DMG ၊ ဧၿပီလ

(အယ္ဒီတာ့အာေဘာ္)

ရခိုင္ျပည္နဲ႔ ရခိုင္လူမ်ိဳးတို႔ဟာ ႏွစ္ေပါင္းေထာင္ခ်ီၿပီး ကိုယ္ပိုင္အသိုက္အၿမဳံ၊ ကိုယ္ပိုင္ယဥ္ေက်းမႈနဲ႔ ေနလာခဲ့ၾကတဲ့ လူမ်ိဳးျဖစ္ပါတယ္။ သက္ဦးဆံပိုင္ဘုရင္စနစ္ေအာက္မွာေတာင္ သာယာဝၿဖိဳးခဲ့တဲ့ ရခိုင္ျပည္ဟာ လက္ရွိမွာေတာ့ ကုန္းေကာက္စရာမရွိေတာ့ေလာက္ေအာင္ အဖက္ဖက္က ယိုယြင္းပ်က္စီးလာေနတာကို ျမင္ေတြ႕ေနၾကရမွာလည္း ျဖစ္ပါတယ္။

၁၇၈၄ မွာ ရခိုင္ထီးနန္းပ်က္သုဥ္းၿပီးကတည္းက လက္ရွိအခ်ိန္ထိ ေတာ္လွန္ေရးလုပ္ငန္းစဥ္ေတြနဲ႔ပဲ နပမ္းလုံးေနခဲ့ၾကရၿပီး လြတ္လပ္ေရးရဲ႕အရသာကို မခံစားရဖူးေသးတဲ့ ေနရာေဒသလည္းျဖစ္ပါတယ္။ ၁၉၄၈ မွာ ျမန္မာႏိုင္ငံဟာ အဂၤလိပ္လက္ေအာက္ကလြတ္ေျမာက္ခဲ့ေပမဲ့ ရခိုင္အပါအဝင္ တျခားတိုင္းရင္းသားလူမ်ိဳးေတြဟာ မဟာဗမာဝါဒီႏိုင္ငံေရးေခါင္းေဆာင္ေတြနဲ႔ စစ္ေရးေခါင္းေဆာင္ေတြရဲ႕ေအာက္မွာ အဖုံးကြယ္ခံကိုလိုနီဘဝနဲ႔ အသက္ဆက္ေနရတာဟာ အခုဆိုရင္ ႏွစ္ေပါင္း ၇၀ ေက်ာ္လာၿပီလည္း ျဖစ္ပါတယ္။

လြတ္လပ္ေရးေခတ္၊ ဖဆပလအစိုးရေခတ္၊ ဗိုလ္ေနဝင္းရဲ႕ ေတာ္လွန္ေရးေကာင္စီေခတ္၊ ဦးေနဝင္းရဲ႕ မဆလေခတ္၊ ဗိုလ္ေစာေမာင္ရဲ႕ နဝတေခတ္၊ ဗိုလ္သန္းေ႐ႊရဲ႕ နအဖေခတ္၊ဗိုလ္သိန္းစိန္ရဲ႕ ဒီမိုကေရစီတစ္ပိုင္း အစိုးရေခတ္၊ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ရဲ႕ ဒီမိုကေရစီဖက္ဒရယ္ေခတ္နဲ႔ လက္ရွိ အာဏာသိမ္း စစ္ေကာင္စီလက္ထက္အထိ ျမန္မာ့ေခါင္းေဆာင္ေတြဟာ ရခိုင္ျပည္နဲ႔ ရခိုင္လူမ်ိဳးေတြအေပၚမွာ ေစတနာထားဖို႔ ပ်က္ကြက္ခဲ့ၾကတယ္။ ထုတ္ယူလို႔ရသမွ် သယံဇာတေတြကိုသာ ထုတ္ယူသုံးစြဲခဲ့ၾကၿပီး ျပည္ေထာင္စုရဲ႕ အစိတ္အပိုင္းတစ္ခုအျဖစ္ အျဖည့္ခံသက္သက္ ေပးဆပ္ခဲ့ၾကရတာသာ မ်ားပါတယ္။ တိုင္းနဲ႔ျပည္နယ္ ဘတ္ဂ်က္ခြဲေဝမႈကအစ မညီမွ်မႈေတြကိုသာ ဆက္တိုက္ခံစားလာခဲ့ၾကရတာပါ။

