ဦးေက်ာ္မင္းေဆြ (ဝါရင့္သတင္းစာဆရာ)

“႐ုပ္သံဥပေဒသစ္နဲ႔ပတ္သက္ၿပီး အဓိကေတာ့ သုံးပိုင္းရွိတာေပ့ါ။ တစ္ပိုင္းက မီဒီယာေတြေပါ့။ အြန္လိုင္းမွာရွိေနတဲ့ မီဒီယာေတြ၊ ေျမျပင္မွာရွိေနတဲ့ မီဒီယာေတြေပါ့။ မီဒီယာေတြ အခက္အခဲတစ္စုံတစ္ရာ ျဖစ္သြားမွာလား။ အဟန႔္အတားျဖစ္သြားမွာလား။ ၿခိမ္းေျခာက္မႈျဖစ္သြားမွာလားဆိုတဲ့ စဥ္းစားခ်က္တစ္ခုေပါ့။
ေနာက္တစ္ခုကေတာ့ (NUG)လို႔ေခၚတဲ့ အမ်ိဳးသားညီၫြတ္ေရးအစိုးရက ထုတ္လႊင့္မႈေတြရွိတယ္။ ေရဒီယိုေတြ ရွိတယ္။ သတင္းစာရွင္းလင္းပြဲေတြရွိတယ္။ အြန္းလိုင္းကေန လုပ္ေနတာေပ့ါ။ အဲဒီဟာကို ရည္႐ြယ္ၿပီး ထားသလားဆိုတဲ့စဥ္းစားခ်က္တစ္ခုေပါ့။ ေနာက္တစ္ခုက ျပည္သူလူထုေပါ့။ သတင္းသိခြင့္ရွိတဲ့ ျပည္သူလူထုက ဒီတိုင္းျပည္မွာ ဘာေတြျဖစ္ေနလဲဆိုတာ ျပည္သူကသိခြင့္ရွိတာေပ့ါ။ ဒီဥပေဒ ျပင္ဆင္ခ်က္ေတြဟာ တကယ့္သိခြင့္ရွိတဲ့ျပည္သူေတြကို အဟန႔္အတားျဖစ္ေစသလားဆိုတဲ့ အခ်က္ေပ့ါ။ ဒီသုံးခ်က္က စဥ္းစားစရာရွိတယ္။
ဒီ႐ုပ္သံဥပေဒဟာ မူလကတည္းက လႊတ္ေတာ္ရဲ႕နည္းစဥ္အရ ဥပေဒတစ္ခုရဲ႕ ျဖတ္သန္းမႈအဆင့္ဆင့္အရ နည္းဥပေဒမထြက္ေသးဘူး။ လႊတ္ေတာ္မွာ မၿပီးျပတ္ေသးတဲ့ ေဆြးေႏြးမႈလိုအပ္ေနေသးတဲ့ ဥပေဒတစ္ခု ျဖစ္တယ္။ တရားဝင္ဥပေဒအျဖစ္ သမၼတလက္မွတ္ထိုးၿပီးမွထြက္လာတဲ့ ဥပေဒမဟုတ္ေသးဘူး။ တစ္ဖက္မွာလည္း ဒီဥပေဒသက္ေရာက္ဖို႔အတြက္ ႐ုပ္သံမီဒီယာေကာင္စီဆိုတာ လိုအပ္တယ္။ နည္းဥပေဒ ထြက္မလာေသးတဲ့အတြက္ ႐ုပ္သံမီဒီယာေကာင္စီကမရွိဘူးေပါ့။
အရင္ကေတာ့ ဒီဥပေဒမွာ ဒဏ္ေငြပဲရွိတာ။ အခု ဒဏ္ေငြကိုျပင္ဆင္လိုက္တယ္။ ေထာင္ဒဏ္သုံးႏွစ္ကေန ငါးႏွစ္ထိခ်မွတ္လိုက္တယ္။ ျပစ္ဒဏ္ေတြကို ျပင္ဆင္လိုက္တယ္။ ဆိုေတာ့ အြန္လိုင္းေပၚမွာလုပ္ေနတဲ့ မီဒီယာေတြအားလုံးကို အခ်ိန္မေ႐ြး အေရးယူလို႔ရတယ္ဆိုတဲ့ သေဘာသက္ေရာက္တယ္။ ဒါေပမဲ့ တစ္ခုရွိတာက ဒီလိုျပင္လိုက္လို႔ တကယ္လို႔လုပ္ေနတဲ့သူကို အေရးယူခံရႏိုင္ေျခရွိလား ေမးခြန္းက ေပၚလာတယ္။ အထူးသျဖင့္ ဒီေခတ္က နည္းပညာေခတ္ျဖစ္တယ္။ ဒီဟာေတြကို အေရးယူဖမ္းဆီးဖို႔ ဆိုတဲ့ကိစၥက ေတာ္ေတာ္စိတ္ကူးယဥ္ဆန္တယ္လို႔ေျပာလို႔ရတယ္။ အြန္လိုင္းမွာရွိတဲ့ မီဒီယာေတြကို ၿခိမ္းေျခာက္သတိေပးတဲ့ သေဘာသက္ေရာက္တယ္။
တစ္ဖက္က သူတို႔(စစ္ေကာင္စီ)က သံသယျဖစ္တဲ့လူ၊ နဂိုးကတည္းက ဖမ္းဆီးဖို႔စာရင္းပို႔ထားတဲ့သူေတြကို ဒီဥပေဒနဲ႔ စြဲခ်ိတ္ၿပီးေတာ့ ေထာင္ဒဏ္ေပးအေရးယူရႏိုင္တယ္လို႔လည္း စဥ္းစားစရာအခ်က္ေတြရွိတယ္။ အရင္ကလည္း အာဏာသိမ္းတာကို ဆန႔္က်င္တဲ့သူေတြကို လိုက္ဖမ္းေနတာေတြရွိတယ္။ ဖမ္းၿပီးေတာ့ ပုဒ္မတပ္ၿပီး အေရးယူေနတာရွိတယ္။ အခုဒီဟာက ေနာက္ထပ္အေရးယူဖို႔ ပုဒ္မတပ္လို႔ရတဲ့ဥပေဒပုဒ္မတစ္ခုလို႔ ယူဆလို႔ရတယ္။ ဒါကေတာ့ ျပည္တြင္းမွာရွိတဲ့သူေတြအတြက္ အႏၲရာယ္တစ္စုံတစ္ရာရွိႏိုင္တယ္။ ျပည္ပမွာ ေရာက္ေနတဲ့သူေတြအတြက္ေတာ့ အႏၲရာယ္မရွိဘူး။ ျပည္တြင္းမွာရွိတဲ့သူေတြအတြက္ အခ်ိန္မေ႐ြး ဒီဥပေဒနဲ႔ေကာက္ၿပီး အေရးယူလို႔ရႏိုင္တဲ့အေျခအေနရွိတယ္။

