DMG ၊ ဒီဇင္ဘာ ၁၉

ရခိုင္ျပည္နယ္တြင္ ယခုႏွစ္ ႏိုဝင္ဘာလ ၃၀ ရက္ေန႔မွ ဒီဇင္ဘာလ ၁၆ ရက္ေန႔အတြင္း ကိုဗစ္ပိုးေတြ႕ရွိသူ (၃၇) ဦးရွိခဲ့ၿပီး ေသဆုံးသူတစ္ဦးရွိခဲ့သည္။ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ဘက္မွ ကုန္သြယ္ၿပီးျပန္လာသည့္ စက္ေလွသမားမ်ားႏွင့္ ေလေၾကာင္းခရီးစဥ္လိုက္ပါမည့္ သူမ်ားထံတြင္ ကိုဗစ္ပိုးစစ္ေဆးေတြ႕ရွိခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။

ယင္းအျပင္ ရခိုင္ႏွင့္နယ္စပ္ကုန္သြယ္မႈျပဳလုပ္ေနသည့္ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ႏိုင္ငံတြင္လည္း ကူးစက္ျမန္သည့္ ကိုဗစ္မ်ိဳးကြဲသစ္(အိုမီခ႐ြန္)ပိုး ေတြ႕ရွိမႈရွိလာေနသည္။ လက္ရွိတြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံႏွင့္အိမ္နီးခ်င္းထိစပ္ေနသည့္ ထိုင္း၊ အိႏၵိယ၊ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ႏိုင္ငံတို႔တြင္လည္း အိုမီခ႐ြန္ကိုဗစ္ပိုးေတြ႕ရွိမႈမ်ား ရွိလာေနသည္။

ထို႔ေၾကာင့္ ရခိုင္ျပည္နယ္တြင္ ကိုဗစ္ကူးစက္မႈ မည္ကဲ့သို႔ထိန္းခ်ဳပ္သင့္သည္ႏွင့္ လက္ရွိကိုဗစ္ျဖစ္ပြားမႈ အေျခေအနမ်ားအေပၚ  ရခိုင္အရပ္ဖက္အဖြဲ႕ အစည္းမ်ား၏ အျမင္မ်ားကို DMG မွ ေမးျမန္းထားသည္။

ေစာစံၿငိမ္းသူ (ဥကၠ႒) ၊ ရခိုင္ေရွ႕ေဆာင္အမ်ိဳးသမီးမ်ားအဖြဲ႕

ပထမလႈိင္းကေန တတိယလႈိင္းအထိ ကိုဗစ္ေတာက္ေလွ်ာက္ျဖစ္ခဲ့တဲ့ သုံးႀကိမ္စလုံးမွာ ကူးစက္ျပန႔္ပြားမႈ အေနအထားဟာ အဓိက ေပါ့ဆတဲ့အတြက္ ကူးစက္ျပန႔္ပြားမႈေတြျဖစ္တယ္လို႔ျမင္တယ္။ အခုဆိုလို႔ရွိရင္ တတိယလႈိင္းၿပီးခါစရွိေသးတယ္။ စတုတၱလႈိင္းတစ္ဆက္တည္းျဖစ္သြားတာေပါ့။ အခုကလည္းကိုဗစ္က တျဖည္းျဖည္းနဲ႔ပိုၿပီး ကူးစက္ျပန႔္ပြားမႈက တိုးလာတဲ့အေနအထားကိုေတြ႕ရတယ္။ ဒီအေနအထားမွာလည္း အဓိကျပႆနာက ေပါ့ဆမႈနဲ႔ဆိုင္မယ္လို႔ထင္တယ္။ ဘာလို႔လဲဆိုေတာ့ ကိုဗစ္ကူးစက္တဲ့ ေတာက္ေလွ်ာက္မွာ အဓိကတာဝန္ယူေဆာင္႐ြက္တဲ့သူေတြအေနနဲ႔လည္း အရမ္းႀကီးအေလးထားၿပီးေတာ့ ကူးစက္ျပန႔္ပြားမႈဆိုင္ရာ တားဆီးကာကြယ္ေရးလုပ္ငန္းေတြကို က်ယ္က်ယ္ျပန႔္ျပန႔္နဲ႔ အမ်ားႀကီးထိထိ ေရာက္ေရာက္မလုပ္ႏိုင္ခဲ့လို႔ဘဲ အခုလိုမ်ိဳးျပန္ၿပီးေတာ့ ႀကဳံရတာျဖစ္တယ္။