ရခိုင္လူမ်ိဳးတို႔ရဲ႕ ေတာ္လွန္ေရးဟာ ရခိုင့္ထီးနန္းပ်က္သုဥ္းကတည္းကစတင္ခဲ့ၾကတာ ယခုအခ်ိန္ထိလည္း ေတာ္လွန္ေရးကာလမွာပဲ ရွိလို႔ေနပါေသးတယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံ လြတ္လပ္ေရးရၿပီးေနာက္ပိုင္းကစလို႔ ရခိုင္ျပည္မွာအေျခခ်ၿပီး လႈပ္ရွားခဲ့ၾကတဲ့ လက္နက္ကိုင္တပ္ဖြဲ႕ေတြ အမ်ားႀကီးေပၚထြက္ခဲ့ၾကပါတယ္။

ရခိုင္ျပည္အမ်ိဳးသားလြတ္ေျမာက္ေရးပါတီ (ANLP)၊ ဗမာျပည္ကြန္ျမဴနစ္ပါတီ(ရခိုင္)၊ ရခိုင္ျပည္ကြန္ျမဴနစ္ပါတီ(ACP)၊ ရခိုင္ျပည္လြတ္လပ္ေရးအဖြဲ႕(AIO)၊ ရခိုင္ျပည္လြတ္ေျမာက္ေရးပါတီ(ALP)၊ ျမန္မာႏိုင္ငံလုံးဆိုင္ရာေက်ာင္းသားမ်ားဒီမိုကရက္တစ္တပ္ဦး ABSDF(ရခိုင္)၊ ရခိုင္အမ်ိဳးသားညီၫြတ္ေရးပါတီ(NUPA)၊ ရခိုင္ျပည္ဒီမိုကရက္တစ္ပါတီ(DPA)၊ ရခိုင္အမ်ိဳးသားေကာင္စီ(ANC)ႏွင့္ ရကၡိဳင္အမ်ိဳးသားအဖြဲ႕ခ်ဳပ္(ULA) တို႔ဟာ ေခတ္သစ္ရခိုင္သမိုင္းမွာ မိမိတို႔လူမ်ိဳးေတြရဲ႕ ဆုံးရႈံးေနတဲ့ အခြင့္အေရးေတြကို ျပန္လည္ရရွိႏိုင္ဖို႔ တိုက္ပြဲဝင္ခဲ့ၾကတဲ့ ရခိုင္လက္နက္ကိုင္အဖြဲ႕အစည္းေတြပဲ ျဖစ္ၾကပါတယ္။

လက္ရွိအခ်ိန္မွာေတာ့ ALP ၊ ANC နဲ႔ ULA တို႔ေလာက္သာ က်န္ရွိေနေတာ့ၿပီး ULA/AA ကေတာ့ ရခိုင္ျပည္ကို အေျခကုပ္ရယူႏိုင္ထားတဲ့ အင္အားအေကာင္းဆုံး အဖြဲ႕အစည္းပဲျဖစ္ပါတယ္။ ရခိုင္ျပည္သူေတြဟာ ေခတ္အဆက္ဆက္ စစ္အာဏာရွင္ေတြရဲ႕ ဖိႏွိပ္မႈေအာက္မွာ လူးလွိမ့္ခံခဲ့ၾကရၿပီး အဆိုးဆုံးကေတာ့ ဗိုလ္သန္းေ႐ႊနဲ႔ ဗိုလ္ခင္ၫြန႔္တို႔ တန္ခိုးထြားခဲ့ၾကတဲ့ (နအဖ)စစ္အစိုးရလက္ထက္မွာ ခံစားခဲ့ၾကရတာလည္းျဖစ္ပါတယ္။

အဲဒီလို ဒုကၡမ်ိဳးစုံကိုခံစားခဲ့ၾကရလို႔လည္း ရခိုင္ျပည္သူေတြဟာ ေပၚေပါက္လာတဲ့ ရခိုင့္ေတာ္လွန္ေရးအဖြဲ႕အစည္းေတြကို တခဲနက္ေထာက္ခံေပးခဲ့ၾကတာကို ျမင္ေတြ႕ဖူးသားလည္းျဖစ္ၾကမွာပါ။

လက္ရွိမွာ ႏိုင္ငံတာဝန္အရပ္ရပ္ကို တာဝန္ယူထားတဲ့ စစ္ေကာင္စီအစိုးရလက္ေအာက္ခံ ဌာနဆိုင္ရာအမ်ားစုမွာလည္း အက်င့္ပ်က္ျခစားမႈေတြေၾကာင့္ ျပည္သူလူထုရဲ႕ ယုံၾကည္အားကိုးမႈ ရရွိဖို႔ ခက္ခဲေနတာလည္း ျဖစ္ပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ ေထြ/အုပ္၊ ရဲႏွင့္ တရားေရးဌာနေတြဟာ မႈခင္းေဖာ္ထုတ္ဖမ္းဆီးအေရးယူမႈေတြမွာ မလိုအပ္ဘဲ အခ်ိန္ေတြေႏွာင့္ေႏွးၾကန႔္ၾကာေနတာေၾကာင့္ ရခိုင္ျပည္တြင္းက ျပည္သူအမ်ားစုဟာ ရဲစခန္းေတြမွာ အမႈဖြင့္တာမ်ိဳး ရွားပါးလာေနပါၿပီ။