ဦးျမင့္ေက်ာ္ (ျမန္မာႏိုင္ငံသတင္းမီဒီယာေကာင္စီဝင္ေဟာင္း)

အြန္လိုင္းေပၚကေန ႐ုပ္သံသတင္းေတြေၾကညာတဲ့မီဒီယာေတြဟာ အခု႐ုပ္သံဥပေဒနဲ႔ အက်ဳံးဝင္တဲ့သေဘာ သက္ေရာက္သြားတာေပါ့။ ဒီလိုမ်ိဳး အ႐ုပ္နဲ႔အသံနဲ႔ အစီအစဥ္ေတြက ျပည္တြင္းမွာအေျခစိုက္တယ္ဆိုရင္ က်ိန္းေသေပါက္ မွတ္ပုံတင္ရေတာ့မယ္။ ႐ုပ္သံအေနနဲ႔ မွတ္ပုံတင္ရမယ့္အေျခအေနမ်ိဳးျဖစ္လာေတာ့မယ္။ ေထာင္ဒဏ္အျဖစ္ ေျပာင္းလဲၿပီးျပင္ဆင္တဲ့အပိုင္းကေတာ့ လိုင္စင္မရွိဘဲနဲ႔လုပ္ရင္ သုံးႏွစ္ကေန ငါးႏွစ္ေပါ့။ ေနာက္တစ္ခါ လိုင္စင္သက္တမ္းမတိုးရင္ သုံးႏွစ္ကေနငါးႏွစ္ေပါ့။ အဲလိုမ်ိဳး ျပစ္မႈေျပာင္းလိုက္တယ္ဆိုေတာ့ အင္တာနက္ေပၚကလုပ္ေနတဲ့ သတင္းအစီအစဥ္ေတြ၊ ေရဒီယိုလိုအစီအစဥ္ေတြက ႐ုပ္ျမင္သံၾကားဥပေဒနဲ႔ အက်ဳံးဝင္ေနၿပီ၊ အဲဒီေတာ့မွတ္ပုံတင္ရမယ့္သေဘာ ျဖစ္သြားတယ္။ အကယ္၍ မွတ္ပုံမတင္ထားရင္၊ မွတ္ပုံတင္ သက္တမ္းကုန္သြားလို႔ သက္တမ္းမတိုးရင္ ေထာင္ခ်ႏိုင္တယ္။ ဒီဥပေဒျပင္တာရဲ႕ အဓိကလိုရင္းက အဲဒီႏွစ္ခုလို႔ျမင္တယ္။
အရင္ကတည္းက ႐ုပ္သံဥေပဒကိုျပ႒ာန္းထားေပမယ့္ တခါမွလည္း က်င့္သုံးတာမရွိခဲ့ဘူး။ အခုေတာ့ အေရးယူမယ့္အပိုင္းက စတာေပ့ါ။ တစ္ကယ္တမ္းက်ေတာ့ က်င့္သုံးမယ္ဆိုရင္ ႐ုပ္သံေကာင္စီဖြဲ႕ရမယ္။ ႐ုပ္သံလိုင္စင္ေတြေလွ်ာက္ခြင့္ရွိရမယ္။ အခုက အဲဒီအဆင့္ကိုေရာက္ေအာင္မႀကိဳးစားဘူး။ အဲဒီအဆင့္ကိုေက်ာ္ၿပီး အေရးယူဖို႔အတြက္ကို အြန္လိုင္းေပၚကေျပာင္းတယ္ဆိုေတာ့ ဒီဥပေဒက အလြဲသုံးရင္ ခံရမယ့္ေဘာရွိတာေပ့ါ။