တစ္ဖက္မွာလည္း ျပည္သူလူထုတစ္ေယာက္ခ်င္းစီအေနနဲ႔ လိုက္နာေဆာင္႐ြက္မႈအပိုင္းမွာလည္း အခုအခ်ိန္ထိ ေပါ့ဆမႈကရွိေနေသးတယ္။ ဒါေၾကာင့္လည္း ဒီလိုမ်ိဳး ဆက္လက္ၿပီးကူးစက္ျပန႔္ပြားမႈေတြ မ်ားျပားလာတဲ့အေနအထားလို႔သုံးသပ္တယ္။ တစ္ဆက္တည္းမွာပဲ ပထမလႈိင္းကေန စတုတၱလႈိင္းၾကားထဲမွာ ကူးစက္ျပန႔္ပြားမႈျဖစ္ခဲ့တာဟာ မ်ားေသာအားျဖင့္ နယ္စပ္ကုန္သြယ္မႈလမ္းေၾကာင္းကေန ကူးစက္လာတာလို႔ သိရတယ္။ အခုကိုဗစ္ေရာဂါပိုးေတြ႕ရွိမႈအေနအထားရဆိုရင္လည္း နယ္စပ္ကုန္သြယ္ေရး လမ္းေၾကာင္းကေန လာတဲ့သူေတြမွာ ကူးစက္မႈေတြျဖစ္တယ္လို႔သိရတယ္။ ဒီအေနအထားမွာ ကူးစက္ျပန႔္ပြားမႈ ဘယ္ကေနလာလဲ။ လာတဲ့လမ္းေၾကာင္းကို သတိထားၿပီးေတာ့ တားဆီးကာကြယ္ဖို႔လိုအပ္တယ္လို႔ ေျပာခ်င္ တယ္။

ဦးေဇာ္ေဇာ္ထြန္း (အတြင္းေရးမွဴးအဖြဲ႕ဝင္)၊ လူသားခ်င္းစာနာေထာက္ထားမႈဆိုင္ရာညႇိႏႈိင္းေဆာင္႐ြက္ေရးအဖြဲ႕(AHCT)