၂၀၁၅ ခုႏွစ္ကေန ရခိုင္ျပည္တြင္းကို စိမ့္ဝင္လာကာ ၂၀၁၈-၂၀၂၀ မွာ ျမန္မာစစ္တပ္နဲ႔ အျပင္းအထန္တိုက္ပြဲျဖစ္ခဲ့တဲ့ ရကၡိဳင့္တပ္ေတာ္ ULA/AA ဟာ လက္ရွိမွာ ရခိုင္ျပည္ေနရာအႏွံ႔ သက္ဝင္လႈပ္ရွားေနၿပီး တရားစီရင္ေရးကိစၥေတြကိုပါ ေဆာင္႐ြက္လာေနတဲ့အတြက္ ျပည္သူေတြက ပိုမိုအားကိုးလာၾကရင္း အမႈအခင္းကိစၥေတြနဲ႔ ပတ္သက္လာရင္ ULA ရဲ႕ ျပည္သူ႔ အာဏာပိုင္အဖြဲ႕ကိုပဲ တိုင္ၾကားလာၾကပါေတာ့တယ္။

ဒါေပမဲ့လည္း ေအာက္ေျခမွာလႈပ္ရွားေနသူေတြရဲ႕ ပုဂၢိဳလ္ေရးအၿငိဳးထားမႈ၊ ဘက္လိုက္မႈတခ်ိဳ႕ေၾကာင့္ ရခိုင္ျပည္သူေတြအတြက္ အသက္၊ေသြး၊ေခြၽးေတြနဲ႔ေပးဆပ္ခဲ့ထားရတဲ့ ရခိုင္ျပည္သူတို႔ရဲ႕ အိမ္မက္ပိုင္ရွင္ဟာ အက်ည္းတန္ဖို႔ျဖစ္လာေနပါၿပီ။ ဒါေတြကို အခ်ိန္မီမတားဆီးႏိုင္ရင္ သက္ဆိုးရွည္ေတာ္လွန္ေရးသမိုင္းထဲမွာပဲ တဝဲလည္လည္ျဖစ္သြားႏိုင္ပါတယ္။

မႈခင္းတစ္ခုကို ကိုင္တြယ္ေျဖရွင္းမႈမွားသြားခဲ့ရင္ ကိုယ္တြယ္ေျဖရွင္းသူကို အေရးယူရပါမယ္။ တာဝန္ယူေျဖရွင္းသူေတြမွာလည္း တာဝန္ခံမႈအျပည့္အဝ ရွိရပါလိမ့္မယ္။ ျပည္သူက ယုံၾကည္ကိုးစားလို႔ မိမိတို႔အေပၚအပ္ႏွံလာတဲ့အမႈေတြကို ဘက္လိုက္မႈ ကင္းရွင္းစြာနဲ႔ စီစဥ္ေဆာင္႐ြက္ေပးဖို႔ေတာ့ လိုပါလိမ့္မယ္။ ရခိုင္ျပည္သူအမ်ားစုဟာ ေခတ္အဆက္ဆက္အုပ္စိုးခဲ့တဲ့ ဘယ္အစိုးရကိုမွ အျပည့္အဝမယုံၾကည္ခဲ့ၾကပါဘူး။ ဒီေန႔ ရခိုင္တို႔ရဲ႕ အိမ္မက္ပိုင္ရွင္ကို ယုံၾကည္အပ္ႏွံေနၾကပါၿပီ။ တည္ေဆာက္ဆဲကာလမို႔ အမွားအယြင္းေတြရွိႏိုင္တာ မွန္ေသာ္လည္း အမွားနည္းေအာင္အတြက္ အတတ္ႏိုင္ဆုံး ထိန္းကြပ္ေပးဖို႔ေတာ့ လိုအပ္လာေနပါၿပီ။