ဦးႏိုင္မင္းေဝ (ဝါရင့္သတင္းစာဆရာ)

“အခုလိုလုပ္ေဆာင္လိုက္တာက မီဒီယာကို ထိန္းခ်ဳပ္ဖို႔ႀကိဳးစားေနတာေပါ့ေနာ္။ လက္ေတြ႕အားျဖင့္ေတာ့ ဒါက ၿခိမ္းေျခာက္လိုက္တာေပါ့။ အဲ့ဒီအထဲမွာ Online ကေန လုပ္ေနတာေတြကိုရည္႐ြယ္တဲ့အျပင္ ျပည္သူ႔ဘ႑ာ အျဖစ္နဲ႔သိမ္းမယ္ဆိုတာမ်ိဳးကေတာ့ ျမန္မာႏိုင္ငံကမီဒီယာေတြအတြက္ စိုးရိမ္စရာေတြရွိေနတာေပါ့။ လက္ရွိမွာ ျပည္သူေတြက သတင္းအခ်က္အလက္ေတြကို Online ေပၚကေန အမ်ားႀကီးရေနေတာ့ ျပည္သူေတြရဲ႕ အေျခခံအခြင့္အေရးျဖစ္တဲ့ သတင္းသိပိုင္ခြင့္ကေတာ့ ပိုၿပီးေတာ့ အကန႔္အသတ္ရွိလာမယ္။ ထိန္းခ်ဳပ္လာမယ္။ ဒီၾကားထဲမွာ နမူနာပုံစံမ်ိဳးနဲ႔ အေရးယူမႈေတြလည္းရွိလာႏိုင္တယ္။

ဦးႀကီးျမင့္ (တရားလႊတ္ေတာ္ေရွ႕ေန)

“အခုလိုလုပ္တာဟာ သူတို႔က စတုတၳမ႑ိဳင္ဆိုတာကိုမရွိေစခ်င္လို႔ လုပ္ေနတာလို႔ျမင္တယ္။ အရင္တုန္းက ေဒါက္တာေဇာ္ျမင့္ေမာင္က စတုတၳမ႑ိဳင္မရွိဘူးလို႔ေျပာတာကို အခုအာဏာသိမ္းေခါင္းေဆာင္ကိုယ္တိုင္က စတုတၳမ႑ိဳင္ရွိပါတယ္ဆိုၿပီး လက္သီးလက္ေမာင္းတန္းေျပာခဲ့တယ္။ ဒါေပမဲ့ အခုက သူကိုယ္တိုင္ ျပန္ၿဖိဳဖ်က္ေနတာ။ ၿဖိဳဖ်က္တဲ့ေနရာမွာ လက္ရွိဥပေဒေတြကမလုံေလာက္တဲ့အတြက္ သတတင္းမီဒီယာေတြကို အၿပီးအပိုင္ဖ်က္သိမ္းတာက ပထမဆုံးစတယ္။ ၿပီးေတာ့ ဒုတိယက က်န္ေနတဲ့သူေတြ ဒါမွမဟုတ္ ဂယ္ေပါက္ေလးကေနၿပီး က်န္ေနတဲ့သူေတြကို လုံးဝလုပ္မရေအာင္ပိတ္ခ်ဖို႔ ႀကိဳးစားေနတာပဲ။ ဂယ္ေပါက္ေတာင္ မထားေတာ့ဘူးဆိုတဲ့သေဘာေပါ့။ မီဒီယာေတြကိုမထားမွ ဂယ္ေပါက္ေတြကိုပိတ္ပစ္မွ သူတို႔သြားခ်င္တဲ့ PR စနစ္နဲ႔ ေ႐ြးေကာက္ပြဲလမ္းေၾကာင္းကို သူတို႔စိတ္ႀကိဳက္လုပ္ၿပီး သူတို႔အာဏာ ဆက္ၿမဲႏိုင္ေရးလုပ္ေနတာလို႔ပဲျမင္တယ္။

