအေျပာင္းအလဲ ကိစၥရပ္ေတြကို အေလးထားေဆာင္ရြက္မွာ ျဖစ္တယ္လို႔ မိတ္ဖက္အဖြဲ႔ေတြက ေျပာၾကပါတယ္။ သူဟာ ဂ်ိဳးဘိုင္ဒန္ရဲ႕ သမၼတရာထူးလက္ခံပြဲကိုလည္း တက္ေရာက္မယ္လို႔ ယူဆရပါတယ္။

သမၼတနဲ႔ အနီးကပ္ဆက္ဆံေရး ခြာျပဲသြားေပမဲ့ ဒုသမၼတ မိုက္ပင္ေဆသာ ၂၀၂၄ မွာ သမၼတရာထူးအတြက္ ဝင္ေရာက္ယွဥ္ၿပိဳင္မယ္ ဆိုရင္ ဒုသမၼတရဲ႕ လုပ္ရပ္က ေရရွည္အက်ိဳးသက္ေရာက္မႈ ရွိမယ္မထင္ဘူးလို႔ မိတ္ဖက္အဖြဲ႔ေတြက ေျပာၾကပါတယ္။

“ဒီလုပ္ရပ္ဟာ တကယ္ကို သတၱိရွိတဲ့ လုပ္ရပ္လို႔ ထင္ပါတယ္” လို႔ ပင္ေဆရဲ႕ မဲဆြယ္စည္းရံုးေရးမွာ ကမ္ပိန္းေျပာခြင့္ရအျဖစ္ ေဆာင္ရြက္ခဲ့သူ ဂြ်န္သြမ္မဆင္က ေျပာပါတယ္။
“ဒီလုပ္ရပ္ဟာ သူ႔ရဲ႕အနာဂတ္အတြက္ အေထာက္အကူျဖစ္မယ္လို႔ ကြ်န္ေတာ္ထင္တယ္” လို႔ သူကဆိုပါတယ္။

Author: DMG