ေတာ္လွန္ေရးတစ္ခုမွာ အစကတည္းကပါဝင္လာသူေတြကသာ အနစ္နာခံၾကတဲ့သူေတြျဖစ္ေပမဲ့လည္း ေအာင္ျမင္မႈလမ္းစကို ေရာက္လာတဲ့အခ်ိန္မွာေတာ့ အခြင့္အေရးသမားတခ်ိဳ႕လည္း ပါေကာင္းပါလာႏိုင္ပါတယ္။ လူတစ္ဦးတစ္ေယာက္ ဒါမွမဟုတ္ အစုအဖြဲ႕တစ္ခုေၾကာင့္ မိမိတို႔ အသက္၊ေသြး၊ေခြၽးေတြနဲ႔ရင္းၿပီး တည္ေဆာက္ထားတဲ့ အိမ္မက္တစ္ခုကို အဖ်က္ဆီးမခံႏိုင္ဖို႔ဆိုရင္ ေက်ာသားရင္သားမခြဲျခားဘဲ အျပစ္ေပးအေရးယူတာမ်ိဳးလုပ္ရသလို ဆုေပးဒဏ္ေပးစနစ္ေတြကိုလည္း အသက္သြင္းေပးဖို႔ လိုအပ္ပါလိမ့္မယ္။

လက္ရွိမွာ ျဖစ္ပ်က္ေနတဲ့အေနအထားက စီမံအုပ္ခ်ဳပ္မႈအပိုင္းနဲ႔ ေအာက္ေျခမွာလႈပ္ရွားေနသူေတြ ခ်ိတ္ဆက္မႈအားနည္းတာေၾကာင့္လည္း ျဖစ္ေကာင္းျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။ ျပႆနာျဖစ္ရပ္တိုင္းမွာ ULA/AA နဲ႔ သက္ဆိုင္ေနတာမ်ိဳးမဟုတ္ေပမဲ့လည္း မသူေတာ္ေတြက နာမည္အလြဲသုံးစားလုပ္တာမ်ိဳးေတြကိုေတာ့ ေဖာ္ထုတ္ၿပီး အေရးယူေပးဖို႔လိုအပ္လာေနၿပီလို႔ ေထာက္ျပပါရေစ။

အေဆာက္အအုံတစ္ခုခိုင္ၿမဲဖို႔အတြက္ ေအာက္ေျခကခိုင္ၿမဲဖို႔လိုသလို အဖြဲ႕အစည္းတစ္ခုခိုင္ၿမဲဖို႔ဆိုတာလည္း ေအာက္ေျခကလူေတြရဲ႕ သမာသမတ္က်မႈေတြနဲ႔ ပိုၿပီးသက္ဆိုင္ပါတယ္။ ရခိုင္ျပည္တြင္းက တခ်ိဳ႕ေနရာေတြမွာ ျပည္သူ႔အာဏာပိုင္အဖြဲ႕ကဆိုၿပီး ဥပေဒကိုေက်ာ္လြန္ၿပီး တရားလက္လြတ္ လုပ္ေဆာင္မႈေတြဟာ ခပ္စိပ္စိပ္ၾကားလာေနရတဲ့အတြက္ အခ်ိန္မီတားဆီးထိန္းသိမ္းဖို႔ လိုအပ္ေနၿပီလည္းျဖစ္ပါတယ္။

မ်က္ေမွာက္အခ်ိန္မွာေတာ့ ရခိုင္ျပည္သူေတြအေနနဲ႔ တိုင္းျပည္အာဏာကိုသိမ္းယူထားတဲ့ စစ္ေကာင္စီကိုလည္း အားကိုးမရ၊ ရခိုင္ျပည္သူေတြရဲ႕ တခဲနက္ေထာက္ခံအားေပးမႈကို ရရွိထားတဲ့ ULA/AA ကိုလည္း အားကိုးလို႔မရဘူးဆိုရင္ ဘယ္သူေတြကို အားကိုးရပါ့မလဲ။ ရခိုင္ျပည္သူေတြရဲ႕ အသက္အိုးအိမ္စည္းစိမ္ေတြကိုကာကြယ္ေပးဖို႔ ဘယ္သူေတြမွာ တာဝန္ပိုရွိပါသလဲ။

ရခိုင္ျပည္သူေတြကို တန္ဖိုးထားေလးစားၾကတယ္ဆိုရင္ေတာ့ တရားဥပေဒစိုးမိုးေရး၊ တရားမွ်တမႈရရွိေရးနဲ႔ လူတစ္ေယာက္ခ်င္းစီရဲ႕ ရသင့္ရထိုက္တဲ့အခြင့္အေရးေတြကို ဒီထက္မက ပိုမိုကာကြယ္ေပးၾကပါလို႔ DMG က အေလးအနက္ထားတိုက္တြန္းေရးသားလိုက္ရပါတယ္။

Author: DMG