နယ္စပ္ကုန္သြယ္ေရးက အစီအမံေတြရွိတဲ့အခါက်ေတာ့ ေလာေလာဆယ္မွာ ထိန္းခ်ဳပ္ႏိုင္မယ္လို႔ ယူဆလို႔ရ ႏိုင္တယ္။ တစ္ဖက္မွာ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ဘက္က ခိုးဝင္ေတြကိစၥကစိုးရိမ္စရာျဖစ္တယ္။ အဲဒါက လုံၿခဳံေရးပိုင္းဆိုင္ရာကိစၥျဖစ္တဲ့အတြက္ ျပည္သူလူထုကို ထုတ္ျပန္ဖို႔လည္းခက္တယ္။ ဒါေပမယ့္ ျပည္သူလူထုကို အသိေပးႏိုင္တဲ့အတိုင္းအတာထိ အသိေပးဖို႔လိုတယ္။ တစ္ဖက္မွာလည္း နယ္စပ္ကုန္သြယ္ေရးကို ေသခ်ာေစာင့္ၾကည့္ၿပီးေတာ့ ကိုဗစ္ပိုးေတြ႕လူနာေတြ ေတြ႕ရွိတယ္ဆိုရင္ သတင္းခ်န္မထားဘဲ ျပည္သူလူထုကိုေသခ်ာခ်ျပရမယ္။ ျပည္သူလူထုဘက္က လိုက္နာေဆာင္႐ြက္သင့္တဲ့ ကိစၥကိုလည္းရွင္းျပရမယ္။ ထိန္းခ်ဳပ္တဲ့အခါမွာလည္း ေဒသခံအဖြဲ႕ေတြ၊ တျခားအာဏာပိုင္အဖြဲ႕ေတြ၊ ဌာနဆိုင္ရာေတြနဲ႔ပူးေပါင္းၿပီးေတာ့ ေသခ်ာေသခ်ာခ်ာၾကပ္မတ္ဖို႔ လိုအပ္တယ္။ အဓိကေတာ့ သတင္းအခ်က္အလက္က အေရးႀကီးတယ္။ ကူးစက္မႈေတြေတြ႕ရွိၿပီဆိုရင္ အဲဒါနဲ႔ပတ္သတ္လို႔ သတင္းအခ်က္ေတြ ျပည့္စုံစြာေျပာျပဖို႔လိုတယ္။ ဒါမွလည္း ျပည္သူလူထုဘက္က စိုးရိမ္စိတ္ေတြ ျဖစ္လာမယ္။ ျဖစ္လာတဲ့အေလ်ာက္ ပူးေပါင္းေဆာင္႐ြက္မႈေတြရွိလာမယ္။ အဲလိုမွမဟုတ္ဘူးဆိုရင္ ျပည္သူလူထုဘက္ကေနၿပီးေတာ့ သတင္းအခ်က္အလက္ေတြမရရွိရင္ သူတို႔မွာ စိုးရိမ္စိတ္ေတြရွိမွာမဟုတ္ဘူး။ ဒီလိုပဲ ပုံမွန္အတိုင္းပြဲလမ္းသဘင္ေတြလုပ္လိုက္၊ ကာကြယ္မႈေတြလည္း အသုံးျပဳတာမရွိဘဲ သြားလာေနၾကမွာျဖစ္တယ္။ အဲတာကိုလည္း အျပစ္ေျပာလို႔ေနလည္းမရဘူး။ ေလာေလာစဥ္ျမင္ေနရတဲ့အေနအထားက ဘာမွလည္းမသိဘူး၊ ဘာမွလည္း မေၾကာက္ဘူးဆိုသလိုျဖစ္ေနတယ္။ ေနာက္ၿပီး ျဖစ္လာရင္လည္း ဒီထက္မထူးဆန္းေတာ့သလို ျဖစ္ရင္လည္းျဖစ္ေရာဆိုတဲ့ သေဘာကိုေတြ႕ရတယ္။ ျပည္သူလူထုဘက္ကလည္း အဲဒီအတိုင္းပဲ။ အစိုးရ ဘက္ကလည္း လိုအပ္ခ်က္ေတြရွိေနတယ္လို႔ျမင္တယ္။ တကယ္လို႔သာ ျပင္းျပင္းထန္ထန္ျဖစ္လာမယ္ဆိုရင္ ေတာ့ ေတာ္ေတာ္ေလးမထိန္းႏိုင္ဘဲျဖစ္မယ့္ အေျခအေနရွိတယ္လို႔ျမင္တယ္။

ဦးမင္းထည္ဝါ (ဥကၠ႒) ၊ ေ႐ႊေရာင္ေမတၱာေဖာင္ေဒးရွင္းလူမႈကူညီေရးအသင္း

အဓိက နယ္စပ္ကုန္သြယ္ေရးပိုင္းေတြကို တင္းတင္းက်ပ္က်ပ္နဲ႔လုပ္ေဆာင္သင့္တယ္။ အခုက ဘဂၤလားေဒ့ရွ္မွာလည္း အိုမီခ႐ြန္ကိုဗစ္မ်ိဳးကြဲသစ္ေတြ႕ရွိတဲ့အတြက္ နယ္စပ္ကုန္သြယ္ဖို႔သြားတဲ့ စက္ေလွေတြကိုလည္း ေသခ်ာၾကပ္မတ္စြာလုပ္သင့္တယ္လို႔ထင္တယ္။ ေရာဂါပိုးဆိုေတာ့ နည္းနည္းေတာ့စိုးရိမ္ရတာေပါ့။ ဒါေပမယ့္ ျပည္သူလူထုေတြကို ဖိအားႀကီးတစ္ခုအေနနဲ႔ သိပ္ၿပီးမထားေစခ်င္ဘူး။ အိမ္နီးခ်င္းထိစပ္ေနတဲ့ႏိုင္ငံေတြမွာလည္း (အိုမီခ႐ြန္) ကိုဗစ္ပိုးေတြ႕ရွိလာတဲ့အတြက္ အဲဒီေနရာေတြမွာ အဝင္အထြက္လုပ္ေနတဲ့ေလွလုပ္သားေတြကို တာဝန္ရွိတဲ့သူေတြက ၾကပ္မတ္စြာလုပ္ေဆာင္ရင္ေတာ့ အဆင္ေျပသြားမွာျဖစ္ပါတယ္။ ျပည္သူေတြအေနနဲ႔ က်န္းမာေရးဌာနက ခ်မွတ္ထားတဲ့စည္းကမ္းေတြကို လိုက္နာဖို႔အေရးႀကီးတယ္။ (Mask)တပ္၊ လက္ေဆးတာကအစေပါ့။ အဓိက လူစုလူေဝးေတြကို ေရွာင္ရွားၿပီးေတာ့ ကိုယ့္က်န္းမာေရးကို ဂ႐ုစိုက္ဖို႔လိုတယ္။ အရမ္းႀကီး ဖိအားတစ္ခုအေနနဲ႔ စိတ္ထဲမွာမထားဘဲ က်န္းမာေရးဌာနက ခ်မွတ္ထားတဲ့စည္းကမ္းေတြကိုလိုက္နာၿပီး ေနသြားရင္ေတာ့ အဆင္ေျပသြားမွာျဖစ္တယ္။