ဦးေနာင္ခိုင္ေအာင္ (နိရ ၪၥရာသတင္းဌာန အယ္ဒီတာ)

“သူတို႔ထုတ္ျပန္လိုက္တဲ့ဥပေဒက Media ကို ခ်ဳပ္ကိုင္လိုက္သလိုျဖစ္သြားၿပီ။ ဒါက မျဖစ္သင့္တဲ့ဥပေဒတစ္ခုလို႔ က်ေနာ္တို႔ျမင္မိတယ္။ ဒီဥပေဒက မီဒီယာေတြအတြက္ လုံးဝအႏၲရာယ္ျဖစ္မယ့္ ဥပေဒျဖစ္ေနတယ္။ လက္ရွိအခ်ိန္က တစ္ႏိုင္ငံလုံး အြန္လိုင္းကေနသတင္းေတြလုပ္ေနခ်ိန္ ဒီဥပေဒကိုထုတ္ျပန္လိုက္တာက သတင္းအေမွာင္ခ်လိုက္တယ္လို႔ပဲ ယူဆတယ္။ အင္တာနက္သုံးမယ္ဆို VPN ေက်ာ္ၿပီး သုံးစရာမလိုခဲ့ေပမယ့္ စစ္ေကာင္စီလက္ထက္မွာ VPN ေက်ာ္ၿပီး အင္တာနက္ကိုသုံးေနရတယ္။ ရခိုင္ျပည္ဆို အင္တာနက္ ျပန္သုံးခြင့္ရတာ သိပ္မၾကာေသးဘူး။ အခု ဒီဥပေဒသစ္ကိုထုတ္ျပန္ေတာ့ နည္းမ်ိဳးစုံနဲ႔ သတင္းအေမွာင္ခ်ေနတယ္လို႔ ျမင္မိတယ္။

ဦးထြန္းသာ (Western News သတင္းဌာန အယ္ဒီတာ)

လက္ရွိအေျခအေနက  စစ္အုပ္ခ်ဳပ္ေရးကာလကို ေရာက္ေနတယ္ေပ့ါေနာ္။ စစ္အုပ္ခ်ဳပ္ေရးသေဘာတရားက ထိန္းခ်ဳပ္မယ္၊ သူတို႔လုပ္ခ်င္တာ လုပ္မယ္ဆိုတာေပါ့။ ဒီလိုလုပ္ရပ္ေတြအေပၚမွာလည္း တရားတာ မတရားတာဆိုၿပီး ေဝဖန္ဖို႔ကအရမ္းခက္ခဲတယ္။ မတရားတာကို မတရားဘူးလို႔ေျပာမယ္ဆိုရင္လည္း က်ေနာ္တို႔မွာ လုပ္ႀကံခံရႏိုင္တယ္။ အခုလို ဥပေဒျပ႒ာန္းလိုက္တာက ျပည္သူေတြရဲ႕ သူတို႔အျမင္ သေဘာထားေတြကို အြန္လိုင္းေပၚမွာတင္ျပေဝဖန္ဖို႔ အခြင့္အေရးကို ကန႔္သတ္လိုက္သလိုျဖစ္ေနတယ္။ လိုင္စင္ပိတ္ခံထားရတဲ့သတင္းဌာနေတြမွာလည္း သတင္းတင္ဆက္ေဖာ္ျပဖို႔ အခက္အခဲျဖစ္သြားေစတယ္။

Author: DMG