ဦးခင္ေမာင္ႀကီး (ေျပာေရးဆိုခြင့္ရွိသူ)၊ ရခိုင္တစ္မ်ိဳးသားလုံးညီၫြတ္ေရးေကာ္မတီ

ကိုဗစ္နဲ႔ပတ္သက္လို႔ ရခိုင္ျပည္အတိုင္းအတာမွာ လူေတြက ေတာ္ေတာ္ေလးကို ေပါ့ေပါ့ေလ်ာ့ေလ်ာ့ သြားလာေနၾကတာကို ေတြ႔ရတယ္။ တစ္ဖက္မွာ (ကိုဗစ္ေတြ႔ရွိမႈျဖစ္ေနတဲ့) နယ္စပ္ကုန္သြယ္မႈနဲ႔ပတ္သက္ၿပီေတာ့လည္းး ကုန္သြယ္မႈက မရွိလို႔မရဘူး။ ဒါေပမဲ့ အစိုးရအေနနဲ႔ သူတို႔လည္း တတ္ႏိုင္သေလာက္ ႀကိဳးစားၿပီး လုပ္ေနတယ္။ ဒီနယ္စပ္ကုန္သြယ္ေရးေတြကို ေရာဂါကူးစက္မႈမရွိေစေရးအတြက္ ပိုၿပီးေတာ့ တင္းက်ပ္တဲ့ ထိန္းသိမ္းမႈေတြ လုပ္ေဆာင္သင့္တယ္။ေကာင္းမြန္တဲ့ အစီအစသ္ေတြကို ခ်မွတ္သင့္တယ္။ ေနာက္တစ္ခုကဒီ အိုမီခရြန္ဟာ ကိုယ့္အိမ္နီးခ်င္းႏိုင္ငံေတြကို ေရာက္လာတဲ့အေနအထားရွိတယ္။ ကမၻာေပၚမွာလည္း က်ယ္ျပန္႔လာတယ္။ ေနာက္တစ္ခါ အိုမီခရြန္ရဲ႕ ကူးစက္မႈကအရင္ရွိခဲ့တဲ့မ်ိဳးကြဲေတြထက္ ပိုၿပီးေတာ့ ကူးစက္မႈျမန္တယ္။ အရွိန္ျပင္းတယ္လို႔ သိရတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ျပည္သူလူထုအေနနဲ႔ သိပ္ၿပီး ေပါ့ဆစြာမေနဖို႔ လိုအပ္တယ္။ ဘာပဲေျပာေျပာ ဒီကာလက တစ္ကမၻာလံုးအတိုင္းအတာနဲ႔ ကိုဗစ္အရွိန္မေသေသးဘူးလို႔ ေျပာရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ကိုဗစ္ကာကြယ္ေဆးလႊမ္းၿခံဳမႈ ေတာ္ေတာ္မ်ားတဲ့ ႏိုင္ငံေတြမွာေတာင္ အိုမီခရြန္ကိုဗစ္ကူးစက္တာေတြ ရွိေနတယ္။ အဲေတာ့ အိုမီခရြန္္ဟာ စတုတၳလိႈင္းအေနနဲ႔ ေပၚမလာေအာင္ လူထုကပိုၿပီး သတိထားရမယ့္ အေနအထားရွိတယ္။

Author: